ছামছ
ছামছ, যাক ছামছুম বা ধাত-বা’ ধনুম বুলিও মতা হয় বা কোৱা হয়, আৰবীয় পৌৰাণিক কাহিনীৰ এগৰাকী সূৰ্য দেৱী। তেওঁ হিমিয়াৰী ৰাজ্যৰ পৃষ্ঠপোষক দেৱী আছিল।[1] তেওঁ নামৰ অৰ্থ আছিল ‘উজ্জ্বল’, ‘সূৰ্য’, বা ‘উজ্জ্বল’। উত্তৰ আৰবৰ সূৰ্য দেৱী নুহাৰ দক্ষিণ আৰবৰ সমতুল্য আছিল তেওঁ।
ইছলামৰ পূৰ্বে আৰব উপদ্বীপৰ ধৰ্মই স্থানীয় দেৱতাসকলৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল, প্ৰতিটো জনগোষ্ঠী আৰু ৰাজ্যৰ নিজৰ নিজৰ বিশেষ সুৰক্ষামূলক দেৱতা আছিল। কিন্তু সকলো আৰবীয়ৰ বাবে সাধাৰণ দেৱতাও আছিল আৰু সূৰ্য, চন্দ্ৰ আৰু শুক্ৰ গ্ৰহক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা দেৱতাৰ ত্ৰিত্বক সমগ্ৰ আৰবতে পূজা কৰা যেন লাগে যদিও অঞ্চলৰ মাজত তেওঁলোকৰ নাম, লিংগ আৰু পূজাৰ পাৰ্থক্য আছিল। এইদৰে উত্তৰ আৰবত নুহা সূৰ্য দেৱীৰ নাম আছিল, আনহাতে দক্ষিণ আৰবত সূৰ্য দেৱীৰ নাম আছিল ছামছ।
নুহা হিচাপে শ্বামছকো চন্দ্ৰ আৰু শুক্ৰৰ পুৰুষ দেৱতাৰ কাষত ত্ৰিত্বত পূজা কৰা হৈছিল। ছাবা'ত সূৰ্য দেৱী ছামছক শুক্ৰ গ্ৰহৰ দেৱতা, আথতাৰ আৰু চন্দ্ৰৰ দেৱতা আলমাকাহৰ সৈতে পূজা কৰা হৈছিল।[2][3] হাদ্ৰমৌত ছামছক আথতাৰ আৰু চন্দ্ৰ দেৱতা চিনৰ সৈতে পূজা কৰা হৈছিল। ছাবামছক ‘আত্তৰ’ নামেৰেও জনাজাত আথতাৰৰ পত্নী বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছিল। 'আত্তৰ যুদ্ধৰ দেৱতা আৰু লগতে জীৱনৰ বাবে অপৰিহাৰ্য পানী প্ৰদানকাৰী। ' এণ্টিলপ তেওঁৰ বাবে পৱিত্ৰ আৰু তেওঁৰ প্ৰতীক হৈছে বল্লমৰ চোকা আগ।[4] ঘোঁৰাৰ আকৃতিত তেওঁক মানস প্ৰসাদ দিয়া হৈছিল।
মেছ'পটেমিয়াত আথতাৰক ইষ্টাৰ দেৱী আৰু শ্বামছক সূৰ্য দেৱতা ছামছৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা হৈছিল।[5]
পিটাৰ ষ্টেইনৰ মতে "কানিয়াৰ গীত" এই দেৱীৰ নামত উৎসৰ্গিত।[6]
তথ্য সূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Encyclopedia of World Religions, Encyclopaedia Britannica, Inc., 2006
- ↑ Knapp, Bettina L. (1976). "The Kaliph Hakim and History as a Cyclical Happening". Nineteenth-Century French Studies খণ্ড 5 (1/2): 79–93.
- ↑ Beeston, A. F. L. (1991). "Review of L'Arabie préislamique et son environment historique et culturel: Actes du Colloque de Strasbourg 24-27 juin, 1987". Journal of the Royal Asiatic Society খণ্ড 1 (2): 266–273. doi:10.1017/S135618630000064X.
- ↑ Lurker, Manfred (2015). A Dictionary of Gods and Goddesses, Devils and Demons. Routledge. ISBN 978-1-136-10628-6.[পৃষ্ঠা নং প্ৰয়োজন]
- ↑ "Chapter III. An Excavation of the Cave". A Place Between Two Places. 2017. পৃষ্ঠা. 107–192. doi:10.31826/9781463237097-005. ISBN 978-1-4632-3709-7.
- ↑ Stein, Peter (2009). "Literacy in Pre-Islamic Arabia: An Analysis of the Epigraphic Evidence". The Qurʾān in Context. পৃষ্ঠা. 255–280. doi:10.1163/ej.9789004176881.i-864.58. ISBN 978-90-474-3032-2.