থানাকা
থানাকা(ইংৰাজী: Thanaka) পিহি লোৱা গছৰ বাকলিৰ পৰা তৈয়াৰী পেষ্ট। ম্যানমাৰৰ সংস্কৃতিৰ ই এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য, সাধাৰণতে মহিলা আৰু ছোৱালীৰ মুখমণ্ডল আৰু কেতিয়াবা বাহুত প্ৰয়োগ কৰা দেখা যায় আৰু কম পৰিমাণে পুৰুষ বা ল’ৰাসকলেও ব্যৱহাৰ কৰা দেখা যায়।[1][2][3]
ইতিহাস
[সম্পাদনা কৰক]ম্যানমাৰত থানাখা বা থানাকাৰ দীৰ্ঘদিনীয়া ঐতিহ্য আছে, ইয়াক প্ৰথমবাৰৰ বাবে পিউ যুগত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।[4]
থানাখাৰ প্ৰাচীন পৰিসৰৰ প্ৰমাণ কেইবাটাও বাগান পেগোডাৰ দেৱাল চিত্ৰত, গুব্যউকগীকে ধৰি, নাগায়ন, আৰু অপয়ায়দান মন্দিৰ, যিবোৰৰ সকলোবোৰতে কিউকপিইনৰ সৈতে যুৱতীসকলক চিত্ৰিত কৰা দেখা যায়।[4] থানাখাৰ আদিম সাহিত্যিক উল্লেখ ১৩৮৩ চনত ৰজা ৰাজাদাৰিটৰ পত্নীয়ে লিখা কবিতা "থোণ্টেইক্টিন"ত পোৱা যায়।[4] বাৰ্মিজ সন্ন্যাসী-কবি শ্বিন ৰাথাছাৰা (১৪৮৬–১৫২৯)ৰ পঞ্চদশ শতিকাৰ সাহিত্যিক গ্ৰন্থসমূহতো থানাখাৰ উল্লেখ আছে, য’ত বুৰিদাত জাট পাউংগ্যোও আছে।[4][5] ১৯৩০ চনৰ ভূমিকম্পৰ পিছত বাগোৰ শ্বেমাউডাউ পেগোডাৰ ধ্বংসাৱশেষৰ মাজত ৰজা বাইননাউঙৰ কন্যা ৰাজকুমাৰী ইয়াজা দাতু কলয়াৰ কিয়াউকপিইন পোৱা যায়।[5]
থাইলেণ্ডে থানাখা যুক্ত প্ৰসাধন সামগ্ৰী উৎপাদন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে আনুমানিক ২০১৭ চনত, আৰু তাৰ পিছত এই সামগ্ৰী উৎপন্ন কৰা গছৰ খেতি আৰম্ভ কৰে।[4] থাইলেণ্ডে বৰ্তমান হেস্পেৰেথুছা ক্ৰেনুলেটা (লিমোনিয়া এচিডিচিমা বুলিও জনা যায়)ৰ বৈজ্ঞানিক নামটো এছিয়ান কচমেটিক এছ'চিয়েচনত পঞ্জীয়ন কৰাৰ কাম কৰি আছে, যাতে এই প্ৰজাতিটোক বিশ্ব উদ্ভিদ তালিকাত স্বীকৃতি দিয়া হয় আৰু আইএনচিআই নাম দিয়া হয়।[4] ২০২০ চনত ম্যানমাৰে থানাকাক ইউনেস্কোৰ অস্পষ্ট সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য হিচাপে পঞ্জীয়নৰ বাবে দাখিল কৰিছিল যদিও দাখিল কৰা তথ্য আৰু প্ৰমাণ পৰ্যাপ্ত নোহোৱাৰ বাবে দাবী নাকচ কৰা হৈছিল।[4]
উৎস আৰু প্ৰস্তুত পদ্ধতি
[সম্পাদনা কৰক]
কেইবাজোপা গছৰ কাঠৰ পৰা থানাকা ক্ৰীম উৎপাদন কৰিব পাৰি; এই গছবোৰ মধ্য ম্যানমাৰত প্ৰচুৰ পৰিমাণে গজে। ইয়াৰ ভিতৰত মূলতঃ কামিনী কাঞ্চন (থানাকা)[6] কিন্তু লিমোনিয়া এচিডিচিমা বা শ্ৰীফলৰ গছো আছে।[2] আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় থানাকা দুটা হ’ল ছাগাইং অঞ্চলৰ শ্বেবো থানাকা আৰু মাগৱে অঞ্চলৰ শ্বেনমাডাউং থানাকা। শেহতীয়াকৈ পেষ্ট হিচাপে বিক্ৰী কৰা এক প্ৰতিদ্বন্দ্বী হৈছে দক্ষিণ শ্বান ৰাজ্যৰ টাউংগী মাউকমে থানাকা। থানাকা গছ বহুবৰ্ষজীৱী, আৰু এটা গছক ভাল মানৰ কলম দিব পৰাকৈ পূৰ্ণবয়স্ক বুলি গণ্য কৰাৰ আগতে কমেও ৩৫ বছৰ বয়স হ’ব লাগিব। প্ৰাকৃতিক অৱস্থাত থানাকাক সৰু সৰু ডাল হিচাপে পৃথকে পৃথকে বা বাণ্ডিলত বিক্ৰী কৰা হয়, কিন্তু আজিকালি পেষ্ট বা গুড়িৰ ৰূপতো পোৱা যায়।
থানাকা ক্ৰীম থানাকা গছৰ বাকলি, কাঠ বা শিপা[2] আৰু সামান্য পৰিমাণৰ পানীৰে[6] কিয়াউক পাইন নামৰ বৃত্তাকাৰ স্লেটৰ ফলকত পিহি তৈয়াৰ কৰা হয়,[7] পিহনাৰ ওখ ঘেৰটোৰে অতিৰিক্ত পানী ওলাই যাবলৈ এটা বাট থাকে।
প্ৰয়োগ, শৈলী আৰু বৈশিষ্ট্য
[সম্পাদনা কৰক]থানাকা ক্ৰীম বাৰ্মিজ পুৰুষ, মহিলা আৰু শিশোৱে (বিশেষকৈ মহিলাসকলে মেক-আপ হিচাপে) ২০০০ বছৰতকৈও অধিক সময় ধৰি ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে।[7] ইয়াৰ সুগন্ধি চন্দন কাঠৰ সৈতে কিছু মিল আছে।[2][8] ক্ৰীমযুক্ত পেষ্টটো মুখত আকৰ্ষণীয় ডিজাইনত প্ৰয়োগ কৰা হয়, আটাইতকৈ সাধাৰণ ৰূপটো হ'ল প্ৰতিটো গাল, নাকত বৃত্তাকাৰ ঠাই, কেতিয়াবা আঙুলিৰে ডাঠকৈ বনোৱা হয় যাক থানাকা বে গ্যা বুলি জনা যায় বা পাতৰ আকৃতিৰ আৰ্হিত কৰা হয়, প্ৰায়ে একে সময়তে নাকৰ দলংখনো ইয়াৰ সৈতে উজ্জ্বল কৰি তোলা হয়।[7] ইয়াক মূৰৰ পৰা ভৰিলৈকে প্ৰয়োগ কৰিব পাৰি। প্ৰসাধন সৌন্দৰ্য্যৰ উপৰিও থানাকাই শীতল অনুভূতি দিয়ে আৰু ৰ'দত পোৰাৰ পৰা সুৰক্ষা প্ৰদান কৰে।[7] ই মুখৰ ব্ৰণ আঁতৰোৱাত সহায় কৰে আৰু মসৃণ ছাল বৃদ্ধি কৰে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।[7] ই ভেঁকুৰ প্ৰতিৰোধীও।[2] মাৰ্মেচিনক প্ৰধান UV ব্লক কৰা এজেণ্ট হিচাপে প্ৰস্তাৱ কৰা হৈছে।[9] ২০১০ চনত বেংককৰ চুলালংকৰ্ণ বিশ্ববিদ্যালয় আৰু লণ্ডন বিশ্ববিদ্যালয়ে এক অধ্যয়ন চলাইছিল। থানাকাৰ বাকলি এণ্টিঅক্সিডেণ্ট, এণ্টি-ইনফ্লেমেটৰী আৰু UV ৰশ্মি শোষণ কৰে। গৱেষণাই ইয়াৰ উপৰিও প্ৰকাশ কৰে যে থানাকাই টাইৰ'চিনেজক বাধা দিয়ে, যিটো এনজাইমে মেলানিন সংশ্লেষণৰ সূচনা কৰে আৰু ছিদ্ৰ আৰু ছালৰ ৰং সলনি কৰাত প্ৰভাৱ পেলায়।[10]
চিত্ৰ ভাণ্ডাৰ
[সম্পাদনা কৰক]-
মান্দ্যালয় বজাৰত দোকানীয়ে মুখত থানাকা লগাই আছে। -
মান্দ্যালয় বজাৰত থানাকা লগাই কিছুমান শিশু। -
চেগেইঙৰ কংমুদাউ পেগোদাত থানাকা বিক্ৰেতা -
থানাকা লগাই থকা এগৰাকী কোৰিয়াৰ শিশু -
থানাকা লগাই এগৰাকী ম্যানমাৰৰ হিন্দু মহিলা -
ইয়াংগুনৰ এগৰাকী ছোৱালী, থানাকা সানি
তথ্য সূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Streissguth, Thomas (2007). Myanmar in Pictures. Twenty-First Century. পৃষ্ঠা. 44, 73. ISBN 978-0-8225-7146-9. https://books.google.com/books?id=htrJvrCw0Y0C&pg=PT74। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-01-21.
- ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 Mabberley, D J (1997). The Plant-Book: A Portable Dictionary of the Vascular Plants. Cambridge University Press. পৃষ্ঠা. 470. ISBN 0-521-41421-0. https://archive.org/details/plantbookportabl00mabb। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-01-21.
- ↑ Kemp, Charles & Lance Andrew Rasbridge (2004). Refugee and Immigrant Health: A Handbook for Health Professionals. Cambridge University Press. পৃষ্ঠা. 98. ISBN 0-521-53560-3. https://books.google.com/books?id=aK_qFjU60DoC&pg=PA98। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-01-21.
- ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 "The Uncertain Future of Myanmar's Thanakha" (en ভাষাত). Build Myanmar - Media. 2024-10-20. https://www.buildmyanmarmedia.com/the-uncertain-future-of-myanmars-thanakha/। আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-05-30.
- ↑ 5.0 5.1 Yeni (5 August 2011). "Beauty That's More Than Skin Deep". The Irrawaddy. Archived from the original on 6 August 2011. https://web.archive.org/web/20110806235130/http://irrawaddy.org/article.php?art_id=21842। আহৰণ কৰা হৈছে: 7 August 2011.
- ↑ 6.0 6.1 Köllner, Helmut & Axel Bruns (1998). Myanmar (Burma). Hunter Publishing. পৃষ্ঠা. 18. ISBN 3-88618-415-3. https://books.google.com/books?id=y42DMkS3ZXUC&pg=PA18। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-01-21.
- ↑ 7.0 7.1 7.2 7.3 7.4 Moe, J. "Thanakha withstands the tests of time". Mizzima News, 17 September 2008. Archived from the original on 20 September 2008. https://web.archive.org/web/20080920120939/http://www.mizzima.com/news/regional/1053-thanakha-withstands-the-tests-of-time.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-12-06.
- ↑ Baker, William & Ira Bruce Nadel (2004). Redefining the Modern. Fairleigh Dickinson University Press. পৃষ্ঠা. 24. ISBN 0-8386-4013-3. https://books.google.com/books?id=Q45NWW-7pQkC&pg=PA24। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-01-21.
- ↑ Joo, Se-Hwan; Lee, Sang-Cheol; Kim, Seong-Ki (June 2004). "UV absorbent, marmesin, from the bark of Thanakha, Hesperethusa crenulata L.". Journal of Plant Biology খণ্ড 47 (2): 163–165. doi:10.1007/BF03030648.
- ↑ Wangthong, Sakulna; Palaga, Tanapat; Rengpipat, Sirirat; Wanichwecharungruang, Supason P.; Chanchaisak, Panpilai; Heinrich, Michael (November 2010). "Biological activities and safety of Thanaka (Hesperethusa crenulata) stem bark". Journal of Ethnopharmacology খণ্ড 132 (2): 466–472. doi:10.1016/j.jep.2010.08.046. PMID 20804839.