চিৰঞ্জীৱী

চিৰঞ্জীৱী ( 'দীৰ্ঘজীৱী, অমৰ') হিন্দু ধৰ্মশাস্ত্ৰত উল্লেখ থকা আৰু বৰ্তমানৰ যুগ কলিযুগৰ শেষলৈকে পৃথিৱীত জীয়াই থাকিব বুলি বৰদান পোৱা এক অমৰ পুৰুষৰ এটা গোট।[1]
ব্যুৎপত্তি আৰু শাস্ত্ৰৰ প্ৰসংগ
[সম্পাদনা কৰক]সংস্কৃত নাম মূলতঃ चिरञ्जीविन् শব্দৰ অৰ্থ 'দীৰ্ঘজীৱী; দীৰ্ঘদিন জীয়াই থকা’ হৈছে বিশেষণ চ (চিৰা)—ইয়াত ইয়াৰ বিভক্তি ৰূপত चिरম (চিৰাম) ‘দীৰ্ঘদিনলৈ’—আৰু নো জিভিন (জীভিন) ‘যিজন জীয়াই থাকে’, নিজেই √ভ্ (√jīv) ‘জীৱন’ বাক্যমূলৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা তৎপুৰুষ যৌগ। নিৰ্দিষ্ট ৰূপ चिरञ्जीवी (cirañjīvī) আৰু चिरञ्जीविनः (cirañjīvinaḥenging) ক্ৰমে এই কাণ্ডৰ পুংলিঙ্গ নামবাচক একবচন আৰু নামবাচক বহুবচন বিভক্তি।
চিৰঞ্জিভিন শব্দটোৱে নিৰপেক্ষ অমৰত্বক বুজায় অমৰত্বৰ ধাৰণাটোৰ পৰা পৃথক, সম্পূৰ্ণ কল্প (যুগ যুগ)ৰ আয়ুস থকা সত্ত্বাক বুজায়। পৌৰাণিক আখ্যানত এই পাৰ্থক্যৰ চিত্ৰণ কৰা হৈছে: শেষৰ মন্বান্তৰৰ (মনুৰ যুগ) শেষত অসুৰ হয়গ্ৰীৱে ব্ৰহ্মাৰ মুখৰ পৰা পলায়ন কৰি বেদবোৰ গিলি অমৰত্ব লাভ কৰাৰ চেষ্টা কৰিছিল, কিন্তু বিষ্ণুৱে মৎস্য অৱতাৰত শাস্ত্ৰ উদ্ধাৰ কৰিছিল। একেদৰে বিষ্ণুৰ আন অৱতাৰ—নৰসিংহ আৰু ৰাম— ক্ৰমে হিৰণ্যকশিপু আৰু ৰাৱণক বধ কৰিছিল, যি দুয়োজনে ব্ৰহ্ম আৰু শিৱৰ ভক্তিৰ দ্বাৰা অমৰত্ব বিচাৰিছিল। এই প্ৰসংগত "অমৰ" য়ে নিৰপেক্ষ অনন্তকাল নহয় বৰঞ্চ মহাজাগতিক বিসৰ্জনলৈকে জীয়াই থকাৰ কথা বুজাব পাৰে, যেতিয়া ব্ৰহ্মাকে ধৰি সকলো মূৰ্ত সত্তাৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ ধ্বংসৰ লগে লগে নিজৰ বস্তুগত ৰূপ হেৰুৱাবলগীয়া হয়।[2]
তালিকা
[সম্পাদনা কৰক]বিদ্যমান পুৰাণ, ৰামায়ণ আৰু মহাভাৰতত সাধাৰণতে হিন্দু প্যান্থেয়নত সাতটা অমৰ ব্যক্তিত্বৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে।[3] কিছুমান পণ্ডিতে এই সংখ্যা আঠ বুলি মতামত আগবঢ়ায়।[4]প্ৰতিজন চিৰঞ্জীৱীয়ে মানৱ জাতিৰ এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্যক সামৰি লৈছে; সেই বৈশিষ্ট্য মানৱ জাতিৰ মাজত চিৰঞ্জীৱী জীয়াই থকালৈকে থাকিব।[5]
| নাম | বৰ্ণনা |
|---|---|
| অশ্বত্থামা | দ্ৰোণৰ পুত্ৰ। দ্ৰোণে শিৱৰ প্ৰায়শ্চিত্তৰ বাবে দীৰ্ঘদিনীয়া আৰু কঠোৰ তপস্যা গ্ৰহণ কৰিছিল, তাৰ দ্বাৰা নিজেই দেৱতাৰ বীৰত্বৰে সমৃদ্ধ পুত্ৰ বিচাৰিছিল। তেওঁক এঘাৰজন ৰুদ্ৰৰ ভিতৰত এজনৰ অৱতাৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। পৰিক্ষিত হত্যাৰ চেষ্টাৰ বাবে কৃষ্ণই তেওঁক দুৰাৰোগ্য বিষাদ ঘাঁ আৰু আলচাৰত আক্ৰান্ত হ’বলৈ অভিশাপ দিছিল।।[6] |
| মহাবলী | অসুৰৰ ৰজা, তেওঁক এজন উপকাৰী শাসক হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। তেওঁ ত্ৰিলোকৰ ৰজা ইন্দ্ৰক উফৰাই পেলালে।
মহাজাগতিক শৃংখলা পুনৰুদ্ধাৰ কৰিবলৈ বিষ্ণুৰ অৱতাৰ বামনৰ দ্বাৰা তেওঁক পাতাল পাতাল ৰাজ্যলৈ নিৰ্বাসিত কৰা হয়[7] আৰু দেৱতাই অমৰত্বৰে ধন্য কৰে। |
| ব্যাস | মহাভাৰতৰ ঋষি আৰু ৰচক। তেওঁ পাণ্ডিত্য আৰু প্ৰজ্ঞাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তেওঁ মুনি পৰাশৰ আৰু সত্যৱতীৰ পুত্ৰ।[8] ত্ৰেতা যুগৰ শেষৰ ফালে তেওঁৰ জন্ম হৈছিল। |
| হনুমান | ৰামৰ এজন মহান বানাৰ ভক্ত।[9] ব্ৰহ্মচাৰী, তেওঁ নিস্বাৰ্থতা, সাহস, ভক্তি, বুদ্ধি, শক্তি আৰু সৎ আচৰণৰ প্ৰতিভূ। |
| বিভীষণ | ৰাৱণৰ এজন ভাতৃ। ৰাক্ষস বিভীষণে ধৰ্মভক্তিৰ বাবে লংকা যুদ্ধৰ পূৰ্বে ৰামৰ পক্ষ গ্ৰহণ কৰিছিল। পিছত ৰাৱণৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁক লংকাৰ ৰজা হিচাপে অভিষিক্ত কৰা হয়। তেওঁ ধাৰ্মিকতাৰ বাবে জনাজাত।[10] |
| কৃপাচাৰ্য | মহাভাৰতত ৰাজকুমাৰৰ ৰাজগুৰু। ভাগিন অশ্বত্থামাৰ সৈতে তেওঁ কুৰুক্ষেত্ৰ যুদ্ধত যুঁজ দিয়া কৌৰৱ যোদ্ধাসকলৰ জীৱিতসকলৰ ভিতৰত অকলশৰীয়া আছিল।[11] |
| পৰশুৰাম | বিষ্ণুৰ ষষ্ঠ অৱতাৰ। তেওঁ সকলো ঐশ্বৰিক অস্ত্ৰ আৰু গ্ৰন্থৰ জ্ঞানেৰে জ্ঞানী। কল্কিপুৰাণত উল্লেখ আছে যে তেওঁ সময়ৰ শেষত পুনৰ উদয় হৈ কল্কিৰ যুদ্ধ গুৰু হ’ব। তেওঁ চূড়ান্ত অৱতাৰক ঐশ্বৰিক অস্ত্ৰ লাভ কৰিবলৈ তপস্যা কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিয়া বুলি কোৱা হৈছে, যিবোৰ শেষকালত মানৱজাতিক ৰক্ষা কৰিবলৈ প্ৰয়োজনীয়।[12] |
আন ব্যক্তি যিসকলক কেতিয়াবা অতিৰিক্তভাৱে তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়, তেওঁলোক হ'ল:[13]
| নাম | বৰ্ণনা |
|---|---|
| মাৰ্কণ্ডেয় | এজন ঋষি আৰু মাৰ্কণ্ডেয়পুৰাণৰ ৰচক। যদিও ষোল্ল বছৰ বয়সত মৃত্যুমুখত পৰা আদৰ্শ শিশু হোৱাৰ ভাগ্য আছিল, তথাপি শিৱৰ প্ৰতি থকা ভক্তিৰ দ্বাৰা মৃত্যুৰ দেৱতা যমৰ হাতত হ’বলগীয়া মৃত্যুৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰা হৈছিল। তেওঁৰ উগ্ৰ বিশ্বাসৰ বাবে দেৱতাই তেওঁক অমৰত্বৰ আশীৰ্বাদ দিছিল।[14] |
| কাকভুশুন্দি | ৰামভক্ত হিচাপে তেওঁ গৰুড়ক ৰামায়ণৰ কাহিনী কাউৰীৰ ৰূপত বৰ্ণনা কৰে।[15] |
| জাম্বৱন্ত | ভালুকৰ ৰজা। ব্ৰহ্মাৰ হাঁহিৰ পৰা জন্মগ্ৰহণ কৰা। তেওঁৰ বয়স ৰামায়ণ কালত ইতিমধ্যে ছয় মন্বন্তৰ আছিল। তেওঁ ৰামক তেওঁৰ অপহৃত পত্নী সীতাক উদ্ধাৰৰ অভিযানত সহায় কৰিছিল।[16] |
| অগস্ত্য | এজন মহান ঋষি। ঋক বেদৰ বহু গীতৰ ৰচক আৰু সিদ্ধ চিকিৎসাৰ পিতৃ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।[17] |
| নাৰদ | ব্ৰহ্মা আৰু ঋষি-দেৱতাৰ এজন মন-জন্মা পুত্ৰ। তেওঁ বিভিন্ন জগত ভ্ৰমণ কৰি নিজৰ বীণা কঢ়িয়াই খবৰ দিয়ে।[18] |
তথ্যসূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Vanamali (20 March 2018) (en ভাষাত). In the Lost City of Sri Krishna: The Story of Ancient Dwaraka. Simon and Schuster. পৃষ্ঠা. 793. ISBN 978-1-62055-682-5. https://books.google.com/books?id=_OIzDwAAQBAJ&pg=PT793.
- ↑ Bhāgavata Purāṇa 3.32.8–10
- ↑ Krishna, Nanditha (1 May 2014) (en ভাষাত). Sacred Animals of India. Penguin UK. পৃষ্ঠা. 233. ISBN 978-81-8475-182-6. https://books.google.com/books?id=DF_af8_547EC&pg=PT233.
- ↑ P. Lāl; Veda Vyāsa (2008). The Māhābhārata of Vyāsa, Vol. 09: The Complete Śalya Parva. Public Resource. Writers Workshop (Kolkata). পৃষ্ঠা. 689. http://archive.org/details/mahabharataofvya09unse.
- ↑ Malayalam book Bharata Paryatanam (A journey through the Mahabharata) by Kuttikrishana Marar.
- ↑ Pattanaik, Devdutt (24 April 2003) (en ভাষাত). Indian Mythology: Tales, Symbols, and Rituals from the Heart of the Subcontinent. Inner Traditions / Bear & Co. পৃষ্ঠা. 173. ISBN 978-0-89281-870-9. https://books.google.com/books?id=zdkswFlJtjQC&pg=PA173.
- ↑ Pintchman, Tracy (18 August 2005) (en ভাষাত). Guests at God's Wedding: Celebrating Kartik among the Women of Benares. State University of New York Press. পৃষ্ঠা. 62. ISBN 978-0-7914-8256-8. https://books.google.com/books?id=W-9Hq-DOXnEC&pg=PA62.
- ↑ J. P. Mittal (2006). History of Ancient India (A New Version). Atlantic Publishers & Dist. ISBN 8126906162. https://books.google.com/books?id=rrh4tY3v2A4C&pg=PA447। আহৰণ কৰা হৈছে: 13 October 2020.
- ↑ Lutgendorf, Philip (11 January 2007) (en ভাষাত). Hanuman's Tale: The Messages of a Divine Monkey. Oxford University Press. পৃষ্ঠা. 280. ISBN 978-0-19-804220-4. https://books.google.com/books?id=fVFC2Nx-LP8C&pg=PA280.
- ↑ dli.scoerat.856thesanatanadharma. পৃষ্ঠা. 89. http://archive.org/details/dli.scoerat.856thesanatanadharma.
- ↑ Menon, Ramesh (July 2006) (en ভাষাত). The Mahabharata: A Modern Rendering. iUniverse. পৃষ্ঠা. 449. ISBN 978-0-595-40188-8. https://books.google.com/books?id=uA-2_WMhpzoC&pg=PA449.
- ↑ Johnson, Wendell G. (14 July 2017) (en ভাষাত). End of Days: An Encyclopedia of the Apocalypse in World Religions. Bloomsbury Publishing USA. পৃষ্ঠা. 294. ISBN 978-1-4408-3941-2. https://books.google.com/books?id=ghjHEAAAQBAJ&pg=PA294.
- ↑ Dalal, Roshen (18 April 2014) (en ভাষাত). Hinduism: An Alphabetical Guide. Penguin UK. পৃষ্ঠা. 375. ISBN 978-81-8475-277-9. https://books.google.com/books?id=zrk0AwAAQBAJ&pg=PT375.
- ↑ Jansen, Eva Rudy (1993) (en ভাষাত). The Book of Hindu Imagery: Gods, Manifestations and Their Meaning. Binkey Kok Publications. পৃষ্ঠা. 114. ISBN 978-90-74597-07-4. https://books.google.com/books?id=1iASyoae8cMC&pg=PA114.
- ↑ Tulsidas (13 February 2024) (en ভাষাত). The Sea of Separation: A Translation from the Ramayana of Tulsidas. Harvard University Press. পৃষ্ঠা. 163. ISBN 978-0-674-29566-7. https://books.google.com/books?id=zDznEAAAQBAJ&pg=PA163.
- ↑ Mani, Vettam (1 January 2015) (en ভাষাত). Puranic Encyclopedia: A Comprehensive Work with Special Reference to the Epic and Puranic Literature. Motilal Banarsidass. পৃষ্ঠা. 341. ISBN 978-81-208-0597-2. https://books.google.com/books?id=mvXsDwAAQBAJ&pg=PA341.
- ↑ Zimmermann, Marion (September 2007) (en ভাষাত). A Short Introduction: The Tamil Siddhas and the Siddha Medicine of Tamil Nadu. GRIN Verlag. পৃষ্ঠা. 6. ISBN 978-3-638-77126-9. https://books.google.com/books?id=H9uhs9snzwAC&pg=PA6.
- ↑ Datta, Amaresh (1987) (en ভাষাত). Encyclopaedia of Indian Literature: A-Devo. Sahitya Akademi. পৃষ্ঠা. 423. ISBN 978-81-260-1803-1. https://books.google.com/books?id=ObFCT5_taSgC&pg=PA423.