সমললৈ যাওক

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা
Українська греко-католицька церква
Abbreviation UGCC
প্ৰকাৰ স্বায়ত্ত্বশাসিত পূৰ্বীয় কেথলিক গীৰ্জা (sui iuris)
শ্ৰেণীবিভাজন খ্ৰীষ্টান ধৰ্ম, কেথলিক
অভিবিন্যাস পূৰ্বীয় কেথলিক
ধৰ্মতত্ত্ব কেথলিক ধৰ্মতত্ত্ব
ৰাজনীতি এপিচকোফেল পলিটি
শাসন ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাৰ সীনড
পোপ পোপ ফ্ৰাংকিল
মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ভিয়াটোস্লাভ শ্বেভচুক
পেৰিচ (Parishes) প্ৰায় ৩,৯৯৩
অঞ্চল প্ৰধানকৈ: ইউক্ৰেন। সংখ্যালঘু: কানাডা, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, অষ্ট্ৰেলিয়া, ফ্ৰান্স, যুক্তৰাজ্য, জাৰ্মানী, ব্ৰাজিল, পোলেণ্ড, লিথুৱানিয়া আৰু আৰ্জেণ্টিনা
ভাষা চাৰ্চ স্লাভোনিক (চৰকাৰী), ইউক্ৰেনীয়, ইংৰাজী আৰু অন্যান্য আঞ্চলিক ভাষা
লিটাৰ্জী বাইজেণ্টাইন ৰীতি (Byzantine Rite)
মুখ্য কাৰ্যালয় কেথেড্ৰেল অৱ দি ৰিজাৰেক্সন, কিয়েভ, ইউক্ৰেন
Founder মাইকেল ৰোহোজা (ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট গীৰ্জা হিচাপে)
Origin ৯৮৮ (কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটেনেট স্থাপন), ১৫৯৬ (ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়ন)
ব্ৰেষ্ট, বেলাৰুছ
বিচ্ছেদ্য কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেট (১৫৯৬)
সদস্য ৪.২ নিযুত
Other name(s) ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জা, ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক গীৰ্জা
Official website চৰকাৰী ৱেবছাইট

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা (Ukrainian Greek Catholic Church বা UGCC) হৈছে ইউক্ৰেইনত অৱস্থিত এটা স্বায়ত্ত্বশাসিত পূৰ্বীয় কেথলিক গীৰ্জা। কেথলিক গীৰ্জাৰ এটা বিশেষ অংশ হিচাপে ই পৱিত্ৰ আসনৰ (Holy See) সৈতে সম্পূৰ্ণ ধৰ্মীয় যোগাযোগ ৰক্ষা কৰি চলে। বৰ্তমানৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ভিয়াটোস্লাভ শ্বেভচুকে এই সমগ্ৰ গীৰ্জাখনৰ মুৰব্বী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছে।

এই গীৰ্জাখনে নিজকে ৯৮৮ খ্ৰীষ্টাব্দত গ্ৰেণ্ড প্ৰিন্স ভ্লাদিমিৰ দ্য গ্ৰেটৰদ্বাৰা খ্ৰীষ্টীয়কৰণ কৰা কিয়েভ আৰু সমগ্ৰ ৰাছৰ মেট্ৰ’পলিচৰ উত্তৰাধিকাৰী বুলি গণ্য কৰে। ১৫৯৬ চনত ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নৰ চুক্তি অনুসৰি, কিয়েভ, গালিচিয়া আৰু সমগ্ৰ ৰাছৰ মেট্ৰ’পলিটান মাইকেল ৩-ৰ নেতৃত্বত ৰুথেনিয়ান গীৰ্জাক কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেটৰ এক্টিয়ৰ ক্ষেত্ৰৰপৰা পোপ ক্লিমেণ্ট ৮-ৰ অধীনলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ফলস্বৰূপে ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট গীৰ্জাৰ গঠন হৈছিল।

পৰৱৰ্তী সময়ত পোলেণ্ড বিভাজনৰ পিছত ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য আৰু প্ৰুছিয়াৰাজ্যত এই গীৰ্জাৰ ইপাৰ্চীসমূহ বিলুপ্ত কৰা হয়। কেৱল অষ্ট্ৰিয়াৰ অধীনত থকা তিনিখন ইপাৰ্চীহে বাচি আছিল। ১৯৬৩ চনত য়োছিফ স্লিপীৰ প্ৰচেষ্টাত এই গীৰ্জাক চৰকাৰীভাৱে ইউক্ৰেনীয় গীৰ্জা হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হয়।

নামসমূহ

[সম্পাদনা কৰক]

প্ৰাৰম্ভিক বছৰবোৰত লেটিন ভাষাত এই গীৰ্জাটোক Ecclesia (Ruthena) unita বুলি কোৱা হৈছিল। ইয়াক প্ৰায়ে ইংৰাজীকৰণ কৰি ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট চাৰ্চ (Ruthenian Uniate Church) বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। ইয়াত Ruthenia হৈছে Rus' (ৰাছ) শব্দৰ ইংৰাজী ৰূপ। ৰাছ আছিল এটা মধ্যযুগীয় ৰাজ্য যিয়ে বৰ্তমানৰ ইউক্ৰেন, বেলাৰুছ আৰু পশ্চিম ৰাছিয়া শাসন কৰিছিল। ইয়াত uniate মানে হৈছে 'এটা ইউনিয়ন বা সংঘৰ অংশ', যি ১৫৯৫ চনৰ ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নক (Union of Brest) বুজাইছে।[1]

অৱশ্যে, অৰ্থডক্স লেখকসকলৰ লেখাত ইউনিয়েট শব্দটো এটা অপমানসূচক শব্দ (term of abuse) হৈ পৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত গ্ৰীক কেথলিকসকলৰ মাজতো ইয়াৰ জনপ্ৰিয়তা হ্ৰাস পায়। কেথলিক উচ্চবৰ্গই এই গীৰ্জাৰ লোকসকলক মূলতঃ Graeci catholici (গ্ৰীক কেথলিক) বুলি উল্লেখ কৰিছিল, কাৰণ তেওঁলোকে "গ্ৰীক" বা বাইজেণ্টাইন ৰীতি ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি তেওঁলোকক নিৰ্দিষ্টভাৱে Rutheni catholici (ৰুথেনিয়ান কেথলিক) বুলিও জনা গৈছিল। ১৮০৫ চনলৈকে এই গীৰ্জাৰ মুৰব্বীজনক Metropolita Kioviensis বা "কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটান" আৰু কেতিয়াবা "গালিচিয়া আৰু সমগ্ৰ ৰাছৰ মেট্ৰ’পলিটান" বুলিও অভিহিত কৰা হৈছিল।[2]

পৰৱৰ্তী সময়ত অষ্টিয়ান সাম্ৰাজ্যই ১৯১৮ চনলৈকে ইয়াৰ শাসনৰ অধীনত থকা পূৰ্বীয় কেথলিকসকলক বুজাবলৈ এটা উমৈহতীয়া শব্দ হিচাপে জাৰ্মান ভাষাৰ 'Griechisch-katolisch' (গ্ৰীক কেথলিক) শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।

১৯ শতিকাৰ শেষৰফালে আৰু ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে গালিচিয়া আৰু বুকোভিনাৰ ৰুথেনিয়ান জনসংখ্যায় নিজকে ক্ৰমান্বয়ে ইউক্ৰেনীয় বুলি পৰিচয় দিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰদ্বাৰা তেওঁলোকে ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যত থকা ইউক্ৰেনীয়সকলৰ সৈতে নিজৰ সংযোগক প্ৰাধান্য দিছিল। পোপৰ পৰিসংখ্যাসংক্ৰান্তীয় বাৰ্ষিক কিতাপ 'Annuario Pontificio'-ত ১৯১২ চনৰপৰা এই গীৰ্জাটোক ইউক্ৰেনীয় বুলি উল্লেখ কৰা আৰম্ভ হয়।[3]

১৯১৮ চনত পশ্চিম ইউক্ৰেনীয় গণৰাজ্য গঠনৰ পিছত, ধৰ্মীয় পত্ৰসমূহতো (pastoral letters) এই গীৰ্জাটোক ক্ৰমান্বয়ে ইউক্ৰেনীয় বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। বিশ্বযুদ্ধৰ মধ্যৱৰ্তী সময়ছোৱাত প্ৰব্ৰজনকাৰী বা ডায়াছপোৰাৰ পেৰিচসমূহৰ মাজত 'ইউক্ৰেনীয়' শব্দটো সুপ্ৰতিষ্ঠিত হৈ পৰে। অৱশ্যে ভাটিকানৰ বেছিভাগ নথি-পত্ৰত ১৯৬৩ চনলৈকে এই গীৰ্জাৰ নাম চৰকাৰীভাৱে সলনি কৰা হোৱা নাছিল।

এই গীৰ্জাৰ বিভিন্ন নামসমূহৰ প্ৰথম ব্যৱহাৰৰ তালিকা তলত দিয়া হ’ল:

  • ইউনিয়েট গীৰ্জা (Uniate Church): ১৫৯৬ চনত ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠা কালৰপৰা এই নাম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।[3]
  • ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট গীৰ্জা (Ruthenian Uniate Church): ১৭ শতিকাৰপৰা গীৰ্জাৰ চৰকাৰী নথি-পত্ৰত এই নাম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।[3]
  • গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা (Greek Catholic Church): ১৭৭৪ চনত সম্ৰাজ্ঞী মাৰিয়া থেৰেছাৰ এটা সিদ্ধান্তৰদ্বাৰা এই নাম গ্ৰহণ কৰা হৈছিল, যাতে ইয়াক লেটিন কেথলিক আৰু আৰ্মেনিয়ান কেথলিক গীৰ্জাৰপৰা পৃথক কৰিব পৰা যায়।[3]
  • বাইজেণ্টাইন ৰীতিৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জা (Ukrainian Catholic Church of the Byzantine Rite): ১৯১২ চনৰপৰা পোপৰ বাৰ্ষিক পৰিসংখ্যা পুথি 'Annuario Pontificio'-ত এই নাম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।[3]
  • ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জা (Ukrainian Catholic Church): ১৯৬০ চনৰ আৰম্ভণিৰপৰা এই নাম জনপ্ৰিয় হৈ পৰে।[4]
  • কিয়েভ কেথলিক গীৰ্জা (Kyivan Catholic Church): ১৯৯৯ চনত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ (UGCC) বিচপসকলৰ সীনড (Synod of Bishops)দ্বাৰা এই নাম অনুমোদিত হৈছিল।[3]

ৰুথেনিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰপৰা ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নলৈ

[সম্পাদনা কৰক]

১৫৯৫/১৫৯৬ চнত ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নৰ (Union of Brest) জৰিয়তে ৰুথেনিয়ান গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ সৃষ্টি হৈছিল, যদিও ইয়াৰ শিপা কিয়েভান ৰাছৰ খ্ৰীষ্টীয়কৰণৰ সময়লৈকে বিস্তৃত হৈ আছে। এই অঞ্চলত বাইজেণ্টাইন ধৰ্মপ্ৰচাৰকসকলে নিৰ্ণায়ক প্ৰভাৱ পেলাইছিল। গ্ৰেট মৰেভিয়াত ৯ম শতিকাত চেইণ্ট চিৰিল আৰু মেথডিয়াছে চলোৱা ধৰ্মপ্ৰচাৰ অভিযানৰ বিশেষ গুৰুত্ব আছিল, কাৰণ তেওঁলোকৰ কৰ্মৰাজিয়ে পুৰণি চাৰ্চ স্লাভোনিক ভাষাত উপাসনা পদ্ধতিৰ প্ৰসাৰত সহায় কৰিছিল। বাইজেণ্টাইন-গ্ৰীক প্ৰভাৱ ধাৰাবাহিকভাৱে চলি আছিল, বিশেষকৈ ৯৮৮ চনত কিয়েভৰ ৰাজকুমাৰ ভ্লাদিমিৰ ১-এ বাইজেণ্টাইন ৰীতি চৰকাৰীভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ পাছত, যেতিয়া কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেটৰ অধীনত কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিচ স্থাপন কৰা হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত ধৰ্মীয় বিভাজনৰ (Great Schism, প্ৰায় ১০৫৪) সময়ত গীৰ্জাটোৱে এটাপক্ষ লয় আৰু পূৰ্বীয় অৰ্থডক্স গীৰ্জা হিচাপে বৰ্তি থাকে।

১২৪০ চনত মংগোলীয়সকলৰ ভয়াবহ আক্ৰমণ আৰু কিয়েভ ধ্বংস হোৱাৰ পিছত, ১২৯৯ চনত মেট্ৰ’পলিটান মেক্সিমোছে ভ্লাদিমিৰ-অন-ক্লিয়াজমা চহৰলৈ বাসস্থান স্থানান্তৰ কৰে। ১৩০৩ চনত গালিচিয়া-ভলহিনিয়া ৰাজ্যৰ ৰুথেনিয়ান ৰজাসকলৰ অনুৰোধত কনষ্টেণ্টিনোপলৰ পেট্ৰিয়াৰ্চ এথানাচিয়াচ ১-এ হালিচৰ এটা সুকীয়া মেট্ৰ’পলিচ সৃষ্টি কৰে, য’ত কিয়েভৰ মূল মেট্ৰ’পলিচৰ পশ্চিম দিশৰ পেৰিচসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই নতুন মেট্ৰ’পলিচখন বেছিদিন স্থায়ী হোৱা নাছিল (১৪ শতিকাৰ বেছিভাগ সময় ধৰি ই একধৰণৰ অনিশ্চিত অৱস্থাত আছিল) আৰু ইয়াৰ নতুন মেট্ৰ’পলিটান মছকোৰ পিটাৰক হালিচৰ পৰিৱৰ্তে কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটান হিعাপেহে অভিষিক্ত কৰা হৈছিল।

মৃত্যুৰ ঠিক পূৰ্বে পিটাৰে নিজৰ ধৰ্মীয় আসন ভ্লাদিমিৰৰপৰা মছকোলৈ স্থানান্তৰ কৰে। তেওঁৰ শাসনকালত লিথুৱানিয়াৰ গ্ৰেণ্ড ডাচিত লিথুৱানিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটেনেট স্থাপন কৰা হৈছিল, আনহাতে তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত হালিচৰ মেট্ৰ’পলিচো পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। ১৪४৫ চনত কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটান ইচিডোৰে (যাৰ আসন মছকোত আছিল) ফ্লৰেন্সৰ পৰিষদত (Council of Florence) যোগ দিয়ে আৰু সমগ্ৰ ৰুথেনিয়া আৰু লিথুৱানিয়াৰ বাবে পোপৰ প্ৰতিনিধি (papal legate) হৈ পৰে। মছকোৰ গ্ৰেণ্ড প্ৰিন্সিপালিটিৰ স্থানীয় বিচপ আৰু ৰাজপৰিয়ালৰদ্বাৰা ইচিডোৰ উৎপীড়নৰ বলি হোৱাৰ পিছত তেওঁক মছকোৰপৰা নিৰ্বাসিত কৰা হয়। ইয়াৰ বিপৰীতে ৰাছিয়ান বিচপসকলৰ এখন পৰিষদে কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেটৰ সন্মতি অবিহনেই মছকোৰ জোনাখ নিজৰ মেট্ৰ’পলিটান হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে, যাৰ ফলত ১৪৪৮ চনত ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাই স্বাধীনতা লাভ কৰে।[5]

এই কাৰণেই কনষ্টেণ্টিনোপলৰ পেট্ৰিয়াৰ্চ গ্ৰেগৰী ৩-এ পোলেণ্ড-লিথুৱানিয়ান কমনৱেলথত ৰুথেনিয়ান গীৰ্জাটো পুনৰ সংগঠিত কৰে। ইয়াৰ নতুন ধৰ্মগুৰুসকলক "কিয়েভ, গালিচিয়া আৰু সমগ্ৰ ৰুথেনিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান" বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল। তেওঁ গ্ৰেগৰী ২ বুলগেৰিয়ানক নতুন গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্মগুৰু (primate) হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে, যিয়ে ১৪৭০ চনত কনষ্টেণ্টিনোপলৰ ডায়োনিচিয়াচ ১-ৰ অধীনত কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেটত পুনৰ যোগদান কৰে।

ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নৰপৰা পোলেণ্ড বিভাজনলৈ

[সম্পাদনা কৰক]

এই পৰিস্থিতি কিছুসময় ধৰি চলি আছিল, আৰু ইয়াৰ মধ্যৱৰ্তী বছৰবোৰত বৰ্তমানৰ পশ্চিম আৰু মধ্য ইউক্ৰেন পোলেণ্ড-লিথুৱানিয়ান কমনৱেলথৰ শাসনৰ অধীনলৈ আহে। পোলেণ্ডৰ ৰজা ছিগিস্মুণ্ড ৩ ভাছা প্ৰতি-ধৰ্মসংস্কাৰ আন্দোলনৰ (Counter-Reformation) আদৰ্শৰদ্বাৰা গভীৰভাৱে প্ৰভাবিত হৈছিল আৰু ইউক্ৰেনত কেথলিক উপস্থিতি বৃদ্ধি কৰিব বিচাৰিছিল। ৰুথেনিয়ান অঞ্চলৰ ধৰ্মগুৰুসকল কাৰিকৰীভাৱে কনষ্টেণ্টিনোপলৰপৰা পৰিচালিত হৈছিল যদিও, ৰুথেনিয়ান অৰ্থডক্স বিচপসকলক পোলেণ্ডৰ কেথলিক সম্ৰাটে নিযুক্তি দিছিল, যাৰ পৰিণাম প্ৰায়ে ভয়াবহ হৈছিল। উদাহৰণস্বৰূপে, ভলোডিমিৰৰ ইপাৰ্চীত দুজন বেলেগ বেলেগ সাধাৰণ অভিজাত ব্যক্তিক পোলেণ্ডৰ ৰজাই বিচপ হিচাপে নিযুক্তি দিছিল। দুয়োগৰাকী "বিচপে" ভাড়াটীয়া সৈন্য নিয়োগ কৰি ইপাৰ্চীৰ নিয়ন্ত্ৰণক লৈ তীব্ৰ যুঁজত লিপ্ত হৈছিল। অৱশেষত পোলেণ্ডৰ ৰজাই ইয়াত হস্তক্ষেপ কৰে আৰু দুয়োজন প্ৰাৰ্থীৰ এজনক কাষৰীয়া অৰ্থডক্স আসনত নিযুক্তি দিয়ে।

ইফালে, পোলেণ্ড আৰু লিথুৱানিয়াৰ লেটিন কেথলিকসকলৰ মাজত প্ৰতি-ধৰ্মসংস্কাৰ আন্দোলনে অনা ধৰ্মীয় নৱীকৰণে অৰ্থডক্স ধৰ্মগুৰুসকলৰ ঈৰ্ষা জগাই তুলিছিল। ছ’চাইটি অৱ জিছাছৰ (Society of Jesus) উগাহণিত ৰুথেনিয়ান গীৰ্জাৰ চাৰিজন বিচপে ১৫৯৫ চনত ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নত স্বাক্ষৰ কৰে, কনষ্টেণ্টিনোপলৰ একুমেনিকাল পেট্ৰিয়াৰ্চেটৰপৰা সম্পৰ্ক বিচ্ছিন্ন কৰে আৰু পৱিত্ৰ আসনৰ (Holy See) অধীনত কেথলিক গীৰ্জাৰ সৈতে পুনৰ একত্ৰিত হয়। ইয়াৰ সৈতে তেওঁলোকে পুৰণি চাৰ্চ স্লাভোনিক ভাষাত বাইজেণ্টাইন ৰীতি অব্যাহত ৰাখে। কনষ্টেণ্টিনোপলৰ জেৰেমিয়াছ ২-ৰদ্বাৰা মছকোৰ আসনক পেট্ৰিয়াৰ্চেটলৈ উন্নীত কৰাৰ ফলত কিয়েভৰ আসনৰ সৰ্বোন্নত মৰ्याদাৰ প্ৰতি যি অপমান সূচিত হৈছিল, তাৰ বিৰুদ্ধে থকা ক্ষোভো ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নৰ অন্যতম অনুপ্ৰেৰণা আছিল। ১৫৯৬ চনত ৰুথেনিয়ান বিচপসকলে পৱিত্ৰ আসনৰ সৈতে তেওঁলোকৰ চুক্তি চূড়ান্ত কৰে। এই ইউনিয়নক এই অঞ্চলসমূহৰ ৰুথেনিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ সকলো সদস্যই গ্ৰহণ কৰা নাছিল। ইয়াৰ ফলত গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ সৃষ্টি হয় আৰু কেইখনমান সুকীয়া ইপাৰ্চী অৰ্থডক্স হিচাপে বৰ্তি থাকে। ইয়াৰ ভিতৰত আছিল লভিভ ইপাৰ্চী, পেৰেমিচেল ইপাৰ্চী, মুকাচেভো ইপাৰ্চী আৰু লুটস্ক ইপাৰ্চী, যিবোৰে প্ৰথমতে ইউনিয়ন গ্ৰহণ কৰিছিল যদিও পিছলৈ বিচপ কোন আছিল তাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি ইফালে-সিফালে দোল খাই আছিল।

১৬৩২ চনত "ৰুথেনিয়ান জনসাধাৰণৰ শান্তিপ্ৰক্ৰিয়াৰ চৰ্তাৱলী" (Articles for Pacification of Ruthenian people) গ্ৰহণ কৰি অৰ্থডক্স আৰু গ্ৰীক কেথলিকসকলৰ মাজৰ সংঘাত সমাধানৰ এক প্ৰয়াস কৰা হৈছিল।[6] ইয়াৰ পিছত, পোলেণ্ড-লিথুৱানিয়ান কমনৱেলথত দুয়োখন গীৰ্জাই আইনীভাৱে অস্তিত্ব বজাই ৰাখিছিল, য’ত কিয়েভৰ এজন মেট্ৰ’পলিটান আছিল গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্মৰ যোছিফ ভেলিয়ামিন ৰুটস্কи আৰু আনজন আছিল অৰ্থডক্স ধৰ্মৰ পিটাৰ মগিলা।

ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নৰ পিছত, নতুন গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাখনক ইউক্ৰেনীয় ধৰ্মগুৰু আৰু স্থানীয় খ্ৰীষ্টան দুয়োপক্ষই ব্যাপকভাৱে সমৰ্থন কৰিছিল।[7] লুডভিক নেমেকৰ মতে, ইউনিয়েট গীৰ্জাৰ গঠন আছিল ইউক্ৰেনীয় জাতীয় চেতনা বিকাশৰ বাবে এক টাৰ্নিং পইণ্ট। ৰাছিয়াৰ প্ৰভাৱ থকা অৰ্থডক্স ধৰ্মৰপৰা পৃথক হোৱাৰ ফলত ইউক্ৰেনৰ জনসংখ্যা ৰাছিয়াৰ সৈته থকা ভাষিক আৰু সাংস্কৃতিক পাৰ্থক্যৰ প্ৰতি অধিক সচেতন হৈ পৰে আৰু ১৬শ তথা ১৭শ শতিকাত ইউক্ৰেনীয় পৰিচয় দ্ৰুতগতিত গঢ়ি উঠিবলৈ আৰম্ভ কৰে।[7] গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্ম ইউক্ৰেনৰ প্ৰধান ধৰ্ম হৈ পৰে আৰু "ইউক্ৰেনীয়সকল ৰাছিয়ানসকলৰ বাবে প্ৰায় অচিনাকি হৈ পৰে।" [8][7]

একে সময়তে, পোলেণ্ড-লিথুৱানিয়াত ইউনিয়েটসকলক লেটিন কেথলিকসকলৰ সমমৰ্যাদা দিয়া হোৱা নাছিল; গ্ৰীক কেথলিকসকলক পোলেণ্ডৰ চিনেটৰপৰা বহিষ্কাৰ কৰা হৈছিল আৰু বিচপসকলক লেটিন কেথলিক বিচপৰদ্বাৰা তদাৰক কৰাৰ নিয়ম কৰা হৈছিল। পোলেণ্ডৰ কৰ্তৃপক্ষই ইউনিয়েট গীৰ্জাটোৰ প্ৰতি অৱহেলা প্ৰদৰ্শন কৰিছিল, যাৰ ফলত পোলেণ্ডৰ শাসনৰ প্ৰতিও ক্ষোভৰ সৃষ্টি হৈছিল। পোলেণ্ডৰ লেটিন কেথলিক ধৰ্ম আৰু ৰাছিয়াৰ অৰ্থডক্স ধৰ্ম—দুয়োৰেপৰা আঁতৰি থকাৰ পৰিণামস্বৰূপে, ইউক্ৰেনৰ গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই নিজৰ এক সুকীয়া ইউক্ৰেনীয় পৰিচয় গঢ়ি তুলিছিল।[7] ইউক্ৰেনৰ গ্ৰীক কেথলিক বিচপ যেনে যোছাফাট কুণ্টচেভিচক ইউক্ৰেনীয় জাতীয়তাবাদৰ অগ্ৰদূত বুলি গণ্য কৰা হয়।[7]

কমনৱেলথ বিভাজনৰ প্ৰভাৱ

[সম্পাদনা কৰক]

পোлеণ্ড বিভাজনৰ পিছত, ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট গীৰ্জাৰ মূল ডায়োচেচিয়ান গাঁথনিটো তিনিখন ৰাজ্যৰ মাজত তলত দিয়া ধৰণে বিভক্ত হৈ পৰিছিল:

ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ অধীনলৈ
  • পোলোটস্কৰ আৰ্চইপাৰ্চী (ৰাছিয়াৰ সকলো বাইজেণ্টাইন কেথলিকৰ মেট্ৰ’পলিটান)
  • ব্ৰেষ্টৰ ইপাৰ্চী
  • লুটস্কৰ ইপাৰ্চী
  • লিথুৱানিয়াৰ ইপাৰ্চী
পোলেণ্ড ৰাজ্য (প্ৰুছিয়া) ৰ অধীনলৈ
  • সুপ্ৰাছলৰ ইপাৰ্চী
হাবচবুৰ্গ ৰাজতন্ত্ৰৰ অধীনলৈ
  • লভিভৰ আৰ্চইপাৰ্চী (গালিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান)
  • চেলমৰ ইপাৰ্চী
  • পেৰেমিচেল আৰু চাম্বিৰৰ ইপাৰ্চী

হাবচবুৰ্গ ৰাজতন্ত্ৰই গালিচিয়া আৰু লোডোমেৰিয়া ৰাজ্যৰ ক্ৰাউন লেণ্ড আৰু লগতে পশ্চিম গালিচিয়া নামৰ এটা অঞ্চল প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল, যিটো ১৮০৩ চনত গালিচিয়া আৰু লোডোমেৰিয়াৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হয়। ১৮০৪ চনত এই একত্ৰিত গোটসমূহ অষ্ট্ৰিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ এটা ক্ৰাউনলেণ্ডত পৰিণত হয়। ১৮০৭ চনত লভিভত ইয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান আসন স্থাপনৰ সৈতে গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাখন প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। ইয়াৰ ছাফ্ৰাগান (সহযোগী) ডায়োচেচসমূহৰ ভিতৰত চেলম আৰু পেৰেমিচেল অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।[9] ১৮০৯ চনৰ শ্বনব্ৰুন চুক্তিৰ (Treaty of Schönbrunn) পিছত, অষ্ট্ৰিয়ান সাম্ৰাজ্যই পূৰ্বৰ পশ্চিম গালিচিয়াৰ বেছিভাগ অঞ্চল ৱাৰ্শ্ব’ৰ ডাচিৰ (Duchy of Warsaw) হাতত এৰি দিবলৈ বাধ্য হৈছিল। ১৮১৫ চনত, ভিয়েনা কংগ্ৰেছৰ চূড়ান্ত সিদ্ধান্তৰ ফলত পশ্চিম গালিচিয়া ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ হাতলৈ যায়। পশ্চিম গালিচিয়াত অৱস্থিত চেলম ডায়োচেচখন ইয়াৰ পিছত ৰাছিয়াৰ কৰ্তৃৃত্বৰ অধীনলৈ আহে।

বিভাজনৰ পৰৱৰ্তী সময় আৰু উৎপীড়ন

[সম্পাদনা কৰক]

ৰাছিয়াৰ সম্ৰাট পাভেল ১-এ ইউনিয়েট গীৰ্জাটো পুনৰ ঘূৰাই আনিছিল, যাক মেট্ৰ’পলিটান বিচপ যোছাফাট বু্লহাকৰ অধীনত তিনিখন ছাফ্ৰাগান ইপাৰ্চীৰে পুনৰ সংগঠিত কৰা হয়।[10] গীৰ্জাটোক কোনো বাধা নোহোৱাকৈ কাম কৰাৰ অনুমতি দিয়া হৈছিল (ইয়াৰ অনুগামীসকলক বেচিলিয়ান বুলি জনা গৈছিল)। অৱশ্যে অতি সোনকালে ধৰ্মগুৰুসকল কেথলিক-পন্থী আৰু ৰাছিয়া-পন্থী হিচাপে দুভাগ হৈ পৰে। প্ৰথম গোটটোৱে লেটিন কেথলিক ধৰ্মলৈ ৰূপান্তৰিত হোৱাৰ প্ৰৱণতা দেখুৱাইছিল, আনহাতে বিচপ যোছিফ চেমাচকোৰ (Yosyf Semashko, ১৭৯৮–১৮৬৮)[11] নেতৃত্বত থকা ৰাছিয়া-পন্থী গোটটোক গ্ৰীক-কেথলিক সীনডে সম্পূৰ্ণৰূপে প্ৰত্যাখ্যান কৰিছিল। ইয়াৰ কাৰণ আছিল গীৰ্জাটো মূলতঃ পোলেণ্ড-পন্থী ধৰ্মগুৰুসকলৰদ্বাৰা নিয়ন্ত্ৰিত হৈ থকাটো, য’ত ৰাছিয়াৰ কৰ্তৃপক্ষই সাধাৰণতে হস্তক্ষেপ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল।

ভিয়েনা কংগ্ৰেছৰ পিছত, ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যই তথাকথিত পশ্চিম গালিচিয়া (পূৰ্বতে অষ্ট্ৰিয়ান পোলেণ্ডত থকা) আৰু সাময়িকভাৱে টাৰ্নোপোল জিলা দখল কৰে, য’ত ১৮০৯ ৰপৰা ১৮১৫ চনৰ ভিতৰত গালিচিয়াৰ এজন সুকীয়া মেট্ৰ’পলিটান স্থাপন কৰা হৈছিল। কেন্দ্ৰীয় পোলেণ্ডৰ অঞ্চলসমূহৰ সৈতে খোলম ইপাৰ্চীৰ ভূ-খণ্ড কংগ্ৰেছ পোলেণ্ডৰ (Congress Poland) অংশ হৈ পৰে। ১৮৩১ চনত পোলেণ্ডৰ ভূ-খণ্ডত ৰাছিয়াৰ নিয়ন্ত্ৰণ ওফৰাই পেলাব খোজা নৱেম্বৰ বিদ্ৰোহক (November Uprising) ৰাছিয়াই সফলতাৰে দমন কৰাৰ পাছত পৰিস্থিতি হঠাৎ সলনি হয়। এই বিদ্ৰোহক গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাই সক্ৰিয়ভাৱে সমৰ্থন কৰাৰ বাবে, বিদ্ৰোহ দমনৰ ঠিক পিছতেই এই গীৰ্জাৰ ওপৰত ৰাছিয়াৰ তীব্ৰ আক্ৰমণ আৰু উৎপীড়ন আৰম্ভ হৈছিল।[12]

ইউনিয়েট গীৰ্জাৰ বিলуপ্তি আৰু পশ্চিম ইউক্ৰেনীয় ধৰ্মগুৰুসকলৰ ভূমিকা

[সম্পাদনা কৰক]

সীনডৰ কেথলিক-পন্থী সদস্যসকলক বহিষ্কাৰ কৰাৰ পাছত গীৰ্জাটো ভাঙি পৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ভলহিনিয়াত থকা ইয়াৰ পেৰিচসমূহ পুনৰ অৰ্থডক্স ধৰ্মলৈ ঘূৰি যায়, যাৰ ভিতৰত ১৮৩৩ চনত বিখ্যাত পোচাইভ লাভ্ৰাৰ স্থানান্তৰো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। ১৮৩৯ চнত বিচপ চেমাচকোৰ নেতৃত্বত পোলোটস্কৰ সীনডে (বৰ্তমানৰ বেলাৰুছত) ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যত থকা গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাটো বিলুপ্ত কৰে আৰু ইয়াৰ সকলো সম্পত্তি অৰ্থডক্স ৰাষ্ট্ৰীয় গীৰ্জালৈ হস্তান্তৰ কৰা হয়। ১৯১৩ চনৰ কেথলিক বিশ্বকোষৰ মতে, তেতিয়াৰ 'লিটল ৰাছিয়া' (বৰ্তমানৰ ইউক্ৰেন) নামেৰে জনাজাত অঞ্চলটোত ৰাছিয়া চৰকাৰৰ হেঁচাত গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্ম সম্পূৰ্ণৰূপে মচি পেলোৱা হৈছিল। তাত থকা প্ৰায় ৭,০০০,০০০ ইউনিয়েটক আংশিকভাৱে বলপূৰ্বক আৰু আংশিকভাৱে প্ৰতাৰণাৰ জৰিয়তে গ্ৰীক অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ অংশ হ’বলৈ বাধ্য কৰা হৈছিল।[12]

বিভাজনৰ পূৰ্বৱৰ্তী আৰু পৰৱৰ্তী বছৰবোৰত ইউক্ৰেনৰ গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাটোক বলপূৰ্বকভাৱে উৎখাত কৰাত কেথেৰিন দ্য গ্ৰেটে এক বিশাল ভূমিকা পালন কৰিছিল। তেওঁ গ্ৰীক আৰু লেটিন কেথলিক ধৰ্ম—দুয়োটাকে প্ৰত্যাখ্যান কৰি প্ৰটেষ্টাণ্ট ধৰ্মৰ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু ইউক্ৰেনত অৰ্থডক্স ধৰ্মক সংখ্যাগৰিষ্ঠ ধৰ্ম হিচাপে পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ দৃঢ়-প্ৰতিজ্ঞ আছিল।[8] ৰাছিয়ান সৈন্যই বাৰ কনফেডাৰেচনক দমন কৰিবলৈ পোলেণ্ড-নিয়ন্ত্ৰিত ইউক্ৰেনত প্ৰৱেশ কৰাৰ লগে লগে, কেথেৰিনে ইউক্ৰেনৰ ইউনিয়েট পেৰিচসমূহৰ বিৰুদ্ধে এক অৰ্থডক্স ধৰ্মপ্ৰচাৰ অভিযান আৰম্ভ কৰে। তেওঁ লেটিন কেথলিক, ইউনিয়েট আৰু ইহুদীসকলৰ বিৰুদ্ধে সক্ৰিয়ভাৱে হিংসা উচটনি দিছিল, যাৰ ফলত উমান হত্যাকাণ্ডৰ দৰে নৃশংস ঘটনা সংঘটিত হৈছিল।[8]

গ্ৰীক কেথলিক পেৰিচসমূহক ৰাছিয়ান অৰ্থдক্স ধৰ্মলৈ ৰূপান্তৰিত হ’বলৈ হেঁচা দিয়া হৈছিল আৰু প্ৰতিৰোধ কৰা পুৰোহিতসকলক বহিষ্কাৰ কৰা হৈছিল। হাজাৰতকৈও অধিক ইউক্ৰেনীয় ইউনিয়েট পেৰিচ অৰ্থডক্স পুৰোহিতসকলে দখল কৰিছিল। আমেৰিকান একাডেমী অৱ আৰ্টছ এণ্ড চাইন্সেছৰ লেৰী ৱল্ফৰ মতে, পোলেণ্ড বিভাজনৰ বছৰবোৰ ইউক্ৰেনত এক আইনহীন গুণ্ডাগৰ্ডিৰ সময় আছিল, কিয়নো কেথেৰিনে যুদ্ধ চলাই থকা আৰু বিভাজনৰ আলোচনা কৰাৰ সময়ত এই অঞ্চল এক অনিশ্চিত অৱস্থাত আছিল।[8] কোচিয়ুচকো বিদ্ৰোহৰ বিফলতা আৰু পোলেণ্ডৰ চূড়ান্ত বিভাজনৰ পিছত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিকসকলৰ ওপৰত উৎপীড়ন তীব্ৰতৰ হৈ পৰে আৰু গীৰ্জাটোক অৰ্থডক্স ধৰ্মৰপৰা ধৰ্মান্তৰিত লোকক গ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰা হয়। ৰাছিয়াৰ কৰ্তৃপক্ষই ইউনিয়েট পুৰোহিতসকলক হাৰাশাস্তি আৰু গ্ৰেপ্তাৰ কৰিছিল, আনহাতে ৰাছিয়ান সৈনিকৰ সৈতে অৰ্থডক্স পুৰোহিতসকলে ইউক্ৰেনৰ গাঁওসমূহ ভ্ৰমণ কৰি জনসাধাৰণক অৰ্থডক্স ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিবলৈ ভয় দেখুৱাইছিল। ৱল্ফে উল্লেখ কৰিছে যে তীব্ৰ উৎপীড়ন আৰু গধুৰ হেঁচা সত্ত্বেও সংখ্যাগৰিষ্ঠ ইউনিয়েটে নিজৰ ধৰ্মীয় বিশ্বাসত অটল আছিল।[8]

থিঅ’ড’চিয়াচ ৰোষ্ট’কীয়ে লিখিছিল যে ইউক্ৰেনত গ্ৰীক কেথলিকসকলৰপৰা পোৱা প্ৰতিৰোধৰ প্ৰত্যুত্তৰত ৰাছিয়াৰ কৰ্তৃপক্ষই ইউনিয়েট গীৰ্জাসমূহ দখল কৰিছিল। য’তেই পুৰোহিত আৰু জনসাধাৰণে ভাবুকি আৰু সন্ত্ৰাসৰ পিছতো নিজৰ বিশ্বাসত অটল আছিল, তাত সম্প্ৰদায়টোৰপৰা মাত্ৰ কেইটামান স্বাক্ষৰ সংগ্ৰহ কৰিয়েই তেওঁলোকে গীৰ্জাৰ সকলো আচ-বাব বাজেয়াপ্ত কৰিছিল, সমগ্ৰ গাঁওখনক নিজৰ ধৰ্মীয় প্ৰশাসনৰ অধীনলৈ আনিছিল আৰু ইউনিয়েট পুৰোহিতসকলক খেদি পঠিয়াইছিল।[8] ১৯ শতিকাৰ এজন ইতিহাসবিদ এডৱাৰ্ড লিকোভস্কিয়ে কেথেৰিনৰ মৃত্যুৰ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰিছিল যে চিৰন্তন বিচাৰক পোপে তেওঁক নিজৰ বিচাৰপীঠৰ ন্যায়লৈ মাতি পঠিয়াইছিল যাতে তেওঁৰ শাসনকালত লাখ লাখ ইউনিয়েটৰপৰা কেৱল ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ বাবে বৈ যোৱা তেজ আৰু চকুৰ পানীৰ হিচাপ দিব পাৰে।[8]

১৮৭৫ চনত খোলম ইপাৰ্চী বিলুপ্ত কৰাৰ লগে লге ৰাছিয়াত গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাৰ সম্পূৰ্ণ অৱসান ঘটে। শতাব্দীটোৰ শেষৰফালে, অৰ্থডক্স গীৰ্জা আৰু ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ উৎপীড়নৰ (যেনে: প্ৰাটুলিনৰ শ্বহীদসকল) বাবে এই গীৰ্জাৰ বিশ্বাসীসকল আমেৰিকা, কানাডা আৰু ব্ৰাজিললৈ প্ৰব্ৰজন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। এসময়ত ইউক্ৰেনৰ সংখ্যাগৰিষ্ঠ ধৰ্ম হোৱা সত্ত্বেও, ইউনিয়েট গীৰ্জাটো এতিয়া মূলতঃ পূৰ্বীয় গালিচিয়াৰ মাজতে সীমাবদ্ধ হৈ পৰিছিল।[8][7]

সৰ্ববৃহৎ পূৰ্বীয় কেথলিক গীৰ্জা হিচাপে পৰিগণিত এই ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ অধীনস্থ অঞ্চলসমূহত পুৰোহিতৰ সন্তানসকল প্ৰায়ে পুৰোহিত হৈছিল আৰু নিজৰ সামাজিক গোটৰ ভিতৰতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল। ইয়াৰ ফলত এক কটকটীয়া বংশগত ব্যৱস্থা গঢ়ি উঠিছিল, যাৰ সংখ্যা ১৯ শতিকালৈ প্ৰায় ২,০০০-২,৫০০ হৈছিল।[13] এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সাংস্কৃতিক আৰু ৰাজনৈতিকভাৱে সক্ৰিয় স্থানীয় উচ্চবৰ্গৰ অভাৱত (যদিও ইয়াত আধাতকৈ অধিক পুৰোহিত পৰিয়াল ক্ষুদ্ৰ অভিজাত বংশৰ আছিল), আৰু পশ্চিম ইউক্ৰেনীয় সমাজত শিক্ষা আৰু সম্পদৰ একাধিপত্য থকাৰ বাবে, ধৰ্মগুৰুসকল সেই অঞ্চলৰ থলুৱা অভিজাত শ্ৰেণী হৈ পৰিছিল। ধৰ্মগুৰুসকলে ইউক্ৰেনৰ গ্ৰাম্য অঞ্চললৈ সংস্কৃতি আৰু শিক্ষা কঢ়িয়াই অনাৰ ক্ষেত্ৰত অষ্ট্ৰিয়াৰ ভূমিকাক আদৰি লৈছিল। অষ্ট্ৰিয়াৰ নিয়ন্ত্ৰিত ভূ-খণ্ডত বেছিভাগ ইউক্ৰেনীয় সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলন ধৰ্মগুৰুসকল বা তেওঁলোকৰ সন্তানৰদ্বাৰা গভীৰভাৱে প্ৰভাবিত হৈছিল। এই প্ৰভাৱ ইমান বেছি আছিল যে তেওঁলোকৰ পোলেণ্ডৰ প্ৰতিদ্বন্দ্বীসকলে পশ্চিম ইউক্ৰেনত এক ধৰ্মতন্ত্ৰ (theocracy) গঢ়ি তুলিব বিচৰা বুলি পশ্চিম ইউক্ৰেনীয়সকলক অভিযুক্ত কৰিছিল।[14]

পোলেণ্ড বিভাজনত অষ্ট্ৰিয়াই লাভ কৰা ভূ-খণ্ডৰ ভিতৰত গালিচিয়া (আধুনিক পশ্চিম ইউক্ৰেন আৰু দক্ষিণ পোলেণ্ড) অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। ইয়াত গ্ৰীক-কেথলিক ৰুथেনিয়ান (ইউক্ৰেনীয়) কৃষকসকল বেছিভাগেই পোলেণ্ডৰ কেথলিক আধিপত্যৰ অধীনত আছিল। অষ্ট্ৰিয়ানসকলে গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাক সমান ধৰ্মীয় স্বাধীনতা প্ৰদান কৰিছিল আৰু পোলেণ্ডৰ প্ৰভাৱ আঁতৰাই পেলাইছিল। তেওঁলোকে ইউনিয়েট চেমিনাৰীৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে এক আনুষ্ঠানিক উচ্চ শিক্ষা লাভ কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰিছিল (ইয়াৰ পূৰ্বে পুৰোহিতসকলক তেওঁলোকৰ দেউতাকে অনানুষ্ঠানিকভাৱে শিক্ষিত কৰিছিল) আৰু ভিয়েনা তথা লভিভত এই কাৰ্যৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠানসমূহ সংগঠিত কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত গালিচিয়াৰ ইউক্ৰেনীয় জনসংখ্যাৰ মাজত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এটা ডাঙৰ, শিক্ষিত শ্ৰেণীৰ আৱিৰ্ভাৱ ঘটে। ই হাবচবুৰ্গ বংশৰ প্ৰতি এক তীব্ৰ আনুগত্যৰ ভাবো গঢ়ি তুলিছিল। যেতিয়া পোলেণ্ডৰ বিদ্ৰোহীসকলে ১৮০৯ চনত লভিভ চহৰ সাময়িকভাৱে নিয়ন্ত্ৰণলৈ লৈছিল, তেতিয়া তেওঁলোকে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ মুৰব্বী এণ্টিন আনহেলোভিচক ডিভাইন লিটাৰ্জীত নেপোলিয়নৰ নাম অষ্ট্ৰিয়াৰ সম্ৰাট ফ্ৰাংকিল ১-ৰ সলনি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ দাবী জনাইছিল। আনহেলোভিচে এই দাবী প্ৰত্যাখ্যান কৰে আৰু তেওঁক বন্দী কৰা হয়। যেতিয়া অষ্ট্ৰিয়ানসকলে লভিভৰ নিয়ন্ত্ৰণ পুনৰ ঘূৰাই লয়, তেতিয়া সম্ৰাটৰদ্বাৰা আনহেলোভিচক ক্ৰছ অৱ লিয়োপোল্ড সন্মানেৰে ভূষিত কৰা হয়।

এই সংস্কাৰসমূহৰ ফলস্বৰূপে, পৰৱৰ্তী শতিকাটোত পূৰ্বীয় গালিচিয়াৰ গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাটো বিদেশী স্বাৰ্থৰ হাতৰ পুতলা হৈ থকাৰ পৰিৱৰ্তে ইউক্ৰেনীয় সম্প্ৰদায়ৰ ভিতৰত প্ৰধান সাংস্কৃতিক শক্তি হৈ পৰে। বেছিভাগ স্বতন্ত্ৰ থলুৱা ইউক্ৰেনীয় সাংস্কৃতিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰৱণতা (যেনে: ৰুচিন’ফিলিয়া, ৰাছ’ফিলিয়া আৰু পিছলৈ ইউক্ৰেন’ফিলিয়া) গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাৰ ধৰ্মগুৰুসকলৰ মাজৰপৰাই আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল।

ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য আৰু চোভিয়েট ইউনিয়নত গীৰ্জা

[সম্পাদনা কৰক]

প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ পিছত, ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিকসকল পোলেণ্ড, হাংগেৰী, ৰোমানিয়া আৰু চেকোশ্ল’ভাকিয়া ৰাষ্ট্ৰৰ শাসনৰ অধীনলৈ আহে। পূৰ্বৰ শতিকাটোত অষ্ট্ৰিয়াৰ শাসনৰ অধীনত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ইমান শক্তিশালী ইউক্ৰেনীয় জাতীয় চৰিত্ৰ লাভ কৰিছিল যে দুই বিশ্বযুদ্ধৰ মধ্যৱৰ্তী সময়ৰ পোলেণ্ডত, গালিচিয়াৰ গ্ৰীক কেথলিকসকলক জাতীয়তাবাদী পোলেণ্ড আৰু কেথলিক ৰাষ্ট্ৰখনে আনকি অৰ্থডক্স ভলহিনিয়ানসকলতকৈও কম দেশপ্ৰেমী বুলি গণ্য কৰিছিল। নিজৰ পূৰ্বীয় ভূ-খণ্ডসমূহত (Kresy) পোলেণ্ডকৰণ (Polonization) নীতি সম্প্ৰসাৰিত কৰি পোলেণ্ড কৰ্তৃপক্ষই ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাক (UGCC) দুৰ্বল কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। ১৯২৪ চনত, উত্তৰ আমেৰিকা আৰু পশ্চিম ইউৰোপৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক বিশ্বাসীসকলক সাক্ষাৎ কৰি ঘূৰি অহাৰ পাছত, এই গীৰ্জাৰ মুৰব্বীক প্ৰথমতে লভিভত (Lviv, সেই সময়ৰ পোলেণ্ডৰ নাম আছিল Lwów) প্ৰৱেশ কৰাত বাধা দিয়া হৈছিল আৰু যথেষ্ট পলমকৈহে তেওঁক উভতি অহাৰ অনুমতি দিয়া হৈছিল। লেটিন বিচপসকলৰ নেতৃত্বত পোলেণ্ডৰ কেথলিক পুৰোহিতসকলে গ্ৰীক কেথলিকসকলৰ মাজত ধৰ্মপ্ৰচাৰৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিল; আৰু ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰত বিভিন্ন প্ৰশাসনিক প্ৰতিবন্ধকতা আৰোপ কৰা হৈছিল।[15]

দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পৰৱৰ্তী চোভিয়েট উৎপীড়ন আৰু ভূ-গৰ্ভস্থ স্থিতি

[সম্পাদনা কৰক]

দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পিছত, ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকল কমিউনিষ্ট পোলেণ্ডৰ শাসন আৰু চোভিয়েট ইউনিয়নৰ আধিপত্যৰ অধীনলৈ আহে। অতি কমসংখ্যক ধৰ্মগুৰুক আমন্ত্ৰণ জনাই লভিভত এখন সীনড (Synod) আহ্বান কৰা হৈছিল, য’ত ব্ৰেষ্টৰ ইউনিয়নক বাতিল কৰা হয়। চৰকাৰীভাৱে গীৰ্জাৰ সকলো সম্পত্তি মছকো পেট্ৰিয়াৰ্চেটৰ অধীনত থকা ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জালৈ হস্তান্তৰ কৰা হয়।[16] ইয়াৰ পৰিণামস্বৰূপে, ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্মগুৰুসকলৰ সৰহসংখ্যকেই আত্মগোপন কৰে আৰু গুপুতভাৱে ধৰ্মীয় কাৰ্যকলাপ চলাই যায়। এই ভূ-গৰ্ভস্থ বা কেটাকম্ব (catacomb) গীৰ্জাটোক পশ্চিম গোলাৰ্ধত থকা ইউক্ৰেনীয় ডায়াছপোৰা বা প্ৰব্ৰজনকাৰী সমাজে তীব্ৰভাৱে সমৰ্থন কৰিছিল। ১৮৭০-ৰ দশকত আমেৰিকা আৰু কানাডালৈ আৰম্ভ হোৱা ইউক্ৰেনীয়সকলৰ প্ৰব্ৰজন দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পিছত আৰু অধিক বৃদ্ধি পাইছিল।

কাৰেল চি. বাৰ্কহফৰ মতে, ইউক্ৰেনত জাৰ্মান বা নাজী দখলদাৰীৰ সময়ত বিভিন্ন খ্ৰীষ্টান সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰতি নাজী কৰ্তৃপক্ষৰ আচৰণ ভিন্ন আছিল।[17] নাজী কৰ্তৃপক্ষই ইউক্ৰেনীয় প্ৰটেষ্টাণ্টসকলৰ প্ৰতি উদাৰ আচৰণ দেখুৱাইছিল আৰু তেওঁলোকক দমন কৰা নাছিল; বিশেষকৈ শান্তিবাদী (pacifist) ধৰ্মীয় গোটসমূহক তেওঁলোকে প্ৰাধান্য দিছিল। আনহাতে, গ্ৰীক আৰু লেটিন কেথলিকসকল নাজীসকলৰ তীব্ৰ উৎপীড়নৰ বলি হৈছিল। বাৰ্কহফৰ মতে, ইয়াৰ কাৰণ আছিল ভাটিকানৰ প্ৰতি থকা নাজী শত্ৰুতা আৰু লগতে পোলেণ্ডৰ লোকসকলৰ প্ৰতি থকা ক্ষোভ, কাৰণ ইউক্ৰেনত থকা কেথলিকসকলৰ এক বুজন অংশই আছিল পোলেণ্ড মূলৰ খ্ৰীষ্টান।[17] লেটিন কেথলিক আৰু ইউনিয়েট গীৰ্জাসমূহ বন্ধ কৰি দিয়া হৈছিল আৰু কেথলিক ধৰ্মগুৰুসকল নাজী মৃত্যুদণ্ডৰ সহজ লক্ষ্য হৈ পৰিছিল। নাজীসকলৰ কেথলিক-বিৰোধী নীতি জাৰ্মান মূলৰ লোকসকলৰ ওপৰতো প্ৰয়োগ কৰা হৈছিল। উদাহৰণস্বৰূপে, মাইকোলাভিভ চহৰত থকা কেথলিক গীৰ্জাটো বলপূৰ্বকভাৱে বন্ধ কৰা হৈছিল, যদিও তাৰ বেছিভাগ ভক্তই আছিল জাতিগতভাৱে জাৰ্মান।[17]

১৯৪৪-১৯৪৫ চনৰ শীতকালত ইউক্ৰенীয় গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্মগুৰুসকলক চোভিয়েট চোৰাংচোৱা সংস্থা 'NKVD' ৰদ্বাৰা পৰিচালিত 'পুনৰ শিক্ষণ' (reeducation) শিবিৰলৈ মাতি পঠোৱা হৈছিল। ইউৰোপত যুদ্ধ শেষ হোৱাৰ ঠিক আগে আগে চোভিয়েট চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমে এক ইউক্ৰেনীয়-केथलिक বিৰোধী প্ৰচাৰ অভিযান তীব্ৰতৰ কৰি তোলে।[18] বিভিন্ন প্ৰকাশনত ১৫৯৬ চনত এই ধৰ্মীয় সমাজ গঠন হোৱা কাৰ্যটোক কুৎসা ৰটনা কৰা হৈছিল আৰু ২০ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধত এই গীৰ্জাটোৱে ইউক্ৰেনীয়সকলৰ স্বাৰ্থৰ বিৰুদ্ধে কাম কৰা বুলি প্ৰমাণ কৰিবলৈ তীব্ৰ চেষ্টা চলোৱা হৈছিল।[18]

১৯৪৫ চনত চোভিয়েট কৰ্তৃপক্ষই গীৰ্জাৰ মেট্ৰ’পলিটান যোছিফ স্লিপী (Yosyf Slipyi), আন ৯ জন গ্ৰীক কেথলিক বিচপ, শ শ পুৰোহিত আৰু প্ৰধান সক্ৰিয় কৰ্মীসকলক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি চাইবেৰিয়া আৰু অন্যান্য অঞ্চলৰ সশ্ৰম কাৰাদণ্ডৰ শিবিৰলৈ নিৰ্বাসিত কৰে। কেৱল লভিভ চহৰতে ৮০০ পুৰোহিতক কাৰাগাৰত বন্দী কৰা হৈছিল।[18] ওপৰত উল্লেখ কৰা সকলো বিচপ আৰু বহুসংখ্যক পুৰোহিতৰ কাৰাগাৰ, কন্সনট্ৰেচন কেম্প বা নিৰ্বাসন থকা অৱস্থাতে মৃত্যু হয়। ষ্টালিনৰ পৰৱৰ্তী সময়ত কিছু শিথিলতা অহাৰ পাছতহে কোনো কোনোৱে মুক্তি পাইছিল।[19] ইয়াৰ ব্যতিক্ৰম আছিল মেট্ৰ’পলিটান যোছিফ স্লিপী, যিয়ে ১৮ বছৰৰ কাৰাদণ্ড আৰু উৎপীড়ন ভোগ কৰাৰ পাছত, ১৯৬৩ চনত পোপ জন ২৩-ৰ হস্তক্ষেপৰ বাবে মুক্তি লাভ কৰে। স্লিপীয়ে ৰোম লৈ আশ্ৰয় গ্ৰহণ কৰে, য’ত তেওঁ লভিভৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰ উপাধি লাভ কৰে আৰু ১৯৬৫ চনত এজন কাৰ্ডিনেল হিচাপে নিযুক্ত হয়।[19]

যিসকল পুৰোহিতে ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাত যোগদান কৰিছিল, তেওঁলোক দেশৰ আন ঠাইত হোৱা ধৰ্মীয় উৎপীড়নৰপৰা বাচি গৈছিল। লভিভ চহৰত কেৱল এটা গীৰ্জাহে বন্ধ কৰা হৈছিল (যি সময়ত চোভিয়েট ইউৰোপৰ বহু চহৰত এটাও সক্ৰিয় গীৰ্জা নাছিল)। তদুপৰি, লভিভ-টাৰ্নোপোল আৰু ইভানো-ফ্ৰাংকিলৰ পশ্চিম দিশৰ ডায়োচেচসমূহ চোভিয়েট ইউনিয়নৰ ভিতৰত সৰ্ববৃহৎ আছিল আৰু ইয়াত ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ বেছিভাগ মঠ-মন্দিৰ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। অৰ্থডক্স ধৰ্মীয় নিয়মসমূহো এই পুৰোহিতসকলৰ বাবে কিছু শিথিল কৰা হৈছিল, যাৰ ফলত তেওঁলোকে দাড়ি খুৰাব পাৰিছিল (যিটো অৰ্থডক্স ধৰ্মত অস্বাভাৱিক) আৰু চাৰ্চ স্লাভোনিক ভাষাৰ পৰিৱৰ্তে ইউক্ৰেনীয় ভাষাত উপাসনা পদ্ধতি পৰিচালনা কৰিব পাৰিছিল।

ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকলে কেইবা দশক ধৰি গুপুতভাৱে নিজৰ অস্তিত্ব বৰ্তাই ৰাখিছিল, যদিও চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমত তেওঁলোকৰ ওপৰত তীব্ৰ আক্ৰমণ চলিছিল। পুৰোহিতসকলে নিজৰ ধৰ্মীয় কৰ্তব্য ৰাজহুৱাভাৱে কৰা এৰি দিছিল, কিন্তু গোপনে সাধাৰণ লোকসকলক ধৰ্মীয় সেৱা আগবঢ়াই গৈছিল।[18] বহু পুৰোহিতে সাধাৰণ নাগৰিকৰ বৃত্তি গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ব্যক্তিগতভাৱে ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতিসমূহ সম্পন্ন কৰিছিল। চোভিয়েট আৰক্ষীয়ে এই প্ৰাক্তন পুৰোহিতসকলৰ পৰিচয় জানিছিল আৰু তেওঁলোকক নিয়মীয়াকৈ নিৰীক্ষণ, জেৰা আৰু জৰিমনা বিহিছিল, কিন্তু তেওঁলোকৰ কাৰ্যকলাপ এটা সৰু গোটৰ বাহিৰলৈ নোযোৱালৈকে সাধাৰণতে গ্ৰেপ্তাৰ কৰাৰপৰা বিৰত আছিল।[18] অৱশ্যে গোপনে নতুনকৈ নিযুক্ত হোৱা পুৰোহিতসকলৰ প্ৰতি চোভিয়েট প্ৰশাসনে অধিক কঠোৰ আচৰণ কৰিছিল।[18]

তীব্ৰ প্ৰত্যাহ্বানৰ মাজতো এই সময়ছোৱাত গীৰ্জাটোৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি পাইছিল আৰু চোভিয়েট উৎসসমূহেও এই কথা স্বীকাৰ কৰিছিল। লভিভৰ কমচ’মোলৰ (Komsomol) প্ৰথম সম্পাদক ওলেক্সী বাবীচুকে দাবী কৰিছিল:

এই ওব্লাষ্টত, বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত, বুজনসংখ্যক জনসংখ্যায় ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি মানি চলে, যাৰ মাজত এক বৃহৎ অংশ যুৱ প্ৰজন্মৰ। যোৱা কেইবছৰমানৰ ভিতৰত ইউনিয়েটসকলৰ [ইউক্ৰেনীয় কেথলিক] কাৰ্যকলাপ বৃদ্ধি পাইছে, আৰু এই গীৰ্জাৰ ৰাজহুৱা কাৰ্যকলাপ পুনৰ মুকলি কৰাৰ বাবেও প্ৰয়াস চলিছে।[18]

ষ্টালিনৰ মৃত্যুৰ পাছত, ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকলে পৰিস্থিতি উন্নত হ’ব বুলি আশা কৰিছিল, কিন্তু ১৯৫০-ৰ দশকৰ শেষৰফালে তেওঁলোকৰ আশা ভংগ হয়। কাৰণ কৰ্তৃপক্ষই পুনৰ বহু পুৰোহিতক গ্ৰেপ্তাৰ কৰে আৰু কেথলিক-বিৰোধী প্ৰচাৰৰ এক নতুন ঢৌ আৰম্ভ কৰে।[18] নিৰ্বাসনত থকা অৱস্থাতে পুৰোহিতসকলৰ গুপুত নিযুক্তি প্ৰক্ৰিয়া চলি আছিল। ১৯৬০-ৰ দশকত টাৰ্নোপোল আৰু কোলোমিয়াত গোপন ধৰ্মীয় চেমিনাৰী চলি থকাৰ কথা চোভিয়েট প্ৰেছত প্ৰকাশ পাইছিল, যাৰ উদ্যোক্তাসকলক পিছত গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।[18] ১৯৭৪ চনত লভিভ চহৰত এটা গোপন আশ্ৰম বা মঠ উদ্ধাৰ কৰা হৈছিল।[18]

চোভিয়েট যুগৰ এই কঠিন সময়ছোৱাত, ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাখন বিশ্বজুৰি থকা ইউক্ৰেনীয় প্ৰব্ৰজনকাৰী সমাজৰ (diaspora) মাজত যথেষ্ট বিকশিত হৈছিল। কাৰ্ডিনেল যোছিফ স্লিপীক এজন ভিন্নধৰ্মী বা বিদ্ৰোহী হিচাপে কাৰাগাৰত বন্দী কৰা হৈছিল যদিও ১৯৪৯ চনত তেওঁক গোপনে (in pectore) এজন কাৰ্ডিনেল হিচাপে মনোনীত কৰা হয়। ১৯৬৩ চনত তেওঁ মুক্ত হোৱাৰ পিছত তেওঁক এজন 'পেট্ৰিয়াৰ্চ' বা সৰ্বোচ্চ ধৰ্মগুৰু হিচাপে স্বীকৃতি দিবলৈ এক ব্যাপক অভিযান চলোৱা হৈছিল, যাৰ ফলত তীব্ৰ সমৰ্থনৰ লগতে বিতৰ্কৰো সৃষ্টি হয়। পোপ প’ল ৬-এ এই ক্ষেত্ৰত কিছু দ্বিধাবোধ কৰিছিল যদিও এক বুজা-বুজিৰ জৰিয়তে ১৯৬৩ চনৰ ২৩ ডিচেম্বৰত 'মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ' (Major Archbishop) নামৰ এটা নতুন পদবী সৃষ্টি কৰি যোছিফ স্লিপীক প্ৰদান কৰে।[20] এই পদবী পূৰ্বীয় গীৰ্জাৰ এজন পেট্ৰিয়াৰ্চৰ সৈতে প্ৰায় সমান আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত ১৯৮৪ চনত এই উপাধি মাইৰ’স্লাভ ইভানো লুবাচিভস্কি, ২০০০ চনত লুবোমিৰ হুছাৰ আৰু ২০১১ চনত ভিয়াটোস্লাভ শ্বেভচুকে লাভ কৰে।

১৯৬৮ চনত যেতিয়া চেকোশ্ল’ভাকিয়াত গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাক বৈধতা প্ৰদান কৰা হৈছিল, তেতিয়া অবৈধ হৈ থকা জেদী ধৰ্মগুৰুসকলক হাৰাশাস্তি কৰিবলৈ এক ব্যাপক অভিযান আৰম্ভ কৰা হৈছিল।[18] এই ধৰ্মগুৰুসকলক জেৰা, জৰিমনা আৰু প্ৰহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৬৯ চন canৰ জানুৱাৰী মাহত চোভিয়েট চোৰাংচোৱা সংস্থা কেজিবিয়ে ভাসিল ভেলিচকভস্কী নামৰ এজন ভূ-গৰ্ভস্থ কেথলিক বিচপ আৰু দুজন কেথলিক পুৰোহিতক গ্ৰેপ্তাৰ কৰে। ধৰ্ম-বিৰোধী আইন উলংঘা কৰাৰ অপৰাধত তেওঁলোকক তিনি বছৰৰ কাৰাদণ্ড বিহা হৈছিল।[18]

গ্ৰেপ্তাৰ হ’ব পৰা কাৰ্যকলাপসমূহৰ ভিতৰত আছিল ধৰ্মীয় উপাসনা পৰিচালনা কৰা, শিশুসকলক কেথলিক হিচাপে শিক্ষিত কৰা, বাপ্তিস্ম সম্পন্ন কৰা, বিবাহ বা অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া পৰিচালনা কৰা, পাপ دان স্বীকাৰ কৰা বা অন্তিম ধৰ্মীয় ৰীতি সম্পন্ন কৰা, ধৰ্মীয় সামগ্ৰী নকল কৰা, প্ৰাৰ্থনা পুথি ৰখা, ধৰ্মীয় ছবি বা আইকন ৰখা, গীৰ্জাৰ কেলেণ্ডাৰ ৰখা, ধৰ্মীয় কিতাপ বা অন্যান্য পৱিত্ৰ বস্তু হাতত ৰখা।[18] পশ্চিম ইউক্ৰেনত ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ধৰ্মৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াত কেনেকৈ কৰ্মপদ্ধতি নিখুঁত কৰিব পাৰি সেই বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ বিভিন্ন সন্মিলন অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল।[18]

কেতিয়াবা ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকলে তেওঁলোকৰ সম্প্ৰদায়ক ৰাষ্ট্ৰৰদ্বাৰা স্বীকৃতি দিয়াবলৈ আইনী পথ ব্যৱহাৰ কৰাৰ প্ৰয়াস কৰিছিল। ১৯৫৬-১৯৫৭ চনত গীৰ্জাসমূহ পুনৰ মুকলি কৰাৰ বাবে উপযুক্ত কৰ্তৃপক্ষক আবেদন জনোৱা হৈছিল। ৬০ আৰু ৭০-ৰ দশকত আৰু অধিক আবেদন প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল, যাৰ আটাইবোৰেই প্ৰত্যাখ্যান কৰা হৈছিল। ১৯৭৬ চনত মছকোত এনে এখন আবেদন দাখিল কৰাৰ বাবে ভোলোডিমিৰ প্ৰোকিপভ নামৰ এজন পুৰোহিতক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছিল।[18] এই আবেদনসমূহৰ প্ৰত্যুত্তৰত ৰাষ্ট্ৰই সম্প্ৰদায়টোৰ বিৰুদ্ধে আক্ৰমণ তীব্ৰতৰ কৰি তুলিছিল।

১৯৮৪ চনত ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকলৰদ্বাৰা কেথলিক গীৰ্জাৰ ক্ৰনিকল নামৰ এখন গোপন বা চামিজদত কাকত প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে। এই প্ৰকাশনৰ আঁৰত থকা গোটটোৰ প্ৰতিষ্ঠাপক যোচেফ টেৰেলিয়াক ১৯৮৫ চনত গ্ৰેপ্তাৰ কৰা হয় আৰু সাত বছৰৰ কাৰাদণ্ড তথা পাঁচ বছৰৰ নিৰ্বাসনৰ শাস্তি বিহা হয়।[18] তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী ভাছেলী ক’ব্ৰিনক গ্ৰેপ্তাৰ কৰি তিনি বছৰৰ নিৰ্বাসনৰ শাস্তি প্ৰদান কৰা হয়।[18]

পোলেণ্ডৰ ছলিদাৰিটি আন্দোলন আৰু পোপ জন পল ২-এ ইউক্ৰেনীয় কেথলিকসকলক সমৰ্থন কৰিছিল। চৰকাৰী সংবাদ মাধ্যমে পোপ জন পল ২-ক আক্ৰমণৰ লক্ষ্য কৰি লৈছিল। কিয়েভৰপৰা প্ৰকাশিত ধৰ্ম-বিৰোধী বাৰ্তা আলোচনী লিউডিনা ই ভিত, যাৰ অৰ্থ হৈছে মানুহ আৰু পৃথিৱী, তাত লিখা হৈছিল:

সমাজতান্ত্ৰিক দেশসমূহত গীৰ্জাই নিজৰ ৰাজনৈতিক প্ৰভাৱ শক্তিশালী কৰিবলৈ অবিৰতভাৱে চেষ্টা চলাই থকাৰ প্ৰমাণ এই কথাৰপৰাই পোৱা যায় যে পোপ জন পল ২-এ তথাকথিত ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাৰ প্ৰব্ৰজনকাৰী ধৰ্মগুৰুসকলক সমৰ্থন আগবঢ়াইছে। পোপ জন পল ২ আৰু ৰোমান কুৰিয়াৰ বৰ্তমানৰ কৌশল হৈছে পোলেণ্ডৰ দৰেই সকলো সমাজতান্ত্ৰিক দেশতে গীৰ্জাৰ অৱস্থান শক্তিশালী কৰাৰ প্ৰয়াস কৰা, য’ত ভাটিকানে কেথলিক গীৰ্জাৰ মৰ্যাদা ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত এখন ৰাষ্ট্ৰলৈ উন্নীত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। যোৱা কেইবছৰমানৰ ভিতৰত ভাটিকানে স্লাভোনিক জাতিসমূহৰ কেথলিক ধৰ্মৰ প্ৰশ্নটোৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে। পোপে নিজে যেতিয়া কয় যে তেওঁ কেৱল পোলেণ্ড মূলৰ পোপেই নহয়, বৰঞ্চ প্ৰথমজন স্লাভিক পোপ, আৰু তেওঁ সকলো স্লাভিক জাতিৰ খ্ৰীষ্টীয়কৰণৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিব, তেতিয়া এই কথাষাৰ অতি মাৰ্মিকভাৱে প্ৰকাশ পায়।[18]

১৯৮০-ৰ দশকৰ শেষৰফালে ধৰ্মৰ প্ৰতি চোভিয়েট চৰকাৰৰ মনোভাবৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। মিখাইল গৰ্বাচেভৰ উদাৰীকৰণ নীতি অৰ্থাৎ গ্লাচনোষ্টৰ চৰম পৰ্যায়ত ১৯৮৯ চন scaleৰ ডিচেম্বৰ মাহত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাক পুনৰ চৰкаৰীভাৱে কাম কৰাৰ অনুমতি দিয়া হয়।[16] কিন্তু ইয়াৰ পিছত গীৰ্জাটোৱে নিজকে এক বৃহৎ বিশৃংখলতাৰ মাজত আৱিষ্কাৰ কৰে, কিয়নো ইয়াৰ ১৯৪৬ চনৰ পূৰ্বৰ প্ৰায় সকলো পেৰিচ আৰু সম্পত্তি অৰ্থডক্স ধৰ্মীয় বিশ্বাসীসকলৰ হাতলৈ গৈছিল। ইউক্ৰেনৰ পিপলছ মুভমেণ্ট বা ৰুখ আৰু পিছলৈ ইউক্ৰেনীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদৰ দৰে জাতীয়তাবাদী সংগঠনসমূহৰদ্বাৰা সক্ৰিয়ভাৱে সমৰ্থিত এই গীৰ্জাটোৱে নিজৰ হেৰুওৱা সম্পত্তি আৰু পেৰিচসমূহ ঘূৰাই পোৱাৰ ক্ষেত্ৰত এক অপোচহীন স্থিতি গ্ৰহণ কৰিছিল। এজন গ্ৰীক-কেথলিক পুৰোহিতৰ মতে, যদি গোটেই গাঁওখন এতিয়া অৰ্থডক্স হয় আৰু মাত্ৰ এজন ব্যক্তিহে গ্ৰীক কেথলিক হৈ থাকে, তথাপি গীৰ্জাৰ ভৱনটো সেই কেথলিকজনৰে হ’ব, কাৰণ গীৰ্জাটো তেওঁৰ ককাক-আইতাক আৰু আজোককাক-আজোআইতাকে নিৰ্মাণ কৰিছিল।[21]

দুৰ্বল হৈ পৰা চোভিয়েট কৰ্তৃপক্ষই পৰিস্থিতি শান্ত কৰিবলৈ সমৰ্থ হোৱা নাছিল। ধৰ্মীয় আৰু ৰাজনৈতিক নেতৃত্বৰদ্বাৰা প্ৰৰোচিত ধৰ্মীয় প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা আৰু কেইবাটাও হিংসাত্মক সংঘাতৰ ফলত গালিচিয়াৰ বেছিভাগ পেৰিচ পুনৰ গ্ৰীক-কেথলিকসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ আহে।[22] এই উত্তেজনাই পৰৱৰ্তী সময়ত মছকো পেট্ৰিয়াৰ্চেট আৰু ভাটিকানৰ মাজৰ সম্পৰ্ক সম্পূৰ্ণৰূপে বিচ্ছিন্ন কৰি পেলাইছিল।

সদস্যতা আৰু ভৌগোলিক বিস্তৃতি

[সম্পাদনা কৰক]

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা হৈছে বিশ্বৰ ভিতৰতে দ্বিতীয় বৃহত্তম পূৰ্বীয় কেথলিক গীৰ্জা। ২০২২ চনৰ তথ্য অনুসৰি, সমগ্ৰ বিশ্বজুৰি ইয়াৰ প্ৰায় ৪.২ নিযুত সদস্য আছে।[23][24] ইউক্ৰেনৰ ভিতৰত, কেথলিক গীৰ্জাৰ ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ সংখ্যাৰফালৰপৰা এই গীৰ্জাখন দ্বিতীয় বৃহত্তম ধৰ্মীয় সংগঠন। ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ সদস্য সংখ্যা ইউক্ৰেনৰ অৰ্থডক্স গীৰ্জা আৰু ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ পিছতেই দেশখনৰ ভিতৰত তৃতীয় স্থানত আছে। ইউক্ৰেনৰ পশ্চিম দিশৰ তিনিখন ওব্লাষ্ট বা জিলাত এই গীৰ্জাৰ প্ৰভাৱ সৰ্বাধিক, য’ত লভিভ চহৰৰ সংখ্যাগৰিষ্ঠ জনসংখ্যা ইয়াৰ অন্তৰ্ভুক্ত। পিছে দেশৰ অন্যান্য প্ৰান্তত ই এক সৰু সংখ্যালঘু ধৰ্মীয় গোট হিচাপেহে অৱস্থিত।[25][26][27]

ইউক্ৰেনীয় ডায়াছপোৰা অৰ্থাৎ বিশ্বজুৰি সিঁচৰতি হৈ থকা প্ৰব্ৰজনকাৰী ইউক্ৰেনীয় সমাজৰ বিকাশৰ লগে লগে এই গীৰ্জাৰ নেটৱৰ্কো সম্প্ৰসাৰিত হৈছে। বৰ্তমান চাৰিখন মহাদেশৰ এক ডজনতকৈও অধিক দেশত ইয়াৰ প্ৰায় ৪০ গৰাকী ধৰ্মগুৰু সক্ৰিয় হৈ আছে। ইয়াৰ ভিতৰত পোলেণ্ড, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ আৰু কানাডাত তিনিখন সুকীয়া মেট্ৰ’পলিটান আসন আছে। আমেৰিকা আৰু কানাডাকে ধৰি বহিঃদেশত থকা ইয়াৰ পেৰিচ বা ধৰ্মীয় শাখাসমূহ বহু-জাতিগত চৰিত্ৰৰ। ২০०० চনৰপৰা চলোৱা ৰাষ্ট্ৰীয় জৰীপসমূহৰপৰা দেখা গৈছে যে ইউক্ৰেনৰ মুঠ জনসংখ্যাৰ ৫.৩% ৰপৰা ৯.৪% লোক ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বিশ্বাসী।[25][26][27] বিভিন্ন সমীক্ষাত প্ৰকাশ পাইছে যে ইউক্ৰেনৰ মুঠ ধৰ্মপ্ৰাণ বা ধৰ্মীয় লোকসকলৰ ১৮.৬% ৰপৰা ২১.৩% অংশই হৈছে গ্ৰীক কেথলিক।[28][29] গোলকীয় পৰ্যায়ত, এই গীৰ্জাৰ অনুগামীৰ সংখ্যা বৰ্তমান প্ৰায় ৬০ লাখৰপৰা ১০ নিযুতৰ ভিতৰত, যিয়ে সংখ্যাৰ ভিত্তিত সৰ্বাধিক অনুসৰণ কৰা লেটিন গীৰ্জাৰ পিছতেই কেথলিক ধৰ্মৰ ভিতৰত দ্বিতীয় বৃহত্তম বিশেষ বা স্বতন্ত্ৰ ধৰ্মীয় সমাজ গঠন কৰিছে।

২০১৫ চনৰ এক বিস্তৃত জৰীপ অনুসৰি, ক্ৰিমিয়া অঞ্চলক বাদ দি ইউক্ৰেনৰ মুঠ জনসংখ্যাৰ ৮.১% লোক এই ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ অনুগামী আৰু পশ্চিম ইউক্ৰেনৰ তিনিখন প্ৰধান ওব্লাষ্ট বা জিলাত তেওঁলোক সংখ্যাগৰিষ্ঠ অৱস্থাত আছে:[30]

  • লভিভ ওব্লাষ্ট — মুঠ জনসংখ্যাৰ ৫৯% লোক
  • ইভানো-ফ্ৰাংকিল ওব্লাষ্ট — ৫৭% লোক
  • টাৰ্নোপোল ওব্লাষ্ট — ৫২% লোক

লিটাৰ্জী বা উপাসনা পদ্ধতি

[সম্পাদনা কৰক]

অধিকাংশ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাই এতিয়া চাৰ্চ স্লাভোনিক (Church Slavonic) ভাষাৰপৰা আঁতৰি আহিছে; বৰ্তমান গীৰ্জাৰ সেৱা বা উপাসনাসমূহ মূলতঃ ইউক্ৰেনীয় ভাষাত পৰিচালনা কৰা হয়। বহুতো গীৰ্জাই সংশ্লিষ্ট দেশখনৰ স্থানীয় ভাষাতো (যেনে— জাৰ্মানীত জাৰ্মান ভাষা বা কানাদাত ইংৰাজী ভাষা) লিটাৰ্জী বা ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতিৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। অৱশ্যে, কিছুমান পাৰিছে (parishes) আজিও স্লাভোনিক ভাষাত উপাসনা অব্যাহত ৰাখিছে, আৰু বৰ্তমান সময়ত বিভিন্ন ভাষাৰ মিশ্ৰণত সেৱা আগবঢ়োৱাটোও অস্বাভাৱিক নহয়।

প্ৰশাসন

[সম্পাদনা কৰক]

একবিংশ শতিকাৰ প্ৰথম দশকৰ আৰম্ভণিতে ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাৰ মুখ্য আসনখন ইউক্ৰেনৰ ৰাজধানী কিয়েভলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয়। ২০১১ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বাওঁপাৰত নিৰ্মাণাধীন হৈ থকা কেথেড্ৰেলত গীৰ্জাৰ নতুন মুৰব্বী মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকৰ অভিষেক সম্পন্ন হয়। ২০১৩ চনৰ ১৮ আগষ্টত খ্ৰীষ্টৰ পুনৰুত্থানৰ পেট্ৰিয়াৰ্কল কেথেড্ৰেলখন উৎসৰ্গা কৰাৰ লগতে আনুষ্ঠানিকভাৱে মুকলি কৰা হয়।

২০১৯ চনৰ ৫ জুলাইত ভাটিকানত অনুষ্ঠিত এক বৈঠকত পোপ ফ্ৰাঞ্চিছে গীৰ্জাৰ নেতৃবৰ্গক সম্বোধন কৰি কয়, "মই আপোনালোকক মোৰ হৃদয়ত স্থান দিছোঁ, আৰু মোৰ প্ৰিয় ইউক্ৰেনীয় ভাতৃসকল, মই আপোনালোকৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা জনাইছোঁ।" [31] ইয়াৰ উপৰি তেওঁ ইউক্ৰেনক অধিক মানৱীয় সাহায্য প্ৰদানৰ পোষকতা কৰে আৰু গীৰ্জাৰ ধৰ্মগুৰুসকলক তেওঁলোকৰ সদস্যসকলৰ সৈতে "নিকাটতাৰ মনোভাব গঢ়ি তুলিবলৈ" আহ্বান জনায়।[31] পোপে গীৰ্জাৰ নেতাসকলক কয় যে সিনোডালিটি বা ধৰ্মীয় সভাৰ তিনিটা গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ— শ্ৰৱণ, অংশীদাৰিত্বমূলক দায়িত্ব আৰু সাধাৰণ বিশ্বাসীসকলৰ অংশগ্ৰহণৰ জৰিয়তে গীৰ্জাৰ ভিতৰত "ফলপ্ৰসূ" একতা অৰ্জন কৰিব পৰা যায়।[31]

মঠীয় সংগঠন আৰু ধৰ্মীয়মণ্ডলীসমূহ

[সম্পাদনা কৰক]

ইউক্ৰেনত নিম্নলিখিত মঠীয় সংগঠন (orders) আৰু ধৰ্মীয়মণ্ডলীসমূহে (congregations) কাৰ্যক্ৰম পৰিচালনা কৰে:[32]

  • অৰ্ডাৰ অৱ চেইণ্ট বাছিল দ্য গ্ৰেট
  • ষ্টুডাইট ব্ৰেড্ৰেন
  • কংগ্ৰেগেচন অৱ দ্য মষ্ট পৱিত্ৰ ৰিডীমাৰ
  • কংগ্ৰেগেচন অৱ দ্য চেলেশ্যিয়ান ফাডাৰ্ছ অৱ চেইণ্ট ডন বস্ক'
  • মাইলছ জেছু
  • মিছনেৰী কংগ্ৰেগেচন অৱ চেইণ্ট এণ্ড্ৰু দ্য এপষ্টল]]
  • মনাষ্টেৰী অৱ দ্য থ্ৰী পৱিত্ৰ হায়াৰাৰ্কছ
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ দ্য অৰ্ডাৰ অৱ চেইণ্ট বাছিল দ্য গ্ৰেট
  • চিষ্টাৰ্ছ ছাৰ্ভেণ্টছ অৱ মেৰী ইমাকুলেট
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ চেইণ্ট জোচেফ, দ্য স্পাউচ অৱ দ্য ভাৰ্জিন মেৰী
  • চিষ্টাৰ্ছ কেটেচিষ্টছ অৱ চেইণ্ট এন
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ দ্য হোলী ফেমিলী (ইউক্ৰেন)|চিষ্টাৰ্ছ অৱ দ্য হোলী ফেমিলী
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ দ্য প্ৰিষ্ট এণ্ড মাৰ্টাৰ চেইণ্ট জোছাফাট কুণ্টচেভিচ
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ মাৰ্চী অৱ চেইণ্ট ভিনচেণ্ট ডি পল
  • চেলেশ্যিয়ান চিষ্টাৰ্ছ অৱ ডন বস্ক'|চেলেশ্যিয়ান চিষ্টাৰঁ
  • চিষ্টাৰ্ছ অৱ দ্য মষ্ট পৱিত্ৰ ইউকাৰিষ্ট
  • মাইৰ্হ-বিয়াৰিং চিষ্টাৰ্ছ আণ্ডাৰ দ্য প্ৰটেকচন অৱ চেইণ্ট মেৰী মেগডালিন

কাৰাগাৰ সেৱা

[সম্পাদনা কৰক]

সমসাময়িক ইউক্ৰেনত ধৰ্মগুৰুসকলৰ কাৰাগাৰ সেৱা আইনগতভাৱে অস্তিত্বত নাই। অৱশ্যে সমগ্ৰ ইতিহাসত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাৰ আধ্যাত্মিকতাৰ কেন্দ্ৰবিন্দু আছিল কাৰাগাৰৰ আধ্যাত্মিক যত্ন। পূৰ্বে নিষিদ্ধ হোৱা গীৰ্জাখন ভূমিগত কাৰ্যকলাপৰপৰা ওলাই অহাৰ পাছত ১৯৯০ চনত এই কাৰাগাৰ সেৱা পুনৰুদ্ধাৰ কৰা হয়। ইউক্ৰেনৰ পশ্চিম প্ৰান্তৰ মাত্ৰ কেইটামান প্ৰতিষ্ঠানৰপৰা আৰম্ভ কৰি বৰ্তমান দেশৰ প্ৰতিটো অঞ্চলৰে ৪০টাতকৈও অধিক সংশোধনমূলক প্ৰতিষ্ঠানলৈ এই সেৱা ক্ৰমাগতভাৱে বৃদ্ধি পাইছে। ২০০১ চনৰপৰা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাখন বাৰটা গীৰ্জা আৰু ধৰ্মীয় গোটক সামৰি লোৱা ইউক্ৰেনীয় আন্তঃধৰ্মীয় খ্ৰীষ্টান মিছন "কাৰাগাৰত আধ্যাত্মিক আৰু দাতব্য সেৱা"ৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। এই মিছনটো বিশ্ব কাৰাগাৰ সেৱা সংস্থাৰ এটা অংশ। ৰেডেম্পটৰিষ্ট ধৰ্মগুৰুসকল কাৰাগাৰৰ আটাইতকৈ সক্ৰিয় ধৰ্মগুৰু হিচাপে পৰিচিত।

২০০৬ চনত লুবোমিৰ হুছাৰে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাৰ পেট্ৰিয়াৰ্কল কুৰিয়াত ইউক্ৰেনৰ সশস্ত্ৰ বাহিনী আৰু কাৰাগাৰ ব্যৱস্থাত আধ্যাত্মিক সেৱাৰ বাবে এটা বিভাগ প্ৰতিষ্ঠা কৰে। এই গাঁথনিটোৱে কাৰাগাৰ সেৱাৰ সাধাৰণ ব্যৱস্থাপনা পৰিচালনা কৰে। এই বিভাগৰ মুৰব্বী হৈছে ছোকাল আৰু ঝোভকভাৰ বিছপ মষ্ট ৰেভাৰেণ্ড মাইকেল কলটুন। কাৰাগাৰ সেৱা গোটৰ মুৰব্বী হৈছে ৰেভাৰেণ্ড কনষ্টেণ্টিন পেণ্টেলী, যিয়ে এই ক্ষেত্ৰত কাৰ্যকলাপৰ সমন্বয়ৰ বাবে পোনপটীয়াকৈ দায়বদ্ধ। তেওঁ ১২খন ইপাৰ্চীৰ ৩৭জন পুৰোহিতৰ সৈতে পোনপটীয়া যোগাযোগ ৰাখে যিসকলক কাৰাগাৰৰ আধ্যাত্মিক সেৱাৰ দায়িত্ব অৰ্পণ কৰা হৈছে। এই ধৰ্মগুৰুসকলে কাৰাগাৰ, অনুসন্ধানমূলক আছুতীয়া কোঠালি আৰু কাৰাগাৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহত নিয়মীয়া উপস্থিতি নিশ্চিত কৰে।

গণমাধ্যম

[সম্পাদনা কৰক]

প্ৰতিখন ইপাৰ্চীৰে নিজা ধৰ্মীয় প্ৰকাশন আছে, যিবোৰ সাধাৰণতে মাহেকীয়াভাৱে প্ৰকাশ পায়। ২০০৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, নিউ ষ্টাৰ নামৰ প্ৰকাশনখন সাপ্তাহিকভাৱে প্ৰকাশ কৰা হয় আৰু সমগ্ৰ ইউক্ৰেনতে ইয়াৰ গ্ৰাহকভুক্তিৰ সুবিধা উপলব্ধ। আনহাতে, পাৰ্চী পৰ্যায়ৰ প্ৰকাশনসমূহ প্ৰায়ে অনিয়মিতভাৱে প্ৰকাশ পায়।[33]

ইউক্ৰেনীয় ডায়াছপ’ৰা

[সম্পাদনা কৰক]

আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাৰ বিকাশৰ সুযোগ সীমিত, কিয়নো আমেৰিকা আৰু অন্যান্য অ-ইউক্ৰেনীয় অধিকাৰক্ষেত্ৰত থকা বহুতো পাৰিছে নতুন ধৰ্মান্তৰিত কৰাৰ পৰিৱৰ্তে ইউক্ৰেনৰপৰা অহা প্ৰব্ৰজনকাৰী আৰু তেওঁলোকৰ সন্তানসকলৰ ওপৰতহে গুৰুত্ব দিয়ে। তেওঁলোকে ধৰ্মীয় উপাসনাত ইংৰাজী ভাষাৰ ব্যৱহাৰক প্ৰতিৰোধ কৰি আৰু কিছুমান পাৰিছত খ্ৰীষ্টমাছ, ইষ্টাৰ আৰু অন্যান্য ধৰ্মীয় উৎসৱৰ তাৰিখ গণনাৰ বাবে জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ ব্যৱহাৰৰ ওপৰত জোৰ দি এই বৈশিষ্ট্য বজাই ৰাখে। যাৰ ফলত তেওঁলোকে আমেৰিকাৰ মূলসুঁতিৰ বাহিৰত অৱস্থান কৰে। ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাই ইউক্ৰেনৰপৰা প্ৰব্ৰজন কৰা লোকসকলৰ বংশধৰসকলক এক "ডায়াছপ’ৰা" বা প্ৰবাসী সমাজৰ অংশ বুলি গণ্য কৰে। ইউক্ৰেনৰ ৯০ শতাংশ ডায়োচেচিয়ান পুৰোহিত বিবাহিত হোৱাৰ বিপৰীতে প্ৰবাসী সমাজৰ প্ৰায় ৪০ শতাংশ পুৰোহিত বিবাহিত।[34]

প্ৰব্ৰজনকাৰীসকলৰ সন্তান আৰু বিশেষকৈ তেওঁলোকৰ নাতি-নাতিনীসকল ডাঙৰ-দীঘল হোৱাৰ লগে লগে তেওঁলোকে বিদ্যালয়ত ইংৰাজী শিকে, ইউক্ৰেনীয় ভাষাৰ জ্ঞান তেওঁলোকৰ অতি কম বা একেবাৰেই নাথাকে আৰু তেওঁলোক সম্পূৰ্ণৰূপে আমেৰিকান সমাজৰ সৈতে মিলি যায়। বেছিভাগ সন্তানেই লেটিন গীৰ্জাৰ সদস্য হয় নতুবা কোনো অ-কেথলিক ধৰ্মীয় গোটত যোগদান কৰে। আমেৰিকাৰ কোনো ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাই এই পৰিৱেশৰ সৈতে অভিযোজন কৰিবলৈ (যেনে— উপাসনা আৰু গীৰ্জাৰ কাম-কাজত ইংৰাজী ব্যৱহাৰ কৰা) অগ্ৰসৰ হোৱাৰ সময়তে পুৰণি দেশখনৰপৰা প্ৰব্ৰজনকাৰীৰ নতুন দলটো আহি উপস্থিত হয়। তেওঁলোকে গীৰ্জাখনক কোনো পৰিৱৰ্তন নোহোৱাকৈ পুৰণি বিশ্বৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ বজাই ৰাখিবলৈ বাধ্য কৰে, যাৰ ফলত পূৰ্বৰ সকলো প্ৰগতি ওলোটা হৈ পৰে। এই কাৰণেই বহুতো পাৰিছ আৰু ইপাৰ্চীয়ে বৰ্তমান নতুন ধৰ্মান্তৰিত লোক সৃষ্টি কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। কানাডাত ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰফালে আৰু বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে গেলিচিয়াৰপৰা অহা প্ৰব্ৰজনকাৰীৰ ঢৌৱে প্ৰেইৰী প্ৰদেশসমূহত কেইবাখনো ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জা প্ৰতিষ্ঠা কৰাত সহায় কৰিছিল।[35] ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাখন অন্যান্য প্ৰদেশসমূহতো প্ৰতিনিধিত্ব কৰা হয়, যেনে— টৰেণ্টো আৰু পূব কানাডাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী, যিয়ে ওণ্টাৰিঅ’, কুইবেক আৰু নোভা স্কোচিয়াৰ ডায়োচেচসমূহক সামৰি লয়, লগতে ব্ৰিটিছ কলম্বিয়াত অৱস্থিত নিউ ৱেষ্টমিনিষ্টাৰৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী।

কানাডাত ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰফালে আৰু বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে গেলিচিয়াৰপৰা অহা প্ৰব্ৰজনকাৰীৰ ঢৌৱে প্ৰেইৰী প্ৰদেশসমূহত কেইবাখনো ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জা প্ৰতিষ্ঠা কৰাত সহায় কৰিছিল।[36] ইউক্ৰেনীয় কেথলিক গীৰ্জাখন অন্যান্য প্ৰদেশসমূহতো প্ৰতিনিধিত্ব কৰা হয়, যেনে— টৰেণ্টো আৰু পূব কানাডাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী, যিয়ে ওণ্টাৰিঅ’, কুইবেক আৰু নোভা স্কোচিয়াৰ ডায়োচেচসমূহক সামৰি লয়, লগতে ব্ৰিটিছ কলম্বিয়াত অৱস্থিত নিউ ৱেষ্টমিনিষ্টাৰৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী।

প্ৰশাসনিক সংগঠন

[সম্পাদনা কৰক]

ঐতিহাসিক প্ৰশাসনিক বিভাজন

[সম্পাদনা কৰক]

ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট ইপাৰ্চীসমূহ আৰু পোলেণ্ডৰ বিভাজন

[সম্পাদনা কৰক]
  • ভিল্নো আৰ্চইপাৰ্চী কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটান — ৰাছিয়া
  • পোলোটস্ক আৰ্চইপাৰ্চী পোলোটস্ক — ৰাছিয়া
  • স্মোলেংস্ক আৰ্চইপাৰ্চী স্মোলেংস্ক — ৰাছিয়া
  • লুটস্ক-অষ্ট্ৰোহ ইপাৰ্চী লুটস্ক — ৰাছিয়া
  • টুৰভ-পিনস্ক ইপাৰ্চী পিনস্ক — ৰাছিয়া
  • ভোলোডমিৰ-ব্ৰেষ্ট ইপাৰ্চী ভোলোডমিৰ — জাৰ্মানীৰ ছুপ্ৰাছল ইপাৰ্চী
  • হালিচ-কামিয়ানেটছ ইপাৰ্চী লভিভ — অষ্ট্ৰিয়াৰ লেম্বাৰ্গ আৰ্চইপাৰ্চী গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান
  • চেম-বেল্জ ইপাৰ্চী চেম — অষ্ট্ৰিয়া
  • প্ৰ্জেমিস্ল-চানোক ইপাৰ্চী প্ৰ্জেমিস্ল — অষ্ট্ৰিয়া

১৮৩৯ চনৰ পোলোটস্কৰ সিনোডৰ পিছত গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা

[সম্পাদনা কৰক]
  • লেম্বাৰ্গ বা লভিভৰ আৰ্চইপাৰ্চী, গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান
  • পোলেণ্ড ৰাজ্য সামৰি লোৱা কুল্ম আৰু বেল্জ বা চেমৰ ইপাৰ্চী — ভিয়েনা কংগ্ৰেছৰ বাবে হেৰুওৱা ভূ-খণ্ড
  • প্ৰেমিসেল আৰু ছানিগ বা প্ৰ্জেমিস্লৰ ইপাৰ্চী
  • ষ্টানিছ্লাউ বা ইভানো-ফ্ৰাঙ্কিভ্স্কৰ ইপাৰ্চী যোগ কৰা হৈছে
  • ছানোকৰ লেমকোভশ্চিজনাৰ অপষ্টলিক এক্সাৰ্চেট যোগ কৰা হৈছে

কেথেড্ৰেলসমূহ

[সম্পাদনা কৰক]
ৰুথেনিয়ান ইউনিয়েট গীৰ্জা

কিয়েভ, গেলিচিয়া আৰু সমগ্ৰ ৰুথেনিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান শাসনাধিকাৰী উপাধিৰে

  • ১৬০৯—১৭৪৬: হাইপেটিয়াছ পচিজৰদ্বাৰা নিৰ্মিত ভিল্নোৰ কেথেড্ৰেল অৱ দ্য থিয়েটোকছ
  • ১৭৪৬—১৮০৯: ৰাদমিশ্লৰ চেইণ্ট ট্ৰিনিটি কেথেড্ৰেল[37]
ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা

গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান শাসনাধিকাৰী উপাধিৰে, ২০০৫ চনৰপৰা কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ

  • ১৮১৬—১৯৪৬: লভিভৰ চেইণ্ট জৰ্জ কেথেড্ৰেল
  • १९৪৬—১৯৮৯: ছোভিয়েট কৰ্তৃপক্ষৰদ্বাৰা গীৰ্জা বিলুপ্ত কৰা হৈছিল। অৱশ্যে জোছিফ স্লিপিজৰ প্ৰচেষ্টাত ছাণ্ট ছফিয়া অ’ ভিয়া বকচিয়াত এই পৰম্পৰা সংৰক্ষিত হৈ আছিল
  • ১৯৮৯—২০১১: লভিভৰ চেইণ্ট জৰ্জ কেথেд্ৰেল
  • ২০১১—বৰ্তমান: কিয়েভৰ পেট্ৰিয়াৰ্কল কেথেড্ৰেল অৱ দ্য ৰিজাৰেঁকচন অৱ খ্ৰীষ্ট

ধৰ্মাধিকাৰীসকল

[সম্পাদনা কৰক]
  • ১৮০৮—১৮১৪: এণ্টিন আনহেলোভিচ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৮১৬—১৮৫৮: মাইখাইলো লেভিটস্কি (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ তথা গেলিচিয়া আৰু লডোমেৰিয়াৰ ধৰ্মাধিকাৰী হিচাপে)
  • ১৮৬০—১৮৬৩: হ্ৰীহৰী ইয়াখিমোভিচ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৮৬৪—১৮৬৯: স্পাইৰিডন লিটভিনোভিচ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৮৭০—১৮৮২: জোচেফ প্ৰথম চেম্ব্ৰাটোভিচ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৮৮৫—১৮৯৮: চিলভেষ্টাৰ চেম্ব্ৰাটোভিচ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৮৯৯—১৯००: জুলিয়ান ছাছ-কুইলোভস্কি (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৯০১—১৯৪৪: এণ্ড্ৰিউ শেপটিটস্কি (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে)
  • ১৯৪৪—১৯৬৩: জোচেফ দ্বিতীয় স্লিপিজ (গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান বিচপ হিচাপে, ধৰ্মীয় নিৰ্যাতনৰ সময়ছোৱা)
    • ১৯৬৩—১৯৮৪: জোচেফ দ্বিতীয় স্লিপিজ (গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে, নিৰ্বাসনকাল ১৯৬৩—১৯৮৪)
    • ১৯৮৪—১৯৯১: মাইৰোশ্লাভ ইভান লুবাচিভস্কি (গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে, নিৰ্বাসনকাল ১৯৮৪—১৯৯১)
    • ১৯৬৩—১৯৭১: ভাসিল ভেলিচকভস্কি (ভূমিলীন বা গোপন কাৰ্যকলাপৰ সময়ছোৱাত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ তত্ত্বাৱধায়ক)
    • ১৯৭১—১৯৯১: ভোলোডমিৰ ষ্টাৰ্নিউক (ভূমিলীন বা গোপন কাৰ্যকলাপৰ সময়ছোৱাত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ তত্ত্বাৱধায়ক)
  • ১৯৯১—২০০০: মাইৰোশ্লাভ ইভান লুবাচিভস্কি (গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে)
  • ২০০১—২০০৫: লিউবোমিৰ হুছাৰ (গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে)
  • ২০০৫—২০১১: লিউবোমিৰ হুছাৰ (কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে)
  • ২০১১—বৰ্তমান: ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুক (কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ হিচাপে)


কিয়েভৰ আৰ্চইপাৰ্চী
১
২
৩
৪
৫
৬
৭
৮
ডোনেটস্কৰ এক্সাৰ্চেট
খাৰ্কিভৰ এক্সাৰ্চেট
ওডেছাৰ এক্সাৰ্চেট

মুকাচেভোৰ গ্ৰীক কেথলিক ইপাৰ্চী ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ পৰিৱৰ্তে ৰুথেনিয়ান গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ কৰ্তৃত্বাধীন।

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ২০০৫ চনৰ ২১ আগষ্টত নিজৰ প্ৰশাসনিক কেন্দ্ৰ পশ্চিম ইউক্ৰেনৰ লভিভৰপৰা কিয়েভৰ এক নতুন কেথেড্ৰেললৈ স্থানান্তৰ কৰে। ইয়াৰ লগে লগে গীৰ্জাৰ মুৰব্বীৰ উপাধি লভিভৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰপৰা কিয়েভ আৰু গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপলৈ সলনি কৰা হয়।

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ পেট্ৰিয়াৰ্কল কুৰিয়া হৈছে কিয়েভ আৰু গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ তথা গীৰ্জাৰ মুৰব্বী ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকৰ এটা প্ৰশাসনিক অংগ। ই ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ উমৈহতীয়া কাৰ্যকলাপসমূহ সমন্বয় কৰে আৰু সমাজৰ শিক্ষা, ৰাজনীতি, সংস্কৃতি আদি বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰে। এই কুৰিয়াই গীৰ্জাৰ গাঁথনিগত কাম-কাজৰ বিকাশ ঘটায় আৰু কেথলিক গীৰ্জাৰ সামাজিক মতবাদসমূহ দৈনন্দিন জীৱনত প্ৰয়োগ কৰাৰ বাবে ধৰ্মীয় তথা সামাজিক ক্ষেত্ৰত অন্যান্য গীৰ্জা আৰু ডাঙৰ ৰাজহুৱা প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ সৈতে সম্পৰ্ক আৰু সহযোগিতা গঢ়ি তোলে।

২০১১ চনত এই গীৰ্জাই ইউক্ৰেনত মেট্ৰ’পলিছ নামৰ আঞ্চলিক উপ-বিভাজনসমূহ প্ৰৱৰ্তন কৰে। এজন মেট্ৰ’পলিটান বিচপে নিজৰ মেট্ৰ’পলিটান ধৰ্মীয় সভা আহ্বান কৰিব পাৰে, যাৰ সিদ্ধান্তসমূহ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰদ্বাৰা অনুমোদিত হ’ব লাগিব।

মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰ অধীনত থকা ইপাৰ্চীসমূহৰ তালিকা তলত দিয়া হ’ল:

  • কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেট্ৰ’পলিছ (২০০৫)
    • কিয়েভৰ আৰ্চইপাৰ্চী (পূৰ্বতে ইউনিয়েট ডায়োচেচ হিচাপে, ১৯৯৬)
    • ডোনেটস্কৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেট (২০০২)
    • ওডেছাৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেট (২০০৩)
    • লুটস্কৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেট (পূৰ্বতে ইউনিয়েট ডায়োচেচ হিচাপে, ২০০৮)
    • ক্ৰিমিয়াৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেট (২০১৪ চনত ওডেছাত প্ৰশাসন হিচাপে)
    • খাৰ্কিভৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেট (২০১৪)
  • লভিভৰ মেট্ৰ’পলিছ (১৮০৮–২০০৫, ২০১১)
    • লভিভৰ আৰ্চইপাৰ্চী (১৫৩৯–১৯৪৬, ১৯৮৯)
    • চাম্বিৰ-ড্ৰহ’বিচৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৯৩)
    • জবোৰিভৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৯৩–২০০০)
    • ষ্ট্ৰীৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০০০)
    • ছোকাল-ঝোভকভাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০০০)
  • টাৰ্নোপিল-জবোৰিভৰ মেট্ৰ’পলিছ (২০১১)
    • টাৰ্নোপিল-জবোৰিভৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১৯৯৩)
    • বুচাচৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০০০)
    • কামিয়ানেটছ-পোডিলস্কিৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (পূৰ্বতে ইউনিয়েট ডায়োচেচ হিচাপে, ২০১৫)
  • ইভানো-ফ্ৰাঙ্কিভ্স্কৰ মেট্ৰ’পলিছ (২০১১)
    • ইভানো-ফ্ৰাঙ্কিভ্স্কৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১৮৮৫–১৯৪৬, ১৯৮৯)
    • কলোমিয়াাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৯৩)
    • চেৰ্নিভ্টছিৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০১৭)
  • প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ মেট্ৰ’পলিছ (পোলেণ্ড, ১৯৯৬)
    • প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১০৮৭–১৯৪৬, ১৯৯১ চনত ইপাৰ্চী হিচাপে)
    • ৰোক্লো-কোছালিনৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৯৬)
    • অলষ্টিন-ডানস্কৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০২০)
  • উইনিপেগৰ মেট্ৰ’পলিছ (কানাডা, ১৯৫৬)
    • উইনিপেগৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১৯১২)
    • এডমণ্টনৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৪৮)
    • টৰেণ্টো আৰু পূব কানাডাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৪৮)
    • ছাস্কাটুনৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৫১)
    • নিউ ৱেষ্টমিনিষ্টাৰৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৭৪)
  • ফিলাডেলফিয়াৰ মেট্ৰ’পলিছ (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, ১৯৫৮)
    • ফিলাডেলফিয়াৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১৯১৩)
    • ষ্ট্যামফৰ্ডৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৫৬)
    • চিকাগোৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৬১)
    • পাৰ্মাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (১৯৮৩)
  • কুৰিটিবাৰ মেট্ৰ’পলিছ (ব্ৰাজিল, ২০১৪)
    • কুৰিটিবাৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চী (১৯৬২)
    • প্ৰুডেণ্টোপলিছৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (২০১৪)

মেট্ৰ’পলিছৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱাকৈ পোনপটীয়াকৈ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰ অধীনত থকা ইপাৰ্চীসমূহ:

    • বুয়েনছ আয়াৰ্ছৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (আৰ্জেণ্টিনা, ১৯৬৮)
    • মেলবৰ্নৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু ওচেনিয়া, ১৯৫৮)
    • লণ্ডনৰ পৱিত্ৰ পৰিয়ালৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (ইংলেণ্ড, স্কটলেণ্ড আৰু ৱেলছ, ১৯৫৭)
    • পেৰিছৰ চেইণ্ট ভ্লাদিমিৰ দ্য গ্ৰেটৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চী (ফ্ৰান্স, চুইজাৰলেণ্ড আৰু বেনেলুক্স, ১৯৬০)

পোনপটীয়াকৈ পোপৰ আসন বা পৱিত্ৰ ভেটিকানৰ অধীনত থকা ব্যতিক্ৰমী ইপাৰ্চীসমূহৰ তালিকা:

  • জাৰ্মানী আৰু স্কটলেণ্ডৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক অপষ্টলিক এক্সাৰ্চেট (১৯৫৯)
  • ইটালীৰ ইউ

পৰিসংখ্যা

[সম্পাদনা কৰক]

২০১৪ চনৰ পৰিসংখ্যা অনুসৰি, ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ অনুমাণিক ৪৪,৬৮,৬৩০ জন বিশ্বাসী বা অনুগামী, ৩৯ জন বিচপ, ৩,৯৯৩টা পাৰিছ, ৩,००৮ জন ডায়োচেচিয়ান পুৰোহিত, ৩৯৯ জন ধৰ্মীয় ক্ৰমৰ পুৰোহিত, ৮১৮ জন মঠীয় পুৰুষ সদস্য, ১,৪৫৯ গৰাকী মঠীয় মহিলা সদস্য, ১০১ জন ডিকন আৰু ৬৭১ জন ছেমিনাৰী ছাত্ৰ আছে।

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বৰ্তমানৰ ধৰ্মাধিকাৰী শ্ৰেণী

[সম্পাদনা কৰক]

২০২৬ চনৰ আগষ্ট মাহৰ তথ্য অনুসৰি ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বৰ্তমানৰ সক্ৰিয় বিশ্বপ বা ধৰ্মগুৰুসকলৰ তালিকা তলত দিয়া ধৰণৰ:

মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ আৰু ধৰ্মাধিকাৰী:

  • ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুক — কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ, কিয়েভৰ মেট্ৰ’পлиটান (২০১১ চনৰপৰা বৰ্তমানলৈ)

মেট্ৰ’পলিটান আৰ্চবিশ্বপসকল:

  • ইহোৰ ভোজনিয়াক — লভিভৰ মেট্ৰ’পলিটান (২০০৫ চনৰ পৰা)
  • ভোলোডমিৰ ভেইটিশ্বিন — ইভানো-ফ্ৰাঙ্কিভ্স্কৰ মেট্ৰ’পлиটান (২০১১ চনৰ পৰা)
  • থিয়ডৰ মাৰ্টিনিয়ুক — টাৰ্নোপিল-জবোৰিভৰ মেট্ৰ’পলিটান (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • ইউজেনিউছ পপভিচ — প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ মেট্ৰ’পলিцান, পোলেণ্ড (২০১৫ চনৰ পৰা)
  • বৰিছ গুডজিয়াক — ফিলাডেলফিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটান, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (২০১৯ চนৰ পৰা)
  • ভাল্ডোমিৰো কুবেচ — কুৰিটিবাৰ চেইঁট জোৱাও বাটিষ্টাৰ মেট্ৰ’পলিটান, ব্ৰাজিল (২০১১ চনৰ পৰা)
  • মাইকেল কুইয়াটকোভস্কি — উইনিপেগৰ মেট্ৰ’পলিটান, কানাডা (২০২৬ চনৰ পৰা)

ইপাৰ্চীৰ বিশ্বপ আৰু এক্সাৰ্চসকল:

  • ভেনেডিক্ট আলেকছিচুক — চিকাগোৰ চেইণ্ট নিকোলাছৰ বিশ্বপ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (২০১৭ চনৰ পৰা)
  • ব্ৰায়ান বাইডি — টৰেণ্টো আৰু পূব কানাডাৰ বিশ্বপ (২০২২ চনৰ পৰা)
  • মাইখাইলো বুব্নী — ওডেছাৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চ (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • কাৰ্ডিনেল মাইকোলা বাইচক — মেলবৰ্নৰ চেইণ্ট পিটাৰ আৰু পলৰ বিশ্বপ, অষ্ট্ৰেলিয়া (২০২০ চনৰ পৰা)
  • পল চম্নিস্কি — ষ্ট্যামফৰ্ডৰ বিশ্বপ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (২০০৬ চনৰ পৰা)
  • বোহদান দানিলো — পাৰ্মাৰ চেইণ্ট জোছাফাটৰ বিশ্বপ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • বোহদান জ্যুৰাখ — জাৰ্মানী আৰু স্কটলেণ্ডৰ অপষ্টলিক এক্সাৰ্চ (২০২১ চনৰ পৰা)
  • ৱ্লডজিমিয়েৰ্জ জুছকাক — ৰোক্লো-কোছালিনৰ বিশ্বপ, পোলেণ্ড (१९৯৯ চনৰ পৰা)
  • যোছাফাট হোভেৰা — লুটস্কৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চ (২০০৮ চনৰ পৰা)
  • ডমিট্ৰ’ হ্ৰীহৰাক — বুচাচৰ বিশ্বপ (২০১০ চনৰ পৰা)
  • ভাসিল ইভাছ্যুক — কোলোময়াৰ বিশ্বপ (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • হ্ৰীহৰী কোমাৰ — ইটালীৰ অপষ্টলিক এক্সাৰ্চেটৰ অপষ্টলিক প্ৰশাসক (২০২৫ চনৰ পৰা)
  • ডেনিয়েল কোজেলিনস্কি নেটো — বুয়েনছ আয়াৰ্ছৰ ছান্তা মাৰীয়া ডেল পেট্ৰচিনিঅ’ৰ বিশ্বপ, আৰ্জেণ্টিনা (২০১৬ চนৰ পৰা)
  • ইভান কুলিক — কামিয়ানেটছ-পোডিলস্কিৰ বিশ্বপ (২০১৯ চনৰ পৰা)
  • পেট্ৰ’ লোজা — ছোকাল-ঝোভকভাৰ বিশ্বপ (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • মেৰন মাজুৰ — প্ৰুডেণ্টোপলিছৰ ইমাকুলাডা কন্সেইছাওৰ বিশ্বপ, ব্ৰাজিল (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • যোছাফাট মোছচিচ — চেৰ্নিভ্টছিৰ বিশ্বপ (২০১৭ চনৰ পৰা)
  • ডেভিদ মটিউক — এডমণ্টনৰ বিশ্বপ, কানাডা (২০০৭ চনৰ পৰা)
  • কেনেথ নোভাকোভস্কি — লণ্ডনৰ পৱিত্ৰ পৰিয়ালৰ বিশ্বপ, যুক্তৰাজ্য (২০২০ চনৰ পৰা)
  • ইয়াৰোশ্লাভ প্ৰিৰিজ — চাম্বিৰ-ড্ৰহ’বিচৰ বিশ্বপ (২০১১ চনৰ পৰা)
  • ইহোৰ ৰাণ্টছিয়া — পেৰিছৰ চেইণ্ট ভ্লাদিমিৰ দ্য গ্ৰেটৰ বিশ্বপ, ফ্ৰান্স (২০২৫ চনৰ পৰা)
  • মাক্সিম ৰিয়াবুখা — ডোনেটস্কৰ আৰ্চইপিস্কোপл এক্সাৰ্চ (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • তাৰাছ ছেনকিভ — ষ্ট্ৰীৰ বিশ্বপ (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • মাইকেল স্মোলিনস্কি — ছাস্কাটুনৰ বিশ্বপ, কানাডা (২০২৩ চনৰ পৰা)
  • আৰ্কাডিউছ ট্ৰোচানোভস্কি — অলষ্টিন-ডানস্কৰ বিশ্বপ, পোলেণ্ড (২০২০ চনৰ পৰা)
  • ভাসিল টুচাপেটছ — খাৰ্কিভৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চ (২০১৪ চনৰ পৰা)

সহায়ক আৰু কুৰিয়েল বিশ্বপসকল:

  • মাৰিউছ দ্মিতেৰ্কো — ৰোক্লো-কোছালিনৰ সহায়ক বিশ্বপ, পোলেণ্ড (২০২৫ চনৰ পৰা)
  • ভোলোডমিৰ ফিৰ্মান — টাৰ্নোপিল-জবোৰিভৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০২৩ চনৰ পৰা)
  • ভোলোডমিৰ হ্ৰুটছা — লভিভৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০১৬ চনৰ পৰা)
  • পেট্ৰ’ হলিনী — কোলোময়াৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০২৩ চনৰ পৰা)
  • আণ্ড্ৰী খিমিয়াক — কিয়েভৰ সহায়ক বিশ্বপ তথা ধৰ্মীয় সভাৰ সচিব (২০২২ চনৰ পৰা)
  • বোহদান মানিশিন — ষ্ট্ৰীৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০১৪ চনৰ পৰা)
  • যোছিফ মিলিয়ান — কিয়েভৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০০৯ চনৰ পৰা)
  • আণ্ড্ৰী ৰাবী — উইনিপেগৰ সহায়ক বিশ্বপ, কানাডা (২০২২ চনৰ পৰা)
  • মাইকোলা ছেমেনিছিন — ইভানো-ф্ৰাঙ্কিভ্স্কৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০২২ চনৰ পৰা)
  • ষ্টেপান ছুছ — কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপীয় কুৰিয়েল বিশ্বপ (২০২০ চনৰ পৰা)
  • টেৰেনটি ট্ছাপচুক — বুচাচৰ সহায়ক বিশ্বপ (২০২৬ চনৰ পৰা)

अৱসৰপ্ৰাপ্ত ধৰ্মগুৰুসকল:

  • লৰেন্স হুচুলাক — উইনিপেগৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত মেট্ৰ’পলিটান, কানাডা (২০২৬ চনৰ পৰা)
  • জান মাৰ্টিনিয়াক — প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত মেট্ৰ’পলিটan, পোলেণ্ড (২০১৫ চনৰ পৰা)
  • ভাসিল ছেমেনিউক — টাৰ্নোপিল-জবোৰিভৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত মেট্ৰ’পলিটান (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • ষ্টেফান ছৰোকা — ফিলাডেলফিয়াৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত মেট্ৰ’পলিটান, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (২০১৮ চনৰ পৰা)
  • ইৰেনী বিলিক — বুচাচৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত বিশ্বপ (২০০৬ চনৰ পৰা)
  • মাইখাইলো কল্টুন — ছোকাল-ঝোভকভাৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত বিশ্বপ (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • পেট্ৰ’ ক্ৰিক — জাৰ্মানী আৰু স্কটলেণ্ডৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত অপষ্টলিক এক্সাৰ্চ (২০ي১ চনৰ পৰা)
  • ডায়োনিছিও লাচোভিচ — ইটালীত অৱসৰপ্ৰাপ্ত অপষ্টলিক এক্সাৰ্চ (২০২৫ চনৰ পৰা)
  • হ্লিব লনচিনা — লণ্ডনৰ পৱিত্ৰ পৰিয়ালৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত বিশ্বপ, যুক্তৰাজ্য (২০১৯ চনৰ পৰা)
  • ষ্টেপান মেনিওক — ডোনেটস্কৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চ (২০২৪ চনৰ পৰা)
  • মাইকেল উইভচাৰ — ছাস্কাটুনৰ অৱসৰপ্ৰাপ্ত বিশ্বপ,কানাডা (২০০৮ চনৰ পৰা)

২০২২ চনৰ ৰাছিয়াৰ ইউক্ৰেন আক্ৰমণৰ সময়ত স্থিতি

[সম্পাদনা কৰক]

২০২২ চনৰ ৰাছিয়াৰ ইউক্ৰেন আক্ৰমণৰ সময়ছোৱাত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ইউক্ৰেনৰ সাৰ্বভৌমত্ব আৰু স্বাধীনতাৰ সক্ৰিয় সমৰ্থন কৰি আহিছে। গীৰ্জাই নিজৰ ধৰ্মীয় ভৱন আৰু কেথেড্ৰেলসমূহক যুদ্ধকালীন আশ্ৰয় শিবিৰ তথা সাহায্য সামগ্ৰীৰ গুদাম হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ মুকলি কৰি দিছে।[38][39] ইয়াৰ উপৰি গীৰ্জাৰ সামাজিক সংগঠন যেনে কেৰitas ইউক্ৰেন আৰু কেৰিটাস-স্পেছৰ জৰিয়তে জনসাধাৰণক ব্যাপকভাৱе মানৱীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে।[40] মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেвচুককে ধৰি কেইবাগৰাকীও প্ৰধান ধৰ্মগুৰুৱে ৰাছিয়াৰ এই আক্ৰমণক তীব্ৰ গৰিহণা দিয়ে। তেওঁলোকে বিশ্বজুৰি থকা কেথলিক নেটৱৰ্কৰ সৈতে যোগাযোগ স্থাপন কৰি সাহায্য সংগ্ৰহ কৰাৰ লগতে ইউক্ৰেনৰ প্ৰকৃত পৰিস্থিতিৰ খবৰ বিশ্ববাসীৰ ওচৰলৈ লৈ গৈছে।

ধৰ্মীয় ৰীতি পৰিচালনাৰ ক্ষেত্ৰত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ নেতৃত্ব আৰু ভাটিকানৰ মাজত কিছুমান মুহূৰ্তত সামান্য মতবিৰোধৰ সৃষ্টি হৈছিল। বিশেষকৈ ২০২২ চনৰ পৱিত্ৰ শুকুৰবাৰৰ ধৰ্মীয় শোভাযাত্ৰাত এগৰাকী ৰাছিয়ান মহিলাক এগৰাকী ইউক্ৰেনীয় মহিলাৰ সৈতে একেলগে অন্তৰ্ভুক্ত কৰা কাৰ্য আৰু দাৰিয়া দুগিনাৰ হত্যাকাণ্ডক লৈ পোপে কৰা মন্তব্যৰ বাবে এই সংঘাত হৈছিল। তথাপি আৰ্চবিশ্বপ শ্লেভচুকে যুদ্ধৰ সময়ত ইউক্ৰেনৰ প্ৰতি থকা পোপ ফ্ৰাঞ্চিছৰ নিৰন্তৰ সমৰ্থনৰ কথা বাৰে বাৰে উল্লেখ কৰিছে।[41]

এই যুদ্ধৰ এক ডাঙৰ সমস্যা হৈছে ৰাছিয়াৰ সামৰিক বাহিনীৰদ্বাৰা কেথলিক গীৰ্জাসমূহক আক্ৰমণৰ লক্ষ্য কৰি লোৱা কাৰ্য। যুদ্ধৰ ফলত কেইবাখনো গীৰ্জা ধ্বংস হৈছে আৰু পুৰোহিতসকলে পৱিত্ৰ ধৰ্মীয় সামগ্ৰীসমূহ সুৰক্ষিত কৰিবলৈ আক্ৰমণৰ স্থানৰপৰা আঁতৰাই নিবলগীয়া হৈছে। ইয়াৰ উপৰি ৰাছিয়াৰ দখলত থকা জ্যাপোৰিজ্জিয়া আদি অঞ্চলৰ প্ৰশাসনে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু ইয়াৰ সাহায্য সংগঠন কেৰিটছ তথা নাইটস অৱ কলম্বাছৰ ধৰ্মীয় কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত সম্পূৰ্ণ নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছে। আনকি গীৰ্জাৰ সৰ্বোচ্চ ধৰ্মগুৰু মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ শ্লেভচুকো হত্যাৰ ভাবুকিৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া হৈছে, যাৰ বাবে তেওঁ সুৰক্ষিত গোপন আশ্ৰয়স্থলৰপৰা ধৰ্মীয় কাম-কাজ পৰিচালনা কৰিবলগীয়া হৈছে। এই সামৰিক সংঘাতে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু ইয়াৰ সদস্যসকলৰ বিস্তৰ ক্ষতিসাধন কৰাৰ লগতে নিৰাপত্তাৰ প্ৰতি এক ডাঙৰ ভাবুকিৰ সৃষ্টি কৰিছে। ছোভিয়েট যুগৰ ঐতিহাসিক নথি-পত্ৰসমূহেও ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰত হোৱা দমনৰ দিশসমূহ পোহৰলৈ আনিছে। এই নথি-পত্ৰসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ১৯৪০-ৰ দশকত পশ্চিম ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ প্ৰভাৱ নাইকিয়া কৰিবলৈ ছোভিয়েট চৰকাৰে কিমান দূৰলৈকে প্ৰয়াস কৰিছিল।[42] ৰাছিয়াই ক্ৰিমিয়া উপদ্বীপে দখল কৰাৰ পাছত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ক্ৰিমিয়ান এক্সাৰ্চেটৰ ভাগ্য বিশেষভাৱে প্ৰত্যাহ্বানৰ সন্মুখীন হৈছে। গীৰ্জাৰ স্থানীয় শাখাসমূহক বিদেশী প্ৰভাৱৰ এজেণ্ট বুলি লেবেল লগোৱা হৈছিল আৰু তেওঁলোকৰ ওপৰত ইউক্ৰেনীয় জাতীয়তাবাদ তথা বিচ্ছিন্নতাবাদৰ দৰে ধাৰণা প্ৰসাৰ কৰাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ফলত এই অঞ্চলত গীৰ্জাৰ কাৰ্যকলাপত উল্লেখনীয় প্ৰতিবন্ধকতা আৰু ভাবুকিৰ সৃষ্টি হৈছিল।[43]

দখলকৃত অঞ্চলসমূহৰ ৰাছিয়া-পন্থী সশস্ত্ৰ বাহিনীয়ে পদ্ধতিগতভাৱে অ-অৰ্থডক্স ধৰ্মীয় গোটসমূহৰ ওপৰত উৎপীড়ন চলাইছে, য’ত প্ৰায়ে ৰาছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ নাম ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ভিতৰত পুৰোহিতৰ পোছাক পিন্ধা ব্যক্তিয়ে বন্দীক অত্যাচাৰ কৰা আৰু ধৰ্মীয় নেতা ইহোৰ কোজলোভস্কিক অপহৰণ কৰাৰ দৰে ঘটনা অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই কাৰ্যসমূহে ক্ৰেমলিন আৰু মছকো পেট্ৰিয়াৰ্চেটে প্ৰচাৰ কৰা ৰাছিয়ান ৱৰ্ল্ড বা ৰাছিয়ান বিশ্বৰ ধাৰণাৰ সৈতে ধৰ্মক হিংসা আৰু নিয়ন্ত্ৰণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ এক ব্যাপক ৰণনীতি প্ৰতিফলিত কৰে। হিল্যা কয়নাছে ২০১৬ চনত পেট্ৰিয়াৰ্চ কিৰিলৰ সৈতে কৰা যৌথ বিবৃতিত এই উৎপীড়নসমূহক গুৰুত্ব নিদিয়াৰ বাবে ভাটিকানক সমালোচনা কৰিছিল।[44]

এই ধৰ্মীয় উৎপীড়ন দখলকৃত ইউক্ৰেনৰ কেথলিক সম্প্ৰদায়সমূহলৈ সম্প্ৰসাৰিত হৈছে, য’ত ৰাছিয়াৰ বাহিনীয়ে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰত আক্ৰমণ তীব্ৰতৰ কৰি তুলিছে। ধৰ্মীয় স্বাধীনতা পৰিষদৰ মতে, ৰাছিয়াৰ সশস্ত্ৰ বাহিনীয়ে ২০২৪ চনৰ আৰম্ভণিৰেপৰা ডনেটস্ক অঞ্চলৰ কেথলিক গীৰ্জাসমূহ বন্ধ কৰি দিছে, ভক্তসকলক প্ৰৱেশ কৰাত বাধা দিছে আৰু গীৰ্জাৰ সম্পত্তি বাজেয়াপ্ত কৰিছে। ধৰ্মগুৰুসকলক দখলকৃত ভূ-খণ্ডৰপৰা খেদি পঠোৱা হৈছে, যাৰ ফলত ডনেটস্ক, লুগানস্ক, খেৰচন আৰু জ্যাপোৰিজ্জিয়াত বৰ্তমান এই গীৰ্জাৰ এটাও ধৰ্মগুৰু বাকী থকা নাই। দুজন কেথলিক পুৰোহিত ক্ৰমে ধৰ্মগুৰু ইভান লেভিটস্কি আৰু ধৰ্মগুৰু বোহদান গেলেটাক ২০২২ চন canৰ নৱেম্বৰ মাহত বেৰদিয়ানস্কৰপৰা গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছিল আৰু তেওঁলোকে বৰ্তমান ৰাছিয়াৰ কাৰাগাৰত তীব্ৰ নিৰ্যাতন তথা উৎপীড়নৰ সন্মুখীন হৈছে।

২০২২ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত জ্যাপোৰিজ্জিয়াত ৰাছিয়া সমৰ্থিত কৰ্তৃপক্ষই ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু অন্যান্য কেথলিক গোটসমূহক চৰকাৰীভাৱে নিষিদ্ধ কৰি চৰমপন্থী সংগঠন হিচাপে ঘোষণা কৰে। ই ৰাছিয়াৰ বাহিনীৰ ধৰ্মীয় দমনৰ এক নিৰ্দিষ্ট আৰ্হিৰ সৈতে মিলি যায়, য’ত ২০২২ চনৰপৰা এতিয়ালৈকে ৬৬০-তকৈও অধিক ধৰ্মীয় স্থান ধ্বংস বা ক্ষতিসাধন কৰা হৈছে। আৰ্চবিশ্বপ বৰিছ গুডজিয়াকে উল্লেখ কৰিছে যে ৰাছিয়াত ধৰ্মীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহক কেৱল তেতিয়াহে কাম কৰাৰ অনুমতি দিয়া হয় যদিহে তেওঁলোকে পুতিন চৰকাৰৰ নীতি সক্ৰিয়ভাৱে সমৰ্থন কৰে, আৰু এই একেখন নিয়মেই এতিয়া ইউক্ৰেনৰ দখলকৃত অঞ্চলসমূহতো বলপূৰ্বকভাৱে প্ৰয়োগ কৰা হৈছে।[45]

২০২৫ চনৰ এক সাক্ষাৎকাৰত ডনেটস্কৰ আৰ্চইপিস্কোপল এক্সাৰ্চেটৰ বিশ্বপ মাক্সিম ৰিয়াবুখাই কেথলিক সাহায্য সংস্থা এইড টু দ্য চাৰ্চ ইন নিডক জনাইছিল যে যুদ্ধৰ পূৰ্বে তেওঁলোকৰ ৮০-টাতকৈও অধিক পাৰিছ আছিল, কিন্তু বৰ্তমান মাত্ৰ ৩৭টা পাৰিছহে সক্ৰিয় হৈ আছে। বাকী থকা সকলোবোৰ হয় বন্ধ কৰি দিয়া হৈছে, নতুবা দখল বা ধ্বংস কৰা হৈছে। তেওঁ লগতে উল্লেখ কৰে যে দখলদাৰী বাহিনীৰ আইনে কেথলিক গীৰ্জা বা লেটিন ৰীতিৰ সৈতে কোনো ধৰণৰ সম্পৰ্ক ৰখাতো সম্পূৰ্ণ নিষিদ্ধ কৰিছে, যাৰ বাবে তাত ধৰ্মীয় সেৱা আগবঢ়োৱাটো অতি কঠিন হৈ পৰিছে। তেওঁৰ এক্সাৰ্চেটৰ অধীনত থকা এই ভূ-খণ্ডসমূহত এতিয়া এটাও পুৰোহিত বাকী থকা নাই, সকলোবোৰ গীৰ্জা হয় ধ্বংস কৰা হৈছে নতুবা বন্ধ কৰি জনসাধাৰণক তাত প্ৰৱেশ কৰাৰ অনুমতি কৰ্তন কৰা হৈছে।[46]

কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰ

[সম্পাদনা কৰক]

২০২২ চনৰ ২৪ ডিচেম্বৰত মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকে কিয়েভ আৰু সমগ্ৰ ইউক্ৰেনৰ মেট্ৰ’পлиটান ইঁপিফানিয়াছক পৰীক্ষা-নিৰীক্ষাৰ বাবে এখন পত্ৰ হস্তান্তৰ কৰে। এই পত্ৰখনত ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰ সম্পৰ্কে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ উচ্চবৰ্গৰ ধৰ্মগুৰুসকলে কৰা চিন্তা-চৰ্চাৰ এক চমু আভাস দাঙি ধৰা হৈছিল। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল পুৰণি জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ পৰিৱৰ্তে সংশোধিত জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ ব্যৱহাৰ কৰা। ধৰ্মগুৰু দুগৰাকীয়ে কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰৰ বাবে নিৰ্দিষ্ট প্ৰস্তাৱসমূহ যুগুত কৰিবলৈ এটা যুটীয়া কৰ্মগোট গঠন কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। ৩২৫ খ্ৰীষ্টাব্দত নিকিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰথম একুমেনিকাল পৰিষদৰ ১৭০০বছৰীয়া বৰ্ষপূৰ্তি উদ্‌যাপনৰ ক্ষণতে এই যুটীয়া কৰ্মগোটটোৰ শুভাৰম্ভ কৰা হৈছে। উল্লেখযোগ্য যে এই একুমেনিকাল পৰিষদতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে গীৰ্জাৰ জীৱন আৰু ধৰ্মীয় নীতিৰ বাবে কেলেণ্ডাৰৰ নীতিসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল।[47][48][49] ২০২৩ চনৰ ১—২ ফেব্ৰুৱাৰীত লভিভ-ব্ৰিউখভিচীত অনুষ্ঠিত হোৱা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বিশ্বপসকলৰ ধৰ্মীয় সভাই এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। এই সিদ্ধান্ত অনুসৰি ২০২৩ চনৰ ১ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ইউক্ৰেনত থকা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই স্থিৰ তাৰিখৰ উৎসৱসমূহ উদ্‌যাপনৰ বাবে সংশোধित জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ বা নতুন শৈলী ব্যৱহাৰ কৰিব। অৱশ্যে বৰ্তমানৰ ইষ্টাৰ বা পৰৱৰ্তী ধৰ্মীয় উৎসৱৰ দিন গণনাৰ বাবে পুৰণি পাস্খেলিয়া পদ্ধতি অপৰিৱৰ্তিত ৰখা হ’ব। এই ঐতিহাসিক সিদ্ধান্তৰ কথা ২০২৩ চนৰ ৬ ফেব্ৰুৱাৰীত সৰ্বোচ্চ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকে ৰাজহুৱাভাৱে ঘোষণা কৰিছিল।[50][51] এই কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰ প্ৰক্ৰিয়াটো দুটা পৰ্যায়ত সম্পন্ন কৰা হ’ব। প্ৰথম পৰ্যায়ত সকলো স্থিৰ তাৰিখৰ উৎসৱ বা পাৰ্বণ নতুন শৈলীলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হ’ব আৰু দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ইষ্টাৰৰ তাৰিখৰ বাবে কিছুসময় অপেক্ষা কৰা হ’ব। ২০২৩ চনত এই নতুন শৈলী গ্ৰহণ কৰিবলৈ সাজু নোহোৱা পাৰিছসমূহক ২০২৫ চনৰ ১ ছেপ্টেম্বৰলৈকে এক অন্তৱৰ্তীকালীন সময়ৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।[52]

২০২৩ চনৰ ৬ ফেব্ৰুৱাৰীত পোলেণ্ডত থকা প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ আৰ্চইপাৰ্চীয়ে ইউক্ৰেনত থকা গীৰ্জাৰ মূল সিদ্ধান্ত আৰু ২০২২ চনৰ জুন মাহত পৰ্ছেভিচীত অনুষ্ঠিত হোৱা যুটীয়া ডায়োচেচিয়ান পৰিষদৰ প্ৰতিনিধিসকলৰ মতামতক ভিত্তি কৰি ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা সংশোধিত জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে এক চৰকাৰী ডিক্ৰী জাৰি কৰে।[53][54]

২০২৩ চনৰ ২২ মাৰ্চত মেলবৰ্নৰ চেইণ্ট পিটাৰ আৰু পলৰ ইপাৰ্চীৰ বিশ্বপ মাইকোলা বাইচকৰ ডিক্ৰী অনুসৰি অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু ওচেনিয়াত থকা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ উৎসৱকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় পাৰ্বণ সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি উদ্‌যাপন কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়।[55]

বিচপ বোহদান জ্যুৰাখৰ ২০২৩ চনৰ ২২ এপ্ৰিলৰ ডিক্ৰী অনুসৰি জাৰ্মানী আৰু স্কটলেণ্ডত থকা অপষ্টলিক এক্সাৰ্চেটে ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ ধৰ্মীয় ৰীতিকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় উৎসৱ উদ্‌যাপনৰ বাবে সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ গ্ৰহণ কৰে। এই ব্যৱস্থা ইউক্ৰেন আৰু পোলেণ্ডত থকা গীৰ্জাৰ ব্যৱস্থাতকৈ কিছু পৃথক আছিল।[56]

২০২৩ চনৰ ৯ জুনত লণ্ডনৰ পৱিত্ৰ পৰিয়ালৰ ইউক্ৰенীয় কেথলিক ইপাৰ্চীৰ বিশ্বপ কেনেথ নোভাকোভস্কিৰ ডিক্ৰী অনুসৰি যুক্তৰাজ্যত থকা গীৰ্জাই ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ উৎসৱকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় দিন পঞ্জী গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি পৰিচালনা কৰাৰ ঐতিহাসিক সংস্কাৰ গ্ৰহण কৰে।[57][58]

বিষয় আৰু নীতি

[সম্পাদনা কৰক]

অ-লেটিনকৰণ বনাম পৰম্পৰাবাদ

[সম্পাদনা কৰক]

আনকি দ্বিতীয় ভাটিকান পৰিষদৰ পূৰ্বেও পৱিত্ৰ আসনে পূৰ্বীয় কেথলিক গীৰ্জাসমূহত ব্যৱহৃত সংস্কাৰ বা ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি পৰিচালনাৰ বাবে থকা প্ৰথা আৰু সুকীয়া ৰূপসমূহ সুৰক্ষিত তথা সংৰক্ষিত কৰাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি ঘোষণা কৰিছিল। ইয়াৰ প্ৰমাণ পোপ লিঅ’ ১৩-ৰ বিশ্বপত্ৰ বা এনচাইক্লিক লেটাৰ অৰিয়েণ্টালিয়াম ডিগনিটাছত পোৱা যায়।[59]

১৯০৫ চনৰ ৰাছিয়াৰ বিপ্লৱৰ পিছত চেইণ্ট পিটাৰ্চবাৰ্গত থকা ৰাছিয়ান গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ গোপন পাৰিছটো দুটা গোটত বিভক্ত হৈ পৰিছিল। ইয়াৰ এফালে আছিল লেটিনকৰণৰ সমৰ্থক পুৰোহিত ফ্ৰাংকিল আলেকছি জেৰছানিনোভৰ অনুগামীসকল আৰু আনফালে আছিল পূৰ্বীয় বা অৰ্থডক্স আৰ্হিৰ সমৰ্থক পুৰোহিত ফ্ৰাংকিল ইভান দেউব্নাৰৰ অনুগামীসকল। যেতিয়া মেট্ৰ’পলিটান এণ্ড্ৰিউ শেপটিটস্কিয়ে পোপ পিউছ ১০-ক এই বিবাদৰ নিষ্পত্তি কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাইছিল, তেতিয়া পোপে ডিক্ৰী জাৰি কৰিছিল যে ৰাছিয়ান গ্ৰীক কেথলিক পুৰোহিতসকলে ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জা আৰু ওল্ড বিলিভাৰ্ছ বা পুৰাতন বিশ্বাসীসকলৰ পুৰোহিততকৈ কোনো কাৰণতে বেছি নহয়, কম নহয় আৰু বেলেগ নহয় এই নীতিৰে উপাসনা বা ডিভাইন লিটাৰ্জী উৎসৰ্গা কৰিব লাগিব।[60][61] ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাত উপাসনা পদ্ধতিৰ অ-লেটিনকৰণ প্ৰক্ৰিয়া ১৯৩০-ৰ দশকতে মেট্ৰ’পলিটান এণ্ড্ৰিউ শেপটিটস্কিৰদ্বাৰা ধৰ্মীয় পুথিসমূহৰ সংশোধনেৰে আৰম্ভ হৈছিল। তেওঁৰ জীৱনীকাৰ চিৰিল কোৰোলেভস্কিৰ মতে, মেт্ৰ’পлиটান এণ্ড্ৰিউৱে লেটিন উপাসনা পদ্ধতিৰ সৈতে জড়িত হৈ থকা লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে বলপ্ৰয়োগ কৰাৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তেওঁ আশংকা কৰিছিল যে এনে কৰিলে ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ ভিতৰত ১৬৬৬ চনত হোৱা ধৰ্মীয় বিভাজনৰ দৰেই গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাতো এক অনুৰূপ বিভাজনৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে।[62]

দ্বিতীয় ভাটিকান পৰিষদৰ সময়ত ১৯৬৪ চনৰ ডিক্ৰী অৰিয়েণ্টালিয়াম এক্লেছিয়াৰাম আৰু পৰৱৰ्तী কেইবাখনো নথি-পত্ৰৰ পিছত, ইউক্ৰেনীয় প্ৰবাসী সমাজৰ মাজত লেটিনকৰণৰ প্ৰথাসমূহ বৰ্জন কৰা হৈছিল। ইফালে, পশ্চিম ইউক্ৰেনৰ বাইজেণ্টাইন কেথলিকসকল চোভিয়েট চৰকাৰৰ নিষেধাজ্ঞা আৰু উৎপীড়নৰ বাবে এটা গোপন তথা ভূমিলীন জীৱন-যাপন কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল, য’ত বেআইনী পাৰিছ, চেমিনাৰী আৰু ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত লেটিন প্ৰথাসমূহ তেওঁলোকৰ গুপুত ধৰ্মীয় কাৰ্যকলাপৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ উপাদান হিচাপে থাকি গৈছিল।[63] ১৯৮৯ চনত গীৰ্জাৰ ওপৰত থকা নিষেধাজ্ঞা প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ পাছত, প্ৰবাসী সমাজৰ পুৰোহিত আৰু ধৰ্মগুৰুসকল আহি উপস্থিত হয় আৰু এক নিৰ্দিষ্ট উপাসна পদ্ধতি বলবৎ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, যাৰ ফলত তীব্ৰ প্ৰতিৰোধৰ সৃষ্টি হয়।

ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত বহু পুৰোহিত, নান আৰু পুৰোহিত পদৰ প্ৰাৰ্থীয়ে কেৱল পৰম্পৰা ৰক্ষা কৰাৰ ইচ্ছাৰ বাবে ১৯৮৯ চনৰপৰা গীৰ্জাৰ মূলসুঁতিৰপৰা আঁতৰি পৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। কিছুমান ইপাৰ্চী, বিশেষকৈ ইভানো-ফ্ৰাঙ্киভ্স্ক আৰু টাৰ্নোপিল-জবোৰিভত, বিচপসকলে পৰম্পৰাবাদী প্ৰথাৰ প্ৰতি ধাউতি দেখুওৱা যিকোনো পুৰোহিতকে লগে লগে নিলম্বন কৰিছিল।[64]

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক-কেথলিক গীৰ্জাৰ চৰকাৰী পত্ৰিকা পেট্ৰিয়াৰখাটৰ ২০০৩ চนৰ ফেব্ৰুৱাৰী সংখ্যাত ইউক্ৰেনীয় কেথলিক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ এজন ছাত্ৰই লিখা এটা প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ পাইছিল। ১৯৯৪ চনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱাৰপৰা এই বিশ্ববিদ্যালয়খন গীৰ্জাৰ ভিতৰত আটাইতкৈ শক্তিশালী প্ৰগতিশীল কণ্ঠস্বৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে। প্ৰবন্ধটোত ইউক্ৰেনৰ প্ৰতিখন ইপাৰ্চীৰে পুৰোহিত আৰু পাৰিছসমূহক এটা সুসংগঠित আন্দোলনৰ সৈته জড়িত বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল আৰু তেওঁলোকে নিজকে পৰম্পৰাবাদী বুলি পৰিচয় দিছিল। প্ৰবন্ধটোৰ মতে, তেওঁলোকে চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ সৈতে সংযোগ থকা এটা সমান্তৰাল গাঁথনি গঢ়ি তুলিছিল, যাৰ আকৰ্ষণীয় নেতা আছিল লভিভ-ৰিয়াচনে উপগ্ৰহ চহৰৰ চেইণ্ট পিটাৰ আৰু পল গীৰ্জাৰ পুৰোহিত বাছিল ক’বপাক।[65] ভ্লাদ নৌমেস্কুৰ মতে, এটা পৰম্পৰাবাদী পাৰিছৰ ধৰ্মীয় জীৱনে ভূমিলীন বা গোপন গীৰ্জাৰ আৰ্হি অনুসৰণ কৰিছিল। তাত ভক্তিৰ প্ৰৱণতা অধিক তীব্ৰ আছিল, য’ত প্ৰতিজন পুৰোহিতে নিজৰ পাৰিছটোক ওচৰ-পাজৰৰ অঞ্চলসমূহৰ বাবে এটা তীৰ্থস্থান হিচাপে প্ৰচাৰ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত স্থানীয় পাৰিছে যোগান ধৰিব পৰাতকৈ দেওবাৰে অধিক জনসমাগম হৈছিল। দেওবাৰ আৰু ধৰ্মীয় উৎসৱৰ দিনবোৰত ৰিয়াচনেত দিনটোত তিনিবাৰকৈ ধৰ্মীয় সেৱা অনুষ্ঠিত হৈছিল আৰু দেওবাৰৰ উপাসনা পদ্ধতি আঢ়ৈৰপৰা তিনি ঘণ্টালৈকে চলিছিল। প্ৰধান ধৰ্মীয় উদ্‌যাপনসমূহ গীৰ্জাৰ বাহিৰত চুবুৰিৰ মাজ-মজিয়াত অনুষ্ঠিত হৈছিল আৰু প্ৰতিটো ক্ষণতে পৰম্পৰাবাদীসকলে সমগ্ৰ অঞ্চলটোত দীঘলীয়া শোভাযাত্ৰাৰ আয়োজন কৰিছিল। সম্প্ৰদায়টো তেওঁলোকৰ উমৈহতীয়া প্ৰতিদ্বন্দ্বীৰ বিৰুদ্ধে দৃঢ়ভাৱে একত্ৰিত আছিল, যিয়ে উৎপীড়নৰ সময়ৰ বিশ্বাসৰ ৰক্ষক আৰ্হিটো পুনৰ প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। স্পষ্ট দৃষ্টিভংগী আৰু দৃঢ় নৈতিক স্থিতিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত এই আৰ্হিটোৱে সম্প্ৰদায়টোক গতিশীল কৰি তুলিছিল আৰু ভূমিলীন বিশ্বাসীসকলৰ পূৰ্বৰ সংকল্পক পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।[66]

বাছিল ক’বপাক আৰু চেইণ্ট যোছাফাট ছ’চাইটি

[সম্পাদনা কৰক]

ভ্লাদ নৌмеস্কুৰ মতে, ১৯৯০-ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ পুৰোহিতসকলে পশ্চিম ইউক্ৰেন ভ্ৰমণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। তেওঁলোকে গ্ৰীক কেথলিক পুৰোহিত আৰু সাধাৰণ সদস্যসকলৰ এটা গোটৰ সৈতে যোগাযোগ স্থাপন কৰে যিসকলে উপাসনা পদ্ধতিৰ লেটিনকৰণক প্ৰাধান্য দিছিল আৰু তেওঁলোকক এটা সক্ৰিয় সমাজ হিচাপে সংগঠিত হোৱাত সহায় কৰিছিল।[67]

১৯৯৯ চনত বাছিল ক’বপাক আৰু আন দুজন পৰম্পৰাবাদী ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক পুৰোহিতে চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ সৰ্বোচ্চ ধৰ্মাধিকাৰী বিচপ বাৰ্নাৰ্ড ফেলেক তেওঁলোকৰ আধ্যাত্মিক নেতা হ’বলৈ অনুৰোধ জনায়। এই পদক্ষেপৰ মূল কাৰণ আছিল এই তিনিজন পুৰোহিতে পশ্চিমৰ সতীৰ্থ পৰম্পৰাবাদী কেথলিকসকলৰপৰা অনুমোদন আৰু সমৰ্থন দুয়োটা লাভ কৰাৰ আশা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বিচপ ফেলে সন্মত হয় আৰু চেইণ্ট যোছাফাটৰ পুৰোহিত সমাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়।[68]

চেইণ্ট যোছাফাটৰ পুৰোহিত সমাজে ধৰ্মীয় উদাসীনতা আৰু কেথলিক গীৰ্জাৰ আধুনিকতাবাদৰ প্ৰতি থকা চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ সমালোচনা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জালৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰে। তেওঁলোকে দ্বিতীয় ভাটিকান পৰিষদৰ কিছুমান সিদ্ধান্ত আৰু ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক ধৰ্মাধিকাৰী শ্ৰেণী তথা পৱাত্ৰ আসনে অনুশীলন কৰা আন্তঃধৰ্মীয় আলোচনাৰ বিভিন্ন দিশৰ বিৰোধিতা কৰে।

দ্বিতীয় ভাটিকান পৰিষদৰ পূৰ্বৰ লেটিন উপাসনা পদ্ধতি আৰু ভক্তিৰ ওপৰত থকা নিষেধাজ্ঞা উলংঘা কৰাৰ বিৰোধিতা কৰাৰ উপৰি, এই সমাজে সংক্ষিপ্ত উপাসনা পদ্ধতি আৰু ইউক্ৰেনীয় প্ৰবাসী সমাজৰপৰা অনা প’ল ৬-ৰ মাছ আৰ্হি অনুসৰণ কৰা কাৰ্যটোক প্ৰত্যাখ্যান কৰে। ইয়াৰ লগতে পৰম্পৰাগত চাৰ্চ স্লাভোনিক ধৰ্মীয় ভাষাৰ পৰিৱৰ্তে থলুৱা ইউক্ৰেনীয় ভাষাৰ ব্যৱহাৰকো তেওঁলোকে অস্বীকাৰ কৰে। এটা বিকল্প হিচাপে ক’বপাক আৰু তেওঁৰ সতীৰ্থ গ্ৰীক কেথলিক পৰম্পৰাবাদীসকলে তেওঁলোকে প্ৰকৃত বা সঁচা বুলি গণ্য কৰা ৰীতিৰে উপাসনা কৰে, যি প্ৰায়ে আঢ়ৈৰপৰা তিনি ঘণ্টালৈকে চলে।[69][70] ২০০৪ চনৰ ১০ ফেব্ৰুৱাৰীত কাৰ্ডিনেল লুবোমিৰ হুছাৰে চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ সৈতে সম্পৰ্ক থকাৰ অপৰাধত বাছিল ক’বপাকক ধৰ্মৰপৰা বহিষ্কাৰ কৰাৰ কথা ঘোষণা কৰে। ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত ক’বপাকে পৱিত্ৰ ভাটিকানৰ আদালতত এই সিদ্ধান্তৰ বিৰুদ্ধে আপীল কৰাৰ পৰিকল্পনা ঘোষণা কৰে। ভাটিকানৰ ৰোমান ৰোটা আদালতে তেওঁৰ আপীল গ্ৰহণ কৰে আৰু চৰকাৰী ধৰ্মীয় নীতি বা কানুনি ৰূপৰ অভাৱৰ দোহাই দি ক’বপাকৰ প্ৰথম ধৰ্মীয় বহিষ্কাৰক অবৈধ আৰু বাতিল বুলি ঘোষণা কৰে। অৱশ্যে এই কানুনি প্ৰক্ৰিয়াটো ভাটিকানৰদ্বাৰা লগে লগে পুনৰ আৰম্ভ কৰা হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ২০০৭ চনৰ ২১ নৱেম্বৰত ভাটিকানৰ বিশ্বাস আৰু ধৰ্মতত্ত্বসংক্ৰান্তীয় পৰিষদে ক’বপাকৰ দ্বিতীয়টো ধৰ্মীয় বহিষ্কাৰৰ ডিক্ৰীক চৰকাৰীভাৱে নিশ্চিত কৰে। যদিও ক’বপাক-পন্থী ইউক্ৰেনীয় পৰম্পৰাবাদীসকলক কেৱল আৰ্থিক লাভালাভৰ বাবেহে চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ সৈতে সম্পৰ্ক ৰখা বুলি প্ৰায়ে অভিযুক্ত কৰা হয়, তথাপি ভ্লাদ নৌমেস্কুৰ মতে, লেটিন বা ৰোমান ৰীতিৰ পৰম্পৰাবাদীসকলে দান কৰা ধন অবিহনে তেওঁলোকে এটা ধৰ্মীয় আন্দোলন হিচাপে বৰ্তি থকাটো সম্ভৱ নাছিল।

এই সমাজে লভিভ চহৰত এখন ধৰ্মীয় চেমিনাৰী পৰিচালনা কৰে, য’ত শিক্ষাৰ্থীসকলক ক’বপাক আৰু পোলেণ্ডৰপৰা অহা চেইণ্ট পিউছ ১০ ছ’চাইটিৰ পুৰোহিতসকলে শিক্ষা প্ৰদান কৰে। এই সমাজখনত গ্ৰীক কেথলিক নান বা সন্ন্যাসিনীসকলৰ এটা গোটো অন্তৰ্ভুক্ত আছে, যিসকলক ১৯৯৫ চনত তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাবাদী চিন্তাধাৰাৰ বাবে চেইণ্ট বাছিলৰ ধৰ্মীয় ক্ৰম ত্যাগ কৰিবলৈ বাধ্য কৰা হৈছিল। এই নানসকলে বৰ্তমান সেই ঘৰটোতে বসবাস কৰে য’ত ছোভিয়েট গুলাৰ্গৰপৰা মুক্তি পোৱাৰ পিছত ধন্য নিকোলাছ চাৰ্নেটস্কিয়ে শেষ-নিশ্বাস ত্যাগ কৰিছিল। কিৰ নিকোলাছৰ মৃত্যু হোৱা কোঠাটো বৰ্তমান এই আশ্ৰমৰ চ্যাপেল বা প্ৰাৰ্থনা গৃহ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বিপৰীতে ক’বপাক আৰু চেইণ্ট যোছাফাটৰ পুৰোহিত সমাজে পোপৰ আসন খালী থকা বুলি বিশ্বাস কৰা ধাৰণা বা চেডেভেকাণ্টিজম আৰু পোপ নিৰ্বাচন প্ৰক্ৰিয়াক প্ৰত্যাখ্যান কৰা ধাৰণা— এই দুয়োটাকে সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰে।

ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাত চেডেভেকাণ্টিজম আৰু কংক্লেভিজম

[সম্পাদনা কৰক]

২০০৮ চনত শ্ল’ভাকিয়াৰ চেইণ্ট বাছিল ক্ৰমৰ এদল পুৰোহিতে ইউক্ৰেনৰ পিধীৰ্টছি মঠলৈ স্থানান্তৰ হোৱাৰ পিছত ঘোষণা কৰে যে তেওঁলোকৰ মাজৰ চাৰিজনক পোপ বা মেজৰ আৰ্চবিশ্বপৰ অনুমতি অবিহনেই বিচপ হিচাপে অভিষিক্ত কৰা হৈছে। এই পিধীৰ্টছিৰ ধৰ্মগুৰুসকলে দাবী কৰিছিল যে তেওঁলোকে উপাসনা পদ্ধতিৰ অ-লেটিনকৰণৰ বিৰোধিতা কৰে। তেওঁলোকে লগতে অভিযোগ কৰে যে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ উচ্চবৰ্গৰ ধৰ্মগুৰুসকলে আন্তঃধৰ্মীয় একতা বা একুমেনিজমৰ বাবে উদাৰতাবাদী ধৰ্মতত্ত্ব অনুসৰণ কৰিছে।

ৰোমৰ অনুমতি অবিহনেই বিচপ অভিষিক্ত কৰাৰ অপৰাধত তেওঁলোকক ২০০৮ চনত চৰকাৰীভাৱে ধৰ্মৰপৰা বহিষ্কাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ পিছত ২০০৯ চনত তেওঁলোকে নিজকে ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা হিচাপে সংগঠিত কৰে।

তেওঁলোকে চেক গণৰাজ্যৰ বাছিলপন্থী পুৰোহিত ফ্ৰাংকিল এন্থনী এলিয়াছ ডহনালক পেট্ৰিয়াৰ্চ এলিয়াছ হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰে। ইয়াৰ পিছত ২০১১ চনৰ ১ মে’ত তেওঁলোকে ঘোষণা কৰে যে পোপ জন পল ২ আৰু পোপ বেনেডিক্ট ১৬ দুয়োকে ধৰ্মৰপৰা বহিষ্কাৰ কৰা হৈছে আৰু ভাটিকানৰ পৱিত্ৰ আসন বৰ্তমান খালী হৈ আছে। তেওঁলোকে লগতে উল্লেখ কৰে যে বাইজেণ্টাইন কেথলিক পেট্ৰিয়াৰ্চেটক ঈশ্বৰে লেটিন গীৰ্জাকে ধৰি কেথলিক গীৰ্জাৰ প্ৰকৃত ধৰ্মতত্ত্ব ৰক্ষা কৰাৰ দায়িত্ব অৰ্পণ কৰিছে। কেৱল এজন প্ৰকৃত কেথলিক ধৰ্মাধিকাৰী শ্ৰেণী আৰু পোপৰ আসনৰ বাবে এজন প্ৰকৃত উত্তৰাধিকাৰী নিৰ্বাচিত হোৱাৰ পিছতহে তেওঁলোকে এই দায়িত্বৰপৰা অব্যাহতি পাব।[71][72]

২০১৯ চনৰ ১৪ অক্টোবৰত ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই পোপৰ আসন খালী থকা বুলি বিশ্বাস কৰা পূৰ্বৰ নীতি ত্যাগ কৰে আৰু কংক্লেভিজম বা নতুন পোপ নিৰ্বাচনৰ ধাৰণা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁলোকে ঘোষণা কৰে যে তেওঁলোকে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ প্ৰাক্তন অপষ্টলিক নুন্সিও আৰ্চবিশ্বপ কাৰ্লো মাৰিয়া ভিগানোক তেওঁলোকৰ প্ৰকৃত পোপ হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰিছে।[73][74] ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ সন্দৰ্ভত দ্য নিউয়ৰ্ক টাইমছ কাকতত প্ৰকাশিত ২০১৪ চনৰ এটা প্ৰবন্ধত পেট্ৰিয়াৰ্চ এলিয়াছ আৰু তেওঁৰ অনুগামীসকল ৰাছিয়া-পন্থী, ইউক্ৰেন-বিৰোধী আৰু ২০১৪ চনৰ ইউক্ৰেন বিপ্লৱৰ তীব্ৰ বিৰোধী আছিল বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰা হৈছিল। একেটা প্ৰবন্ধতে লভিভৰ ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক আৰ্চইপাৰ্চ কিৰ ইহোৰ ভোজনিয়াকৰ এটা উদ্ধৃতি দি কোৱা হৈছিল যে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ভিতৰত বিশৃংখলতা আৰু অৰাজকতাৰ সৃষ্টি কৰিবলৈ ৰাছিয়ান ফেডাৰেচনৰ বৈদেশিক চোৰাংচোৱা সংস্থাই এই ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাটোক গুপুতভাৱে বিত্তীয় সাহায্য আৰু নেতৃত্ব প্ৰদান কৰি আহিছে।[75]

লভিভৰপৰা প্ৰকাশিত এক্সপ্ৰেছ সংবাদ পত্ৰৰ মতে, চেকোশ্ল’ভাক সমাজতান্ত্ৰিক গণৰাজ্যত কমিউনিজমৰ পতনৰ পূৰ্বে পেট্ৰিয়াৰ্চ এলিয়াছ ওৰফে ধৰ্মগুৰু ডহনাল লিটোমেৰিট্চেৰ লেটিন ডায়োচেচৰ ভিতৰত চোভিয়েট চোৰাংচোৱা সংস্থা কেজিবীৰ এজন তথ্য সৰবৰাহকাৰী আছিল। নিজৰ এই দাবীৰ সমৰ্থনত এক্সপ্ৰেছ কাকতখনে এখন চৰকাৰী নথি-পত্ৰও প্ৰকাশ কৰিছিল য’ত ধৰ্মগুৰু ডহনালক টোনেক ক’ড নামৰ এজন কেজিবী এজেণ্ট হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছিল। অৱশ্যে ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই এই সমগ্ৰ অভিযোগ পোনপটীয়াকৈ অস্বীকাৰ কৰে।

২০২২ চনৰ ৰাছিয়াৰ ইউক্ৰেন আক্ৰমণৰ সময়ত স্থিতি

[সম্পাদনা কৰক]

২০২২ চনৰ ৰাছিয়াৰ ইউক্ৰেন আক্ৰমণৰ সময়ছোৱাত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ইউক্ৰেনৰ সাৰ্বভৌমত্ব আৰু independence বা স্বাধীনতাৰ সক্ৰिय সমৰ্থন কৰি আহিছে। গীৰ্জাই নিজৰ ধৰ্মীয় ভৱন আৰু কেথেড্ৰেলসমূহক যুদ্ধকালীন আশ্ৰয় শিবিৰ তথা সাহায্য সামг্ৰীৰ গুদাম হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ মুকলি কৰি দিছে।[76][77] ইয়াৰ উপৰি গীৰ্জাৰ সামাজিক সংগঠন যেনে কেৰিটাস ইউক্ৰেন আৰু কেৰিটাস-স্পেছৰ জৰিয়তে জনসাধাৰণক ব্যাপকভাৱে মানৱীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে।[78] মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাв শ্লেভচুককে ধৰি কেইবাগৰাকীо প্ৰধান ধৰ্মগুৰুৱে ৰาছিয়াৰ এই আক্ৰমণক তীব্ৰ গৰিহণা দিয়ে। তেওঁলোকে বিশ্বজুৰি থকা কেথলিক নেটৱৰ্কৰ সৈতে যোগাযোগ স্থাপন কৰি সাহায্য সংগ্ৰহ কৰাৰ লগতে ইউক্ৰেনৰ প্ৰকৃত পৰিস্থিতিৰ খবৰ বিশ্ববাসীৰ ওচৰলৈ লৈ গৈছে।

ধৰ্মীয় ৰীতি পৰিচালনাৰ ক্ষেত্ৰত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ নেতৃত্ব আৰু ভাটিকানৰ মাজত কিছুমান মুহূৰ্তত সামান্য মতবিৰোধৰ সৃষ্টি হৈছিল। বিশেষকৈ ২০২২ চনৰ পৱিত্ৰ শুকুৰবাৰৰ ধৰ্মীয় শোভাযাত্ৰাত এগৰাকী ৰাছিয়ান মহিলাক এগৰাকী ইউক্ৰেনীয় মহিলাৰ সৈতে একেলге অন্তৰ্ভুক্ত কৰা কাৰ্য আৰু দাৰিয়া দুগিনাৰ হত্যাকাণ্ডক লৈ পোপে কৰা মন্তব্যৰ বাবে এই সংঘাত হৈছিল। তথাপি আৰ্চবিশ্বপ শ্লেভচুকে যুদ্ধৰ সময়ত ইউক্ৰেনৰ প্ৰতি থকা পোপ ফ্ৰাঞ্চিছৰ নিৰন্তৰ সমৰ্থনৰ কথা বাৰে বাৰে উল্লেখ কৰিছে।[79]

এই যুদ্ধৰ এক ডাঙৰ সমস্যা হৈছে ৰাছিয়াৰ সামৰিক বাহিনীৰদ্বাৰা কেথলিক গীৰ্জাসมূহক আক্ৰমণৰ লক্ষ্য কৰি লোৱা কাৰ্য। যুদ্ধৰ ফলত কেইবাখনো গীৰ্জা ধ্বংস হৈছে আৰু পুৰোহিতসকলে পৱিত্ৰ ধৰ্মীয় সামগ্ৰীসমূহ সুৰক্ষিত কৰিবলৈ আক্ৰমণৰ স্থানৰপৰা আঁতৰাই নিবলগীয়া হৈছে। ইয়াৰ উপৰি ৰาছিয়াৰ দখলত থকা জ্যাপোৰিজ্জিয়া আদি অঞ্চলৰ প্ৰশাসনে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু ইয়াৰ সাহায্য সংগঠন কেৰিটছ তথা নাইটস অৱ কলম্বাছৰ ধৰ্মীয় কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত সম্পূৰ্ণ নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছে। আনকি গীৰ্জাৰ সৰ্বোচ্চ ধৰ্মগুৰু মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ শ্লেভচুকো হত্যাৰ ভাবুকিৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া হৈছে, যাৰ বাবে তেওঁ সুৰক্ষিত গোপন আশ্ৰয়স্থলৰপৰা ধৰ্মীয় কাম-কাজ পৰিচালনা কৰিবলৈ বাধ্য হৈছে। এই সামৰিক সংঘাতে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু ইয়াৰ সদস্যসকলৰ বিস্তৰ ক্ষতিসাধন কৰাৰ লগতে নিৰাপত্তাৰ প্ৰতি এক ডাঙৰ ভাবুকিৰ সৃষ্টি কৰিছে।

ছোভিয়েট যুগৰ ঐতিহাসিক নথি-পত্ৰসমূহেও ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰত হোৱা দমনৰ দিশসমূহ পোহৰলৈ আনিছে। এই নথি-পত্ৰসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ১৯৪০-ৰ দশকৰ সময়ছোৱাত পশ্চিম ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ প্ৰভাৱ নাইকিয়া কৰিবলৈ ছোভিয়েট চৰকাৰে কিমান দূৰলৈকে প্ৰয়াস কৰিছিল। ক্ৰিমিয়া উপদ্বীপে দখল কৰাৰ পাছত ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ক্ৰিমিয়ান এক্সাৰ্চেটৰ ভাগ্য বিশেষভাৱে প্ৰত্যাহ্বানৰ সন্মুখীন হৈছে। গীৰ্জাৰ স্থানীয় শাখাসমূহক বিদেশী প্ৰভাৱৰ এজেণ্ট বুলি লেবেল লগোৱা হৈছিল আৰু তেওঁলোকৰ ওপৰত ইউক্ৰেনীয় জাতীয়তাবাদ তথা বিচ্ছিন্নতাবাদৰ দৰে ধাৰণা প্ৰসাৰ কৰাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ফলত এই অঞ্চলত গীৰ্জাৰ কাৰ্যকলাপত উল্লেখনীয় প্ৰতিবন্ধকতা আৰু ভাবুকিৰ সৃষ্টি হৈছিল।

দখлকৃত অঞ্চলসমূহৰ ৰাছিয়া-পন্থী সশস্ত্ৰ বাহিনীয়ে পদ্ধতিগতভাৱে অ-অৰ্থডক্স ধৰ্মীয় গোটসমূহৰ ওপৰত উৎপীড়ন চলাইছে, য’ত প্ৰায়ে ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ নাম ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ভিতৰত পুৰোহিতৰ পোছাক পিন্ধা ব্যক্তিয়ে বন্দীক অত্যাচাৰ কৰা আৰু ধৰ্মীয় নেতা ইহোৰ কোজলোভস্কিক অপহৰণ কৰাৰ দৰে ঘটনা অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই কাৰ্যসমূহে ক্ৰেমলিন আৰু মছকো পেট্ৰিয়াৰ্চেটে প্ৰচাৰ কৰা ৰাছিয়ান ৱৰ্ল্ড বা ৰাছিয়ান বিশ্বৰ ধাৰণাৰ সৈতে ধৰ্মক হিংসা আৰু নিয়ন্ত্ৰণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ এক ব্যাপক ৰণনীতি প্ৰтиফলিত কৰে। হিল্যা কয়নাছে ২০১৬ চนত পেট্ৰিয়াৰ্চ কিৰিলৰ সৈতে কৰা যৌথ বিবৃতิต এই উৎপীড়নসমূহক গুৰуত্ব নিদিয়াৰ বাবে ভাটিকানক সমালোচনা কৰিছিল।

এই ধৰ্মীয় উৎপীড়ন দখলকৃত ইউক্ৰেনৰ কেথলিক সম্প্ৰদায়সমূহলৈ সম্প্ৰসাৰित হৈছে, য’ত ৰাছিয়াৰ বাহিনীয়ে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ওপৰত আক্ৰমণ তীব্ৰতৰ কৰি তুলিছে। ধৰ্মীয় স্বাধীনতা পৰিষদৰ মতে, ৰাছিয়াৰ সশস্ত্ৰ বাহিনীয়ে ২০২৪ চনৰ আৰম্ভণিৰেপৰা ডনেটস্ক অঞ্চলৰ কেথলিক গীৰ্জাসমূহ বন্ধ কৰি দিছে, ভক্তসকলক প্ৰৱেশ কৰাত বাধা দিছে আৰু গীৰ্জাৰ সম্পত্তি বাজেয়াপ্ত কৰিছে। ধৰ্মগুৰুসকলক দখলকৃত ভূ-খণ্ডৰপৰা খেদি পঠোৱা হৈছে, যাৰ ফলত ডনেটস্ক, লুগանস্ক, খেৰচন আৰু জ্যাপোৰিজ্জিয়াত বৰ্তমান এই গীৰ্জাৰ এটাও ধৰ্মগুৰু বাকী থকা নাই। দুজন কেথলিক পুৰোহিত ক্ৰমে ধৰ্মগুৰু ইভান লেভিটস্কি আৰু ধৰ্মগুৰু বোহدان গেলেটাক ২০২২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত বেৰদিয়ানস্কৰপৰা গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছিল আৰু তেওঁলোকে বৰ্তমান ৰাছিয়াৰ কাৰাগাৰত তীব্ৰ নিৰ্যাতন তথা উৎপীড়নৰ সন্মুখীন হৈছে। ২০২২ চนৰ ডিчেম্বৰ মাহত জ্যাপোৰিজ্জিয়াত ৰাছিয়া সমৰ্থিত কৰ্তৃপক্ষই ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা আৰু অন্যান্য কেথলিক গোটসমূহক চৰকাৰীভাৱে নিষিদ্ধ কৰি চৰমপন্থী সংগঠন হিচাপে ঘোষণা কৰে। ই ৰাছিয়াৰ বাহিনীৰ ধৰ্মীয় দমনৰ এক নিৰ্দিষ্ট আৰ্হিৰ সৈতে মিলি যায়, য’ত ২০২২ চনৰপৰা এতিয়ালৈকে ৬৬০-তকৈও অধিক ধৰ্মীয় স্থান ধ্বংস বা ক্ষতিসাধন কৰা হৈছে। আৰ্চবিশ্বপ বৰিছ গুডজিয়াকে উল্লেখ কৰিছে যে ৰাছিয়াত ধৰ্মীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহক কেৱল তেতিয়াহে কাম কৰাৰ অনুমতি দিয়া হয় যদিহে তেওঁলোকে পুতিন চৰকাৰৰ নীতি সক্ৰিয়ভাৱে সমৰ্থন কৰে, আৰু এই একেখন নিয়মেই এতিয়া ইউক্ৰেনৰ দখলকৃত অঞ্চলসমূহতো বলপূৰ্বকভাৱে প্ৰয়োগ কৰা হৈছে।[80]

২০২৫ চনৰ এক সাক্ষাৎকাৰত ডনেটস্কৰ আৰ্চইপিসкোপল এক্সাৰ্চেটৰ বিশ্বপ মাক্সিম ৰিয়াবুখাই কেথলিক সাহায্য সংস্থা এইড টু দ্য চাৰ্চ ইন নিডক জনাইছিল যে যুদ্ধৰ পূৰ্বে তেওঁলোকৰ ৮০-টাতকৈও অধিক পাৰিছ আছিল, কিন্তু বৰ্তমান মাত্ৰ ৩৭টা পাৰিছহে সক্ৰিয় হৈ আছে। বাকী থকা সকলোবোৰ হয় বন্ধ কৰি দিয়া হৈছে, নতুন দখল বা ধ্বংস কৰা হৈছে। তেওঁ লগতে উল্লেখ কৰে যে দখলদাৰী বাহিনীৰ আইনে কেথলিক গীৰ্জা বা লেটিন ৰীতিৰ সৈতে কোনো ধৰণৰ সম্পৰ্ক ৰখাততো সম্পূৰ্ণ নিষিদ্ধ কৰিছে, যাৰ বাবে তাত ধৰ্মীয় সেৱা আগবঢ়োৱাটো অতি কঠিন হৈ পৰিছে। তেওঁৰ এক্সাৰ্চেটৰ অধীনত থকা এই ভূ-খণ্ডসমূহত এতিয়া এটাও পুৰোহিত বাকী থকা নাই, সকলোবোৰ গীৰ্জা হয় ধ্বংস কৰা হৈছে নতুবা বন্ধ কৰি জনসাধাৰণক তাত প্ৰৱেশ কৰাৰ অনুমতি কৰ্তন কৰা হৈছে।[81]

কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰ

[সম্পাদনা কৰক]

২০২২ চนৰ ২৪ ডিчেম্বৰত মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকে কিয়েভ আৰু সমগ্ৰ ইউক্ৰেনৰ মেট্ৰ’পлиটান ইঁপিফানিয়াছক পৰীক্ষা-নিৰীক্ষাৰ বাবে এখন পত্ৰ হস্তান্তৰ কৰে। এই পত্ৰখনত ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰ সম্পৰ্কে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ উচ্চবৰ্গৰ ধৰ্মগুৰুসকলে কৰা চিন্তা-чৰ্চাৰ এক চমু আভাস দাঙি ধৰা হৈছিল। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল পুৰণি জুলিয়ান কেлеণ্ডাৰৰ পৰিৱৰ্তে সংশোধিত জুলিয়ান কেлеণ্ডাৰ ব্যৱহাৰ কৰা। ধৰ্মগুৰু দুগৰাকীয়ে কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰৰ বাবে নিৰ্দিষ্ট প্ৰস্তাৱসমূহ যুগুত কৰিবলৈ এটা যুটীয়া কৰ্মগোট গঠন কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। ৩২৫ খ্ৰীষ্টাব্দত নিকিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰথম একুমенিকাল পৰিষদৰ ১৭০০বছৰীয়া বৰ্ষপূৰ্তি উদ্‌যাপনৰ ক্ষণতে এই যুটীয়া কৰ্মগোটটোৰ শুভাৰম্ভ কৰা হৈছে। উল্লেখযোগ্য যে এই একুমенিকাল পৰিষদতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে গীৰ্জাৰ জীৱন আৰু ধৰ্মীয় নীতিৰ বাবে কেлеণ্ডাৰৰ নীতিসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল।[82][83][84]

কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰ

[সম্পাদনা কৰক]

২০২২ চนৰ ২৪ ডিчেম্বৰত মেজৰ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকে কিয়েভ আৰু সমগ্ৰ ইউক্ৰেনৰ মেট্ৰ’পлиটান ইঁপিফানিয়াছক পৰীক্ষা-নিৰীক্ষাৰ বাবে এখন পত্ৰ হস্তান্তৰ কৰে। এই পত্ৰখনত ইউক্ৰেনত গীৰ্জাৰ কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰ সম্পৰ্কে ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ উচ্চবৰ্গৰ ধৰ্মগুৰুসকলে কৰা চিন্তা-чৰ্চাৰ এক চমু আভাস দাঙি ধৰা হৈছিল। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল পুৰণি জুলিয়ান কেлеণ্ডাৰৰ পৰিৱৰ্তে সংশোধিত জুলিয়ান কেлеণ্ডাৰ ব্যৱহাৰ কৰা। ধৰ্মগুৰু দুগৰাকীয়ে কেлеণ্ডাৰ সংস্কাৰৰ বাবে নিৰ্দিষ্ট প্ৰস্তাৱসমূহ যুগুত কৰিবলৈ এটা যুটীয়া কৰ্মগোট গঠন কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। ৩২৫ খ্ৰীষ্টাব্দত নিকিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰথম একুমенিকাল পৰিষদৰ ১৭০০বছৰীয়া বৰ্ষপূৰ্তি উদ্‌যাপনৰ ক্ষণতে এই যুটীয়া কৰ্মগোটটোৰ শুভাৰম্ভ কৰা হৈছে। উল্লেখযোগ্য যে এই একুমенিকাল পৰিষদতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে গীৰ্জাৰ জীৱন আৰু ধৰ্মীয় নীতিৰ বাবে কেлеণ্ডাৰৰ নীতিসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল।[85][86][87]

কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰ আৰু ঐতিহাসিক সিদ্ধান্ত

[সম্পাদনা কৰক]

২০২৩ চনৰ ১—২ ফেব্ৰуৱাৰীত লভিভ-ব্ৰিউখভিচীত অনুষ্ঠিত হোৱা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ বিশ্বপসকলৰ ধৰ্মীয় সভাই এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। এই সিদ্ধান্ত অনুসৰি ২০২৩ চনৰ ১ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ইউক্ৰেনত থকা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাখনে স্থিৰ তাৰিখৰ উৎসৱসমূহ উদ্‌যাপনৰ বাবে সংশোধিত জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ বা নতুন শৈলী ব্যৱহাৰ কৰিব। অৱশ্যে বৰ্তমানৰ ইষ্টাৰ বা পৰৱৰ্তী ধৰ্মীয় উৎসৱৰ দিন গণনাৰ বাবে পুৰণি পাস্খেলিয়া পদ্ধতি অপৰিৱৰ্তিত ৰখা হ’ব। এই ঐতিহাসিক সিদ্ধান্তৰ কথা ২০২৩ চনৰ ৬ ফেব্ৰুৱাৰীত সৰ্বোচ্চ আৰ্চবিশ্বপ ছভিয়াতোশ্লাভ শ্লেভচুকে ৰাজхуৱাভাৱে ঘোষণা কৰিছিল।[50][88]

এই কেলেণ্ডাৰ সংস্কাৰ প্ৰক্ৰিয়াটো দুটা পৰ্যায়ত সম্পন্ন কৰা হ’ব। প্ৰথম পৰ্যায়ত সকলো স্থিৰ তাৰিখৰ উৎসৱ বা পাৰ্বণ নতুন শৈলীলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হ’ব আৰু দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ইষ্টাৰৰ তাৰিখৰ বাবে কিছুসময় অপেক্ষা কৰা হ’ব। ২০২৩ চনত এই নতুন শৈলী গ্ৰহণ কৰিবলৈ সাজু নোহোৱা পাৰিছসমূহক ২০২৫ চনৰ ১ ছেপ্টেম্বৰলৈকে এক অন্তৱৰ্তীকালীন সময়ৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।[89]

২০২৩ চনৰ ৬ ফেব্ৰুৱাৰীত পোলেণ্ডত থকা প্ৰ্জেমিস্ল-ৱাৰ্ছ’ৰ আৰ্চইপাৰ্চীয়ে ইউক্ৰেনত থকা গীৰ্জাৰ মূল সিদ্ধান্ত আৰু ২০২২ চনৰ জুন মাহত পৰ্ছেভিচীত অনুষ্ঠিত হোৱা যুটীয়া ডায়োচেচিয়ান পৰিষদৰ প্ৰতিনিধিসকলৰ মতামতক ভিত্তি কৰি ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা সংশোধিত জুলিয়ান কেলেণ্ডাৰ গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে এক চৰকাৰী ডিক্ৰী জাৰি কৰে।[90][91]

২০২৩ চনৰ ২২ মাৰ্চত মেলবৰ্নৰ চেইণ্ট পিটাৰ আৰু পলৰ ইপাৰ্চীৰ বিশ্বপ মাইকোলা বাইচকৰ ডিক্ৰী অনুসৰি অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু ওচেনিয়াত থকা ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাই ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ উৎসৱকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় পাৰ্বণ সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি উদ্‌যাপন কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়।[92]

বিচপ বোহদান জ্যুৰাখৰ ২০২৩ চনৰ ২২ এপ্ৰিলৰ ডিক্ৰী অনুসৰি জাৰ্মানী আৰু স্কটলেণ্ডত থকা অপষ্টলিক এক্সাৰ্চেটে ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ ধৰ্মীয় ৰীতিকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় উৎসৱ উদ্‌যাপনৰ বাবে সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ গ্ৰহণ কৰে। এই ব্যৱস্থা ইউক্ৰেন আৰু পোলেণ্ডত থка গীৰ্জাৰ ব্যৱস্থাতকৈ কিছু পৃথক আছিল।[93]

২০২৩ চনৰ ৯ জুনত লণ্ডনৰ পৱিত্ৰ পৰিয়ালৰ ইউক্ৰেনীয় কেথলিক ইপাৰ্চীৰ বিশ্বপ কেনেথ নোভাকোভস্কিৰ ডিক্ৰী অনুসৰি যুক্তৰাজ্যত থকা গীৰ্জাই ১ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰপৰা ইষ্টাৰ উৎসৱকে ধৰি সকলো ধৰ্মীয় দিন পঞ্জী গ্ৰেগৰিয়ান কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি পৰিচালনা কৰাৰ ঐতিহাসিক সংস্কাৰ গ্ৰহণ কৰে।[57][58]

লগতে চাওক

[সম্পাদনা কৰক]
  • ইউক্ৰেনত খ্ৰীষ্টধৰ্মৰ ইতিহাসৰ প্ৰধান ঘটনাসমূহ — কিয়েভান ৰাছৰ খ্ৰীষ্টীয়কৰণ, ৰুথেনিয়া, খোল্ম ইপাৰ্চীৰ ধৰ্মান্তৰকৰণ
  • পশ্চিম ইউক্ৰেনীয় ধৰ্মগুৰুসকল — কিয়েভ-গেলিচিয়াৰ মেজৰ আৰ্চবিশ্বপসকলৰ তালিকা, কিয়েভৰ মেট্ৰ’পলিটান আৰু পেট্ৰিয়াৰ্চসকলৰ তালিকা, এণ্ড্ৰিউ শেপটিটস্কি, যোছিফ স্লিপী, হ্ৰীহৰী খোমিশ্বিন, যোছাফাট হোৰ্ডাছেভস্কা
  • ইউক্ৰেনীয় গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জাৰ ইপাৰ্চীসমূহৰ তালিকা
  • ঝুব্লিক
  • সমৰ্থনকাৰী সংগঠনসমূহ — ইউক্ৰেনীয় কেথলিক বিশ্ববিদ্যালয়, ইউক্ৰেন কাৰাগাৰ ধৰ্মীয় পৰিচৰ্যা সংস্থা, চেইণ্ট যোছাফাটৰ পুৰোহিত সমাজ
  • সম্পৰ্কীয় ধৰ্মীয় সংগঠনসমূহ — ৰুথেনিয়ান গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা (মুকাচেভোৰ গ্ৰীক কেথলিক ইপাৰ্চী), বেলাৰুছিয়ান গ্ৰীক কেথলিক গীৰ্জা
  • ইউক্ৰেনৰ অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ স্বতন্ত্ৰতা বা অটোচেফালি
  • প্ৰেইৰী কেথেড্ৰেল

তথ্যসূত্ৰ

[সম্পাদনা কৰক]
  1. ↑ "Ukrainian Catholic church". www.encyclopediaofukraine.com. http://www.encyclopediaofukraine.com/display.asp?linkpath=pages%5CU%5CK%5CUkrainianCatholicchurch.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 2023-02-13.
  2. ↑ Baran, Alexander (la ভাষাত). Metropolita Kioviensis et Eparchia Mukačoviensis. পৃষ্ঠা. passim.
  3. 1 2 3 4 5 6 "Історія УГКЦ — Визначення // Українська Греко-Католицька Церква. Офіційний сайт. 2013". Archived from the original on 22 February 2014. https://web.archive.org/web/20140222234040/http://www.ugcc.org.ua/30.0.html#c231। আহৰণ কৰা হৈছে: 6 February 2014.
  4. ↑ Atanasii, Atanasii. "Greek Catholic Church". Internet Encyclopedia of Ukraine.
  5. ↑ McGrath, Alister E. (4 March 2013) (en ভাষাত). Christian History: An Introduction. John Wiley & Sons. পৃষ্ঠা. 123. ISBN 978-1-118-33780-6. https://books.google.com/books?id=e6MNAhwfE6QC.
  6. ↑ Sas, P.M. Articles for Pacification of Ruthenian People (ПУНКТИ ДЛЯ ЗАСПОКОЄННЯ РУСЬКОГО НАРОДУ) Archived 2 April 2018 at the Wayback Machine. Encyclopedia of History of Ukraine
  7. 1 2 3 4 5 6 Nemec, Ludvik (1968). "The Ruthenian Uniate Church in Its Historical Perspective". Church History খণ্ড 37 (4): 365–388. doi:10.2307/3162256. https://www.jstor.org/stable/3162256। আহৰণ কৰা হৈছে: 2023-02-20.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 Wolff, Larry (2002). "The Uniate Church and the Partitions of Poland: Religious Survival in an Age of Enlightened Absolutism". Harvard Ukrainian Studies খণ্ড 26 (1/4): 153–244. http://www.jstor.org/stable/41036852। আহৰণ কৰা হৈছে: 2023-02-20.
  9. ↑ Yasinovsky, Yu. Greek-Catholic Metropolitan Archdiocese in Galicia (ГАЛИЦЬКА ГРЕКО-КАТОЛИЦЬКА МИТРОПОЛІЯ) Archived 11 August 2020 at the Wayback Machine. Encyclopedia of History of Ukraine. 2004
  10. ↑ Dzyuba, O.M. Kyiv Uniate Metropolitan (КИЇВСЬКА УНІЙНА МИТРОПОЛІЯ) Archived 2 April 2018 at the Wayback Machine. Encyclopedia of History of Ukraine
  11. ↑ "Iosif Semashko: The Blackwell Dictionary of Eastern Christianity: Blackwell Reference Online". Blackwellreference.com. http://www.blackwellreference.com/public/tocnode?id=g9780631232032_chunk_g978063123203213_ss1-16। আহৰণ কৰা হৈছে: 2011-05-11.
  12. 1 2 সাঁচ:CathEncy
  13. ↑ Subtelny, Orest (2009). Ukraine: a history (4th সম্পাদনা). প্ৰকাশক Toronto [u.a.]: University of Toronto Press. পৃষ্ঠা. 214–219. ISBN 978-1-4426-9728-7. https://books.google.com/books?id=ktyM07I9HXwC&pg=PT119। আহৰণ কৰা হৈছে: 18 March 2022.
  14. ↑ Himka, John Paul (1999), Religion and Nationality in Western Ukraine. McGill-Queen's University Press: Montreal and Kingston. Pg. 10
  15. ↑ Magosci, P. (1989). Morality and Reality: the Life and Times of Andrei Sheptytsky. প্ৰকাশক Edmonton, Alberta: Canadian Institute of Ukrainian Studies, University of Alberta.
  16. 1 2 Soviet-Era Documents Shed Light On Suppression Of Ukrainian Catholic Church, Radio Free Europe/Radio Liberty, 7 August 2009
  17. 1 2 3 Berkhoff, Karel C. (2000). "Was There a Religious Revival in Soviet Ukraine under the Nazi Regime?". The Slavonic and East European Review খণ্ড 78 (3): 536–567. http://www.jstor.org/stable/4213088। আহৰণ কৰা হৈছে: 2023-02-20.
  18. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 "Soviet repression of the Ukrainian Catholic Church", Department of State Bulletin 87 (1987)
  19. 1 2 "The Ukrainian Greek Catholics: A Historical Survey", by Religious Information Service of Ukraine
  20. ↑ সাঁচ:Catholic-hierarchy
  21. ↑ Andrew Wilson, The Ukrainians: Unexpected Nation, p. 246, Yale University Press, 2002, ISBN 0-300-09309-8
  22. ↑ Nathaniel Davis, A Long Walk to Church: A Contemporary History of Russian Orthodoxy, p. 75, Westview Press, 2003, ISBN 0-8133-4067-5
  23. ↑ "Склад і територія". ugcc.ua. Archived from the original on 2019-08-30. https://web.archive.org/web/20190830092403/http://ugcc.ua/official/ugcc-today/suchasniy_stan_70010.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 2019-08-23.
  24. ↑ "Annuario Orientale Cattolico - 2023 by Vartan Waldir Boghossian EXARMAL - Issuu" (en ভাষাত). issuu.com. 2023-09-09. https://issuu.com/exarmal/docs/annuarioorientale_-_2023_pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 2024-06-17.
  25. 1 2 "uk:Особливості Релігійного і Церковно-Релігійного Самовизначення Українських Громадян: Тенденції 2010–2018рр." (uk ভাষাত). Razumkov Centre. 26 April 2018. পৃষ্ঠা: 13. https://risu.org.ua/php_uploads/files/articles/ArticleFiles_70946_2018_Religiya.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 12 October 2018.
  26. 1 2 "আৰ্কাইভ কপি" (uk ভাষাত). Razumkov Centre. 4 June 2006. Archived from the original on 8 April 2014. https://web.archive.org/web/20140408220038/http://razumkov.org.ua/ukr/poll.php?poll_id=300। আহৰণ কৰা হৈছে: 12 October 2018.
  27. 1 2 "Survey Conducted on Church Membership in Ukraine". Religious Information Service of Ukraine. 29 January 2007. Archived from the original on 30 September 2007. https://web.archive.org/web/20070930013011/http://www.risu.org.ua/eng/news/article;। আহৰণ কৰা হৈছে: 12 October 2018.
  28. ↑ "70 Percent of Ukrainians Religious, Survey Shows". 17 June 2004. Archived from the original on 21 July 2011. https://web.archive.org/web/20110721210320/http://old.risu.org.ua/eng/news/article%3B2964। আহৰণ কৰা হৈছে: 12 October 2018.
  29. ↑ "ru:Более 70% українців вважають себе віруючими – опрос" (ru ভাষাত). 23 November 2016. http://press.unian.net/press/1640077-bolee-70-ukraintsev-schitayut-sebya-veruyuschimi-opros.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 12 October 2018.
  30. ↑ "Religious preferences of the population of Ukraine". Sociology poll by Razumkov Centre, SOCIS, Rating and KIIS about the religious situation in Ukraine (2015)
  31. 1 2 3 "Pope to Ukrainian Greek-Catholics: I hold you in my heart – Vatican News". 5 July 2019. https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2019-07/pope-to-ukrainian-greek-catholics-i-carry-you-in-my-heart.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 5 July 2019.
  32. ↑ "Monastic Orders". The Ukrainian Greek Catholic Church Official Website. 2006. http://www.ugcc.org.ua/eng/church_in_action/ugcc_chyny/.
  33. ↑ Ukrainian Greek Catholic Church, Mass Media, archived on 16 August 2006, accessed on 5 July 2026
  34. ↑ Galadza, Peter (2010). "Eastern Catholic Christianity". In Parry, Kenneth. The Blackwell companion to Eastern Christianity. Blackwell companions to religion. প্ৰকাশক Malden, MA: Wiley-Blackwell. পৃষ্ঠা. 303. ISBN 978-1-4443-3361-9. https://books.google.com/books?id=fWp9JA3aBvcC&pg=PA303। আহৰণ কৰা হৈছে: 17 April 2022.
  35. ↑ Demichinsky, Sterling. "The early period of Ukrainian Church history in Canada". http://www.ukrainianchurchesofcanada.ca/history/early_period.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 28 December 2020.
  36. ↑ Demichinsky, Sterling. "The early period of Ukrainian Church history in Canada". http://www.ukrainianchurchesofcanada.ca/history/early_period.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 28 December 2020.
  37. ↑ Molodyko, V. Tragic fate of the Saint Trinity Church (Трагічні долі Троїцької церкви). 18 October 2003.
  38. ↑ ACN. Ukraine: "As long as there are believers in Kharkiv, I will remain with them", says bishop. 2022-05-02. ACN International.
  39. ↑ ACN. Bishop of Odessa, in Ukraine: "The war has united us. Thank you for your support!" . 2022-03-07. ACN International.
  40. ↑ ACN. Caritas in Ukraine focuses on evacuating civilians from danger zones. 2022-03-08. ACN International.
  41. ↑ "Безсоромна крадіжка на державному рівні", — Блаженніший Святослав про анексію територій чотирьох областей України. Українська Греко-Католицька Церква.
  42. ↑ Soviet-Era Documents Shed Light On Suppression Of Ukrainian Catholic Church. 7 August 2009. RFE/RL.
  43. ↑ The fate of the Crimean Exarchate of the Ukrainian Greek Catholic Church after the Russian occupation of the Crimean Peninsula. 1 August 2022. Voice of Crimea.
  44. ↑ Halya Coynash. Russian crimes & religious persecution in Donbas that the Pope ignored. 19 February 2016. Human Rights in Ukraine - The Information Portal of the Kharkiv Human Rights Protection Group.
  45. ↑ Russian occupation forces close more Catholic churches in Ukraine. 27 March 2024. Catholic Review.
  46. ↑ Xavier Burgos. Greek-Catholic Bishop of Donetsk: "Before the war we had over 80 parishes, but more than half closed, are under occupation or were destroyed". 2025-08-12. ACN International.
  47. ↑ Heads of OCU, UGCC agree to set up working group to reform church calendar. 24 December 2022. Ukrinform.
  48. ↑ During the meeting of His Beatitude Sviatoslav with His Beatitude Epiphanius, they talked about the reform of the church calendar. Українська Греко-Католицька Церква.
  49. ↑ There was a meeting of the Primate of the OCU with the Father and the Primate of the UGCC. 2022-12-24. OCU.
  50. 1 2 HISTORICAL DECISION: THE UGCC IN UKRAINE SWITCHES TO A NEW CALENDAR. Ukrainian Greek Catholic Church.
  51. ↑ Ukraine's main Catholic church moves Christmas to Dec. 25 in pivot to West. 2023-02-06. Reuters.
  52. ↑ Ukraine Catholic Church moves from Russian-affiliated Julian calendar. 2023-02-06. The Pillar.
  53. ↑ The UGCC in Poland is also switching to a new calendar. Ukrainian Greek Catholic Church.
  54. ↑ ks Bogdan Stepan. Від 1 вересня 2023 року УГКЦ в Польщі переходить на новий стиль щодо нерухомих свят – декрет (6 лютого 2023). Archidiecezja Przemysko-Warszawska Kościoła Greckokatolickiego w Polsce.
  55. ↑ The UGCC in Australia and Oceania switches to the Gregorian calendar. Українська Греко-Католицька Церква.
  56. ↑ The Apostolic Exarchate in Germany and Scandinavia switches to the Gregorian calendar. Ukrainian Greek Catholic Church.
  57. 1 2 Єпархія Пресвятої родини в Лондоні переходить на григоріанський календар. Українська Греко-Католицька Церква.
  58. 1 2 EPARCHIAL NEWS. ukrainianchurch.
  59. ↑ Pope Leo XIIl (30 November 1894). "Orientalium dignitas". http://www.papalencyclicals.net/Leo13/l13orient.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 15 February 2015.
  60. ↑ "Eastern Catholic Churches and the Question of 'Uniatism'". ResearchGate. https://www.researchgate.net/publication/250135379.
  61. ↑ George Thomas Kurian; Mark A. Lamport (10 November 2016). Encyclopedia of Christianity in the United States. Rowman & Littlefield Publishers. পৃষ্ঠা. 1724. ISBN 978-1-4422-4432-0. https://books.google.com/books?id=73xfDQAAQBAJ&pg=PA1724। আহৰণ কৰা হৈছে: 3 September 2021.
  62. ↑ Cyril Korolevsky, Metropolitan Andrew, Translated and Edited by Fr. Serge Keleher. Stauropegion Brotherhood, Lviv, 1993.
  63. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Page 162, Footnote 10.
  64. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Pages 164—165.
  65. ↑ Vlad Naumescu, Continuities and Ruptures of a Religious Tradition: Making Orthodoxy in the Ukrainian Greek Catholic Church in Stephanie Mahieu, Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, LIT Verlag Munster 2008, pp. 161—162.
  66. ↑ Stephanie Mahieu, Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, LIT Verlag Munster 2008, page 164.
  67. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Page 162.
  68. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Page 165.
  69. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Page 162-163.
  70. ↑ Stephanie Mahieu and Vlad Naumescu, Churches In-between: Greek Catholic Churches in Postsocialist Europe, Halle Studies in the Anthropology of Eurasia. Page 164.
  71. ↑ Declaration of an excommunication upon Pope Benedict XVI and John Paul II. Uogcc.org.ua. Retrieved on 4 July 2013.
  72. ↑ Pastoral letter for the Catholic Church.
  73. ↑ Habemus papam. 14 October 2019. Byzantine Catholic Patriarchate.
  74. ↑ Habemus papam. 2019-10-15. uogcc.org.ua.
  75. ↑ Higgins, Andrew (21 June 2014). "Ukrainian Church Faces Obscure Pro-Russia Revolt In Its Own Ranks". The New York Times. Archived from the original on 31 August 2021. https://web.archive.org/web/20210831023127/https://www.nytimes.com/2014/06/22/world/europe/ukrainian-church-faces-obscure-pro-russia-revolt-in-its-own-ranks.html.
  76. ↑ ACN. Ukraine: "As long as there are believers in Kharkiv, I will remain with them", says bishop. 2022-05-02. ACN International.
  77. ↑ ACN. Bishop of Odessa, in Ukraine: "The war has united us. Thank you for your support!" . 2022-03-07. ACN International.
  78. ↑ ACN. Caritas in Ukraine focuses on evacuating civilians from danger zones. 2022-03-08. ACN International.
  79. ↑ "Безсоромна крадіжка на державному рівні", — Блаженніший Святослав про анексію територій чотирьох областей України. Українська Греко-Католицька Церква.
  80. ↑ Russian occupation forces close more Catholic churches in Ukraine. 27 March 2024. Catholic Review.
  81. ↑ Xavier Burgos. Greek-Catholic Bishop of Donetsk: "Before the war we had over 80 parishes, but more than half closed, are under occupation or were destroyed". 2025-08-12. ACN International.
  82. ↑ Heads of OCU, UGCC agree to set up working group to reform church calendar. 24 December 2022. Ukrinform.
  83. ↑ During the meeting of His Beatitude Sviatoslav with His Beatitude Epiphanius, they talked about the reform of the church calendar. Українська Греко-Католицька Церква.
  84. ↑ There was a meeting of the Primate of the OCU with the Father and the Primate of the UGCC. 2022-12-24. OCU.
  85. ↑ Heads of OCU, UGCC agree to set up working group to reform church calendar. 24 December 2022. Ukrinform.
  86. ↑ During the meeting of His Beatitude Sviatoslav with His Beatitude Epiphanius, they talked about the reform of the church calendar. Українська Греко-Католицька Церква.
  87. ↑ There was a meeting of the Primate of the OCU with the Father and the Primate of the UGCC. 2022-12-24. OCU.
  88. ↑ Ukraine's main Catholic church moves Christmas to Dec. 25 in pivot to West. 2023-02-06. Reuters.
  89. ↑ Ukraine Catholic Church moves from Russian-affiliated Julian calendar. 2023-02-06. The Pillar.
  90. ↑ The UGCC in Poland is also switching to a new calendar. Ukrainian Greek Catholic Church.
  91. ↑ ks Bogdan Stepan. Від 1 вересня 2023 року УГКЦ в Польщі переходить на новий стиль щодо нерухомих свят – декрет (6 лютого 2023). Archidiecezja Przemysko-Warszawska Kościoła Greckokatolickiego w Polsce.
  92. ↑ The UGCC in Australia and Oceania switches to the Gregorian calendar. Українська Греко-Католицька Церква.
  93. ↑ The Apostolic Exarchate in Germany and Scandinavia switches to the Gregorian calendar. Ukrainian Greek Catholic Church.

অধিক পঢ়ক

[সম্পাদনা কৰক]
  • দ্জেৰ্কালো নেদেলী বা মিৰৰ ৱিকিলীত প্ৰকাশিত প্ৰবন্ধসমূহ — মস্কো, ভাটিকান এণ্ড এন আনপ্ৰেডিক্টেবল ৱেদাৰ ইন ইউক্ৰেন, মাৰ্চ ২০০৪
  • একাউণ্ট অৱ দ্য হিষ্ট্ৰী অৱ দ্য ইউনিয়া এণ্ড ইটছ ডিছএষ্টাব্লিছমেণ্ট ইন নাইনটিন্থ চেন্সুৰী ৰাছিয়া
  • পোপ পিউছ ১২, অৰিয়েণ্টেলিছ অমনেছ এক্লেছিয়াছ: এনচাইক্লিক অন দ্য ৰিইউনিয়ন অৱ দ্য ৰুথেনিয়ান চাৰ্চ ৱিথ ৰোম, ২৩ ডিচেম্বৰ ১৯৪৫
  • গ্ৰীক কেথলিকছ ইন আমেৰিকা
  • গুডজিয়াক, বৰিছ এ., ক্ৰাইছিছ এণ্ড ৰিফৰ্ম: দ্য কিয়েভান মেট্ৰ’পলিটানেট, দ্য পেট্ৰিয়াৰ্চেট অৱ কনষ্টেণ্টিনোপল, এণ্ড দ্য জেনেছিছ অৱ দ্য ইউনিয়ন অৱ ব্ৰেষ্ট, হাৰ্ভাৰ্ড বিশ্ববিদ্যালয় প্ৰেছ, কেম্ব্ৰিজ, ২০০১
  • চিৰোভস্কি, এ., এজ পোপ এণ্ড ৰাছিয়ান পেট্ৰিয়াৰ্চ মিট, ইউক্ৰেন ফিয়েৰ্ছ এ ছাকী ভাটিকান, দ্য ইউক্ৰেনীয়ান ৱিকিলী, ১৯ ফেব্ৰুৱাৰী ২০১৬

বাহ্যিক সংযোগ

[সম্পাদনা কৰক]