চামিয়ানা শিপা
চামিয়ানা শিপা বা কেন’পি শিপা, যাক বৃক্ষৰ শিপা বুলিও কোৱা হয়, গছৰ ডালৰ পৰা এপিফাইটিক মেটৰ তলত গজা এক প্ৰকাৰৰ শিপা।[1] এই আকস্মিক শিপাবোৰ আৰ্দ্ৰ, ক’লা, পুষ্টিকৰ পৰিস্থিতিৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত গঠন হয় যিবোৰ “চালিৰ মাটি”ত পোৱা যায়। কেনপি শিপা মেপেল, পপলাৰ, এলডাৰ, মাৰ্টিল, বিচ আৰু স্প্ৰুচ প্ৰজাতিৰ লগতে আন বহুতো প্ৰজাতিত পোৱা গৈছে।[2] বনাঞ্চলৰ তলত পোৱা শিপাৰ সৈতে ইহঁতৰ গাঁথনিগত মিল একে আৰু সম্ভৱতঃ পানী আৰু পুষ্টিকৰ পদাৰ্থ গ্ৰহণৰ বাবেও একে উদ্দেশ্য সাধন কৰে যদিও ইহঁতৰ নিৰ্দিষ্ট কাৰ্যৰ বিষয়ে এতিয়াও অধ্যয়ন চলি আছে।
গঠন আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞান
[সম্পাদনা কৰক]বৃক্ষীয় হিষ্ট'ছল হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত অতি জৈৱিক মাটিত কেন’পি শিপা গঠন হয়।[3] পাৰ্শ্বীয় ডালবোৰে পাতৰ আৱৰ্জনা আৰু এপিফাইটবোৰক বাধা দিলে, উদ্ভিদৰ পদাৰ্থ জমা হয় আৰু শেষত পচি যায়, তেতিয়া চামিয়ানাৰ মাটি গঠন হয়। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এই মাটিবোৰ এটা ডালত এক মিটাৰ পৰ্যন্ত ডাঠ হ'ব পাৰে।[3] চামিয়ানাৰ মাটিয়ে বন্যপ্ৰাণী আৰু এপিফাইটৰ বাবে বাসস্থান প্ৰদান কৰে, পানী আৰু পুষ্টিকৰ পদাৰ্থ ৰাখে আৰু ইয়াত বিভিন্ন অণুজীৱৰ সম্প্ৰদায় থাকে। এই মাটিবোৰত মাইক'ৰাইজাল ভেঁকুৰ আৰু নাইট্ৰজেন ফিক্সিং বেক্টেৰিয়া পোৱা গৈছে, যাৰ ফলত উদ্ভিদৰ গ্ৰহণৰ বাবে নাইট্ৰ'জেন উপলব্ধ।[4][5]
স্বাভাৱিক বা মানসিক চাপৰ বৃদ্ধিৰ অৱস্থাত আকস্মিক শিপা গঠন হ'ব পাৰে।[6] ভিজা, পুষ্টিকৰ পদাৰ্থ সমৃদ্ধ মাধ্যমৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত চামিয়ানাৰ শিপা বৃদ্ধি হোৱা দেখা গৈছে। নাডকাৰ্ণীয়ে[2] বায়ু স্তৰিত ডালৰ দ্বাৰা চামিয়ানা শিপা গঠন কৰিবলৈ প্ৰৰোচিত কৰিছিল, য'ত ডাল এটাৰ ছাল এৰুৱাই পিছত ভিজা শৈবালৰে মেৰিয়াই লোৱা হয়। নাডকাৰ্ণীয়ে দেখিলে যে, বায়ু স্তৰিতকৰণ আৰম্ভ কৰাৰ পিছত, ঠাৰিৰ ওপৰত ফুলি উঠা লেন্টিচেলৰ পৰা শিপা গঠন হয়।
বিকাশৰ ব্যৱস্থা
[সম্পাদনা কৰক]চামিয়ানা শিপাৰ বিকাশৰ কাৰণ নিৰ্দিষ্ট শাৰীৰিক ব্যৱস্থা নিৰ্ণয় কৰা হোৱা নাই যদিও ই অন্যান্য আকস্মিক শিপাৰ দৰে প্ৰক্ৰিয়া অনুসৰণ কৰে বুলি ভবা হয়, যেনে কবৰ-প্ৰৰোচিত কাণ্ডৰ শিপা।[6] কাণ্ডৰ এটা ৰিচেপ্টৰে আৰ্দ্ৰ, আন্ধাৰ পৰিৱেশটো অনুভৱ কৰিলেই অক্সিনৰ মাত্ৰা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায় আৰু শিপাৰ প্ৰতিৰোধক চাইট’কিনিনৰ মাত্ৰা কমি যায়। অক্সিনৰ এই প্ৰবাহ, সম্ভৱতঃ সংশ্লেষণ বৃদ্ধি, অন্য কোষৰ পৰা পৰিবহণ আৰু অৱক্ষয় হ্ৰাসৰ বাবে,[6] শিপাৰ বৃদ্ধিত সহায় কৰে। কেন’পি শিপা মাইক’ৰাইজাল ভেঁকুৰৰ সৈতে জড়িত হোৱা দেখা গৈছে, যাৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে ই মাটিৰ পৰা পুষ্টি আৰু পানী শোষণ কৰি আছে। নলিনী নাডকাৰ্ণী আৰু ৰিচাৰ্ড প্ৰাইমেকে[7] দেখুৱাইছে যে ট্ৰেচ পুষ্টিকৰ পদাৰ্থৰ টেগ কৰা ৰেডিঅ'নিউক্লাইড (Se, Cs, Mn, Zn) চামিয়ানা শিপাৰ মাজেৰে প্ৰৱেশ কৰি উদ্ভিদৰ অন্যান্য অঞ্চললৈ লৈ যোৱা হয়। ইয়াৰ দ্বাৰা প্ৰমাণিত হয় যে উদ্ভিদে চামিয়ানা শিপাৰ পৰা পুষ্টিকৰ উপাদান গ্ৰহণ কৰিব পাৰে, যিয়ে এই ধাৰণাটো সমৰ্থন কৰে যে কেন’পি শিপাই গৌণ পুষ্টিকৰ পুলত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। বৰ্তমানৰ গৱেষণাই দেখুৱাইছে যে চালিৰ শিপাবোৰে পানীৰ লগতে পুষ্টিকৰ পদাৰ্থও গ্ৰহণ কৰে।
তথ্যসূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Nadkarni, Nalini M. (1981). "Canopy Roots: Convergent Evolution in Rainforest Nutrient Cycles". Science খণ্ড 214 (4524): 1023–1024. doi:10.1126/science.214.4524.1023. ISSN 0036-8075. PMID 17808667.
- ↑ 2.0 2.1 Nadkarni, Nalini M. (1994). "Factors Affecting the Initiation and Growth of Aboveground Adventitious Roots in a Tropical Cloud Forest Tree: An Experimental Approach". Oecologia খণ্ড 100 (1/2): 94–97. doi:10.1007/BF00317135. ISSN 0029-8549. PMID 28307032.
- ↑ 3.0 3.1 Enloe, Heather A.; Graham, Robert C.; Sillett, Stephen C. (2006). "Arboreal Histosols in Old-Growth Redwood Forest Canopies, Northern California". Soil Science Society of America Journal খণ্ড 70 (2): 408. doi:10.2136/sssaj2004.0229. ISSN 1435-0661.
- ↑ Tejo-Haristoy, Camila (2013). "Canopy Soils of Sitka Spruce and Bigleaf Maple in the Queets River Watershed, Washington". Soil Science Society of America Journal খণ্ড 78: S118–S124. doi:10.2136/sssaj2013.07.0300nafsc.
- ↑ Kennedy, Peter G.; Schouboe, Jesse L.; Rogers, Rachel H.; Weber, Marjorie G.; Nadkarni, Nalini M. (February 2010). "Frankia and Alnus rubra Canopy Roots: An Assessment of Genetic Diversity, Propagule Availability, and Effects on Soil Nitrogen". Microbial Ecology খণ্ড 59 (2): 214–220. doi:10.1007/s00248-009-9587-8. ISSN 0095-3628. PMID 19787390.
- ↑ 6.0 6.1 6.2 Steffens, Bianka; Rasmussen, Amanda (February 2016). "The Physiology of Adventitious Roots". Plant Physiology খণ্ড 170 (2): 603–617. doi:10.1104/pp.15.01360. ISSN 0032-0889. PMID 26697895.
- ↑ Nadkarni, Nalini M.; Primack, Richard B. (January 1989). "A comparison of mineral uptake and translocation by above-ground and below-ground root systems ofSalix syringiana". Plant and Soil খণ্ড 113 (1): 39–45. doi:10.1007/BF02181919. ISSN 0032-079X.