পশ্চিম এছিয়া
| মাটিকালি | 59,94,935 বৰ্গ কি.মি. (২৩,১৪,৬৫৭ বৰ্গ মাইল)a |
|---|---|
| জনসংখ্যা | ৩১৩,৪৫০,০০০ (২০১৮) (9th)[1][2] |
| জনঘনত্ব | 50.1 /কিমি২ (১৩০ /বৰ্গ মাইল) |
| বাসিন্দা | পশ্চিম এছিয়া পশ্চিম এছিয়ান |
| দেশসমূহ |
3 unrecognized |
| অধীনস্থ অঞ্চলসমূহ | |
| ভাষাসমূহ | Official languages অন্যান্য ভাষা |
| সময় অঞ্চলসমূহ | ৫ টা সময় মণ্ডল |
| ইন্টাৰনেট TLD | .ae, .am, .az, .bh, .cy, .eg, .ge, .il, .iq, .ir, .jo, .kw, .lb, .om, .ps, .qa, .sa, .sy, .tr, .ye |
| বৃহত্তম নগৰসমূহ | |
পশ্চিম এছিয়া ( দক্ষিণ-পশ্চিম এছিয়া বুলিও জনা যায়) এছিয়াৰ পশ্চিম অঞ্চলত থকা দেশসমূহক বুজায়। বেছিভাগ শিক্ষাবিদ, ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সংস্থা আৰু অন্যান্য প্ৰতিষ্ঠানে দিয়া সংজ্ঞা অনুসৰি এই উপ-অঞ্চলত আনাতোলিয়া, আৰব উপদ্বীপ, ইৰাণ, মেছ’পটেমিয়া, আৰ্মেনিয়ান হাইলেণ্ড, লেভেণ্ট, চাইপ্ৰাছ দ্বীপ, চিনাই উপদ্বীপ আৰু দক্ষিণ ককেছাছ অন্তৰ্ভুক্ত। [3][4] এই অঞ্চলটো আফ্ৰিকাৰপৰা ইজিপ্তৰ ইষ্টমাছ অৱ ছুৱেজ আৰু ইউৰোপৰপৰা তুৰ্কী জলপ্ৰণালী আৰু বৃহত্তৰ ককেছাছৰ জলপথেৰে পৃথক কৰিছে। ইয়াৰ উত্তৰ-পূবত মধ্য এছিয়া, আনহাতে দক্ষিণ এছিয়া ইয়াৰ পূবত অৱস্থিত। এই অঞ্চলটো বাৰখন সাগৰে আগুৰি আছে (ঘড়ীৰ কাঁটাৰ দিশত): এজিয়ান সাগৰ, মৰ্মৰ সাগৰ, কৃষ্ণ সাগৰ, কাস্পিয়ান সাগৰ, পাৰ্চী উপসাগৰ, ওমান উপসাগৰ, আৰব সাগৰ, এডেন উপসাগৰ, লোহিত সাগৰ, আকাবা উপসাগৰ, ছুৱেজ উপসাগৰ আৰু ভূমধ্য সাগৰ। যদিও বহুতে এই দেশকেইখন বুজাবলৈ মধ্যপ্ৰাচ্য শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰে, তথাপি পশ্চিম এছিয়া আৰু মধ্যপ্ৰাচ্য একেই নহয়। মধ্যপ্ৰাচ্য হৈছে পশ্চিমীয়া ভূগোলবিদসকলে উদ্ভাৱন কৰা ৰাজনৈতিক শব্দ, যিয়ে ঐতিহাসিকভাৱে ৰাজনৈতিক আৰু ঐতিহাসিক প্ৰেক্ষাপটৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি এছিয়াৰ বিভিন্ন অঞ্চলক সামৰি লৈছে; আনহাতে পশ্চিম এছিয়া হৈছে অধিক নিখুঁত আৰু সামঞ্জস্যপূৰ্ণ ভৌগোলিক শব্দ। ইয়াত ইজিপ্তৰ বেছিভাগ অংশ আৰু তুৰস্কৰ উত্তৰ-পশ্চিম অংশ (যিবোৰ মধ্যপ্ৰাচ্যত অন্তৰ্ভুক্ত) বাদ দিয়া হৈছে, আৰু ককেছাছৰ দক্ষিণ অংশও অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
পশ্চিম এছিয়াই সামৰি লোৱা মাটি-কালি হৈছে 59,94,935 বৰ্গ কি.মি. (২৩,১৪,৬৫৭ বৰ্গ মাইল) আৰু এই অঞ্চলৰ জনংখ্যা প্ৰায় ৩১৩ নিযুত।[1][2] ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ ২০খন সদস্য দেশৰ ভিতৰত ১৩খন দেশেই পশ্চিম এছিয়াৰ অংশ। পশ্চিম এছিয়াৰ আটাইতকৈ জনবহুল দেশসমূহ হ'ল ইৰাণ, তুৰ্কী, ইৰাক, য়েমেন, আৰু চৌদি আৰব। ৰেকৰ্ডিং প্লাণ্ট ডিষ্ট্ৰিবিউচনৰ বাবে বিশ্ব ভৌগোলিক আঁচনি (WGSRPD)ত পশ্চিম এছিয়াত আৰব উপদ্বীপ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হোৱা নাই, আনহাতে আফগানিস্তান অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। [4]
সংজ্ঞা
[সম্পাদনা কৰক]'পশ্চিম এছিয়া' শব্দটো ব্যাৱহাৰিক ৰূপত প্ৰয়োগ কৰা হয় যদিও আৰু ইয়াৰ কোনো "শুদ্ধ" বা সাধাৰণভাৱে গ্ৰহণ কৰা সংজ্ঞা নাই। ইয়াৰ সাধাৰণ সংজ্ঞাসমূহ বহুলাংশে, কিন্তু সম্পূৰ্ণৰূপে নহয়, 'মধ্যপ্ৰাচ্য', 'পূব ভূমধ্যসাগৰীয়' আৰু 'নিকট পূব' শব্দ দুটাৰ সৈতে মিল আছে (এইবোৰ ঐতিহাসিকভাৱে সুপৰিচিত যদিও আজিৰ তাৰিখত কম ব্যৱহৃত)।[5] মেডিচনৰ নেচনেল জিঅ’গ্ৰাফিক ষ্টাইল মেনুৱেল আৰু অৰ্গেনাইজেচন ফৰ ইকনমিক ক’অপাৰেচন এণ্ড ডেভেলপমেণ্ট (OECD) গ্ৰন্থ ‘দ্য ৱৰ্ল্ড ইকনমি: হিষ্ট’ৰিকেল ষ্টেটিষ্টিকছ’ (২০০৩)ত কেৱল বাহৰেইন, ইৰাণ, ইৰাক, ইজৰাইল, জৰ্ডান, কুৱেইট, লেবানন, ওমান, কাটাৰ, পেলেষ্টাইন (পৰৱৰ্তী গ্ৰন্থখনত ইয়াক ‘ৱেষ্ট বেংক এণ্ড গাজা’ বুলি কোৱা হৈছে), চৌদি আৰব, ছিৰিয়া, তুৰস্ক, সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী আৰু য়েমেন হিচাপেহে অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে পশ্চিম এছিয়াৰ দেশসমূহ।[6][7][8] ইয়াৰ বিপৰীতে ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ ঔদ্যোগিক উন্নয়ন সংস্থাই (ইউনিড’) ২০১৫ চনৰ বাৰ্ষিক প্ৰতিৱেদনত আৰ্মেনিয়া আৰু আজাৰবাইজানক অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ বিপৰীতে ইজৰাইল ‘অন্য’ হিচাপে আৰু তুৰস্কক 'ইউৰোপৰ' দেশ হিচাপে বাদ দিছিল।
ইউনিড’ৰ দৰে নহয়, ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ পৰিসংখ্যা বিভাগে (UNSD) ইৰাণক পশ্চিম এছিয়াৰপৰা বাদ দিছে আৰু ইয়াক দক্ষিণ এছিয়াত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছে আৰু এই অঞ্চলত তুৰস্ক, জৰ্জিয়া আৰু চাইপ্ৰাছক অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছে।[9] ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ ভূ-ৰাজনৈতিক "পূব ইউৰোপীয় গোট"ত পূব ইউৰোপৰ আৰ্মেনিয়া আৰু জৰ্জিয়া অন্তৰ্ভুক্ত, আনহাতে চাইপ্ৰাছ আৰু পূব থ্ৰেচ (তুৰ্কী) দক্ষিণ ইউৰোপত অৱস্থিত। এই তিনিখন দেশ ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শৈক্ষিক, বৈজ্ঞানিক আৰু সাংস্কৃতিক সংস্থা (UNESCO)ৰ ইউৰোপীয় বিভাগত তালিকাভুক্ত।
পশ্চিম এছিয়াৰ ক্ৰীড়া শাসক সংস্থাসমূহৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ হ’ল বাহৰেইন, ইৰাণ, ইৰাক, জৰ্ডান, কুৱেইট, লেবানন, ছিৰিয়া, ওমান, পেলেষ্টাইন, কাটাৰ, চৌদি আৰব, সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী আৰু য়েমেন। [10][11][12] এই ১৩খন দেশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা খেলুৱৈসকলে এছিয়াৰ অলিম্পিক কাউন্সিলৰ বহু ক্ৰীড়া অনুষ্ঠান পশ্চিম এছিয়ান গেমছত অংশগ্ৰহণ কৰে। এই অঞ্চলৰ ক্ৰীড়া সংস্থাসমূহৰ ভিতৰত আছে পশ্চিম এছিয়ান বাস্কেটবল ফেডাৰেচন, পশ্চিম এছিয়ান বিলিয়াৰ্ডছ আৰু স্নুকাৰ ফেডাৰেচন, পশ্চিম এছিয়ান ফুটবল ফেডাৰেচন, আৰু পশ্চিম এছিয়ান টেনিছ ফেডাৰেচন।
দেশসমূহ
[সম্পাদনা কৰক]| দেশ | ক্ষেত্ৰফল (km2) |
জনসংখ্যা[13][14] (2018) |
জনসংখ্যাৰ ঘণত্ব (per km2) |
ৰাজধানী | নামমাত্ৰ জিডিপি [15] (2012) |
জনমুৰি আয়[16] (2012) |
মুদ্ৰা | চৰকাৰ | চৰকাৰী ভাষা |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ৭৮৩,৫৬২ | 82,340,088 | ৯৪.১ | আংকাৰা | ৭৮৮.০৪২ বিলিয়ন ডলাৰ | ১০,৫২৩ ডলাৰ | তুৰ্কী লিৰা | ৰাষ্ট্ৰপতিয় গণৰাজ্য | তুৰ্কী | |
| ৭৮০ | 1,569,446 | ১,৬৪৬.১ | মনমা | ৩০.৩৫৫ বিলিয়ন ডলাৰ | ২৬,৩৬৮ ডলাৰ | বাহৰেইনৰদিনাৰ | সাংবিধানিক ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ১৭,৮২০ | 4,137,312 | ১৬৭.৫ | কুৱেইট চহৰ | ১৮৪.৫৪০ বিলিয়ন ডলাৰ | ৪৮,৭৬১ ডলাৰ | কুৱেইটৰদিনাৰ | সাংবিধানিক ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ২১২,৪৬০ | 4,829,473 | ৯.২ | Muscat | $78.290 billion | $25,356 | ওমানী ৰিয়াল | সম্পূৰ্ণ ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ১১,৪৩৭ | 2,781,682 | ১২৩.২ | ডহা | ১৯২.৪০২ বিলিয়ন ডলাৰ | ১০৪,৭৫৬ ডলাৰ | কাটাৰৰ ৰিয়াল | সম্পূৰ্ণ ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ২,১৪৯,৬৯০ | 33,702,756 | ১২ | ৰীয়াধ | ৭৩৩.৯৫৬ বিলিয়ন ডলাৰ | ২৫,১৩৯ ডলাৰ | চৌদি ৰিয়াল | সম্পূৰ্ণ ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ৮২,৮৮০ | 9,630,959 | ৯৭ | আবুধাবি | ৩৮৩.৭৯৯ বিলিয়ন ডলাৰ | ৪৩,৭৭৪ ডলাৰ | (UAE)ইউ এ ই ডিৰহাম | যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়, সাংবিধানিক ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ৫২৭,৯৭০ | 28,498,683 | ৪৪.৭ | চানা [টোকা 2] | ৩৫.০৫ বিলিয়ন ডলাৰ | ১,৩৫৪ ডলাৰ | য়েমেনৰ ৰিয়াল | অস্থায়ী চৰকাৰ, ৰাষ্ট্ৰপতি গণৰাজ্য | আৰৱী | |
| ৮,৬৬০ | ২৪২,৮৬২ | ২৮ | সোখুমি | ৫০ কোটি ডলাৰ | N/A | জৰ্জিয়ান লাৰি | অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতি ব্যৱস্থা,ৰিপাব্লিক | আবখাজ ভাষা,ৰাছিয়ান ভাষা | |
| ২৯,৮০০ | 2,951,745 | ১০৮.৪ | য়েৰেভান | ৯.৯৫০ বিলিয়ন ডলাৰ | ৩,০৩৩ ডলাৰ | আৰ্মেনিয়ান ড্ৰাম | Semi-presidential republic | আৰ্মেনিয়ান ভাষা | |
| ৮৬,৬০০ | 9,949,537 | ১০৫.৮ | বাকু | ৬৮.৭০০ বিলিয়ন ডলাৰ | ৭,৪৩৯ ডলাৰ | আজাৰবাইজানৰ মানাট | ৰাষ্ট্ৰপতি গণৰাজ্য | আজাৰবাইজানী | |
| ৬৯,৭০০ | 4,002,942 | ৬৮.১ | টিবিলিচি | ১৫.৮৪৭ বিলিয়ন ডলাৰ | ৩,৫২৩ ডলাৰ | জৰ্জিয়ান লাৰি | অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতি,গণৰাজ্য | জৰ্জিয়ান | |
| ৩,৯০০ | ৫৩,৫৩২ | ১৩ | ট্ছখিনভালি | ৫০ কোটি ডলাৰ | N/A | জৰ্জিয়ান লাৰি | অৰ্ধ ৰাষ্ট্ৰপতিয় ব্যৱস্থা,গণৰাজ্য | অচেটিয়ান, ৰাছিয়ান | |
| ৪৩৮,৩১৭ | 38,433,600 | ৭৩.৫ | বাগদাদ | ২১৬.০৪৪ বিলিয়ন ডলাৰ | ৬,৪১০ ডলাৰ | ইৰাকী ডীনাৰ | সংসদীয় গণৰাজ্য | আৰৱী,কুৰ্দিছ ভাষা | |
| ২০,৭৭০ | 8,381,516 | ৩৬৫.৩ | Jerusalem[টোকা 6] | ৩৫৩.৬৫ বিলিয়ন ডলাৰ | ৩৯,১০৬ ডলাৰ | ইজৰাইলী নতুন চেকেল | সংসদীয় গণৰাজ্য | হিব্ৰু | |
| 92,300 | 9,965,318 | 68.4 | আমান | ৩০.৯৮ বিলিয়ন ডলাৰ | ৪,৮৪৩ ডলাৰ | জৰ্ডানৰদিনাৰ | সাংবিধানিক ৰাজতন্ত্ৰ | আৰৱী | |
| ১০,৪৫২ | 6,859,408 | ৪০৪ | বেইৰুট | ৪২.৫১৯ বিলিয়ন ডলাৰ | ১০,৪২৫ ডলাৰ | লেবাননৰ পাউণ্ড | সংসদীয় গণৰাজ্য | আৰৱী | |
| ৬,২২০ | 4,862,979 | ৬৬৭ | ৰামাল্লা[টোকা 8] | ৬.৬ বিলিয়ন ডলাৰ | ১৬০০ ডলাৰ | মিচৰৰ পাউণ্ড, জৰ্ডানৰদিনাৰ, ইজৰাইলৰ নতুন চেকেল | অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতি, গণৰাজ্য | আৰৱী | |
| ১৮৫,১৮০ | 16,945,057 | ১১৮.৩ | দামাস্কাছ | N/A | N/A | ছিৰিয়ান পাউণ্ড | অন্তৰৱৰ্তী চৰকাৰ | আৰৱী | |
| ১,৬৪৮,১৯৫ | 81,800,188 | ৪৫ | তেহৰান | ৫৪৮.৫৯০ বিলিয়ন ডলাৰ | ৭,২০৭ ডলাৰ | ইৰাণী ৰিয়েল | ইছলামিক গণৰাজ্য | পাৰ্চী ভাষা | |
| ২৫৪ | ১৫,৭০০ | N/A | এপিস্কোপি | N/A | N/A | ইউৰো | সংবিধানিক ৰাজতন্ত্ৰৰ অধীনত এক সামৰিক শাসিত নিৰ্ভৰশীল অঞ্চল | ইংৰাজী | |
| ৯,২৫০ | 1,189,265 | ১১৭ | নিকোচিয়া | ২২.৯৯৫ বিলিয়ন ডলাৰ | ২৬,৩৭৭ ডলাৰ | ইউৰো | ৰাষ্ট্ৰপতি গণৰাজ্য | গ্ৰীক, তুৰ্কী | |
| ৩,৩৫৫ | ৩১৩,৬২৬ | ৯৩ | উত্তৰ নিকোচিয়া | ৪.০৩২ বিলিয়ন ডলাৰ | ১৫,১০৯ ডলাৰ | তুৰ্কী লিৰা | অৰ্ধৰাষ্ট্ৰপতি গণৰাজ্য | তুৰ্কী | |
| ৬০,০০০ | 98,423,598 | ৮২ | কাইৰো | ২৬২.২৬ বিলিয়ন ডলাৰ | ৩,১৭৯ ডলাৰ | ইজিপ্তৰ পাউণ্ড | ৰাষ্ট্ৰপতি গণৰাজ্য | আৰৱী |
ইতিহাস
[সম্পাদনা কৰক]
১৮ শতিকাৰ শেষৰফালে আৰু ১৯ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে "পশ্চিম এছিয়া"ক ভৌগোলিক শব্দ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল,[17][18] "নিকট পূব" ভূ-ৰাজনৈতিক ধাৰণা হিচাপে জনপ্ৰিয় হোৱাৰ আগতে। উদাহৰণস্বৰূপে, উইলিয়াম অছলীয়ে ১৭৯৫ চনত লিখা *পাৰ্চিয়ান মিচেলেনিজ* নামৰ কিতাপখনত এই বাক্যাংশটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল ছিৰিয়া, মেছ'পটেমিয়া, কলদিয়া আৰু পাৰস্যৰ অঞ্চলটোক বুজাবলৈ।[17] প্ৰাচীন ইতিহাসৰ প্ৰেক্ষাপটত "পশ্চিম এছিয়া" বুলিলে প্ৰাচীন কালত জনাজাত এছিয়াৰ অংশটোক বুজোৱা হ'ব পাৰে; ইয়াৰ বিপৰীতে "অভ্যন্তৰীণ এছিয়া"ই চিথিয়াক বুজাব পাৰে আৰু "পূব এছিয়া"ই প্ৰাচীন লেখকসকলৰ ভৌগোলিক জ্ঞানৰ পূবৰ সীমাক বুজাব পাৰে—অৰ্থাৎ ট্ৰেন্সঅক্সেনিয়া আৰু ভাৰত।[19][20][21] ২০ শতিকাত "পশ্চিম এছিয়া"ক প্ৰত্নতাত্ত্বিক আৰু প্ৰাচীন ইতিহাসৰ ক্ষেত্ৰত বিস্তৃত ভৌগোলিক অঞ্চলক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, বিশেষকৈ "উৰ্বৰ অৰ্ধচন্দ্ৰ—প্ৰাচীন মিচৰক বাদ দি"ৰ সংক্ষিপ্ত ৰূপ হিচাপে ইজিপ্ত আৰু সেই অঞ্চলৰ প্ৰাৰম্ভিক সভ্যতাৰ মাজত তুলনা কৰিব পৰা যায়।[22]
সমসাময়িক ভূ-ৰাজনীতি বা বিশ্ব অৰ্থনীতিৰ প্ৰেক্ষাপটত এই শব্দটোৰ ব্যৱহাৰ অন্ততঃ ১৯৬০ চনৰ মাজভাগৰপৰাই হোৱা যেন লাগে। [23]
ভৌগোলিক পৰিৱেশ
[সম্পাদনা কৰক]এই অঞ্চলটো আঠখন ডাঙৰ সাগৰেৰে আগুৰি আছে; এজিয়ান সাগৰ, কৃষ্ণ সাগৰ, কাস্পিয়ান সাগৰ, পাৰ্চী উপসাগৰ, আৰব সাগৰ, এডেন উপসাগৰ, লোহিত সাগৰ আৰু ভূমধ্য সাগৰ। উত্তৰ-পশ্চিম আৰু উত্তৰ দিশত এই অঞ্চলটো ইউৰোপৰপৰা তুৰ্কী জলপ্ৰণালী আৰু বৃহত্তৰ ককেছাছ জলভাগৰদ্বাৰা পৃথক কৰিছে; দক্ষিণ-পশ্চিমে ইয়াক আফ্ৰিকাৰপৰা ইষ্টমাছ অৱ ছুৱেজৰদ্বাৰা পৃথক হৈছে; আনহাতে উত্তৰ-পূব আৰু পূবে ইয়াৰ সীমা মধ্য এছিয়া আৰু দক্ষিণ এছিয়া। এই অঞ্চল দক্ষিণ ইউৰোপৰ পূব আৰু পূব ইউৰোপৰ দক্ষিণে অৱস্থিত।
পূব ইৰাণত অৱস্থিত দষ্ট-ই-কাভিৰ আৰু দষ্ট-ই-লুট মৰুভূমিয়ে স্বাভাৱিকতে এই অঞ্চলটোক বেলুচিস্তান আৰু দক্ষিণ এছিয়াৰপৰা পৃথক কৰিছে।
ভূতত্ত্ব
[সম্পাদনা কৰক]প্লেট টেকটনিক্স
[সম্পাদনা কৰক]আফ্ৰিকান, ইউৰেছিয়ান আৰু আৰব প্লেটকে ধৰি পশ্চিম এছিয়াত তিনিটা প্ৰধান টেকটনিক প্লেট একত্ৰিত হয়। এই টেকটনিক প্লেটসমূহৰ মাজৰ সীমাই উত্তৰ আফ্ৰিকা, লোহিত সাগৰ আৰু ইৰাণৰ মাজেৰে বিস্তৃত হৈ থকা আজোৰছ–জিব্ৰাল্টাৰ ৰিজ গঠন কৰে। আৰব প্লেটখন উত্তৰ দিশলৈ গৈ পূব আনাতোলিয়ান ফল্টৰ আনাতোলিয়ান প্লেট (তুৰস্ক)লৈ গৈ আছে,[24] আৰু পূব তুৰস্কৰ এজিয়ান আৰু এনাটলিয়ান প্লেটৰ মাজৰ সীমাও ভূমিকম্পজনিতভাৱে সক্ৰিয়।
জলবায়ু
[সম্পাদনা কৰক]

পশ্চিম এছিয়া প্ৰধানকৈ শুষ্ক আৰু অৰ্ধশুষ্ক, আৰু খৰাং পৰিস্থিতি হ’ব পাৰে; কিন্তু ইয়াৰ বিশাল বনাঞ্চল আৰু উৰ্বৰ উপত্যকাও আছে। এই অঞ্চলত ঘাঁহনি, চৰণীয়া পথাৰ, মৰুভূমি, পৰ্বত আদি অন্তৰ্ভুক্ত। পশ্চিম এছিয়াৰ বহু ঠাইত পানীৰ অভাৱ এটা সমস্যা; দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পোৱা জনসংখ্যায় পানীৰ চাহিদা বৃদ্ধি কৰিছে, আনহাতে মাটিৰ লৱণীয়তা আৰু প্ৰদূষণে পানী যোগানৰ প্ৰতি ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিছে।[25] টাইগ্ৰিছ আৰু ইউফ্ৰেটিছৰ দৰে প্ৰধান নদীসমূহে কৃষিৰ বাবে জলসিঞ্চনৰ উৎস প্ৰদান কৰে।
পশ্চিম এছিয়াত দুইপ্ৰকাৰৰ বতাহ দেখা যায়। শ্বাৰকী আৰু ছামাল। শ্বাৰকী হৈছে দক্ষিণ-দক্ষিণ-পূবৰ বতাহ। এই বতাহ ঋতুভিত্তিক, এপ্ৰিলৰপৰা জুন মাহৰ আৰম্ভণিলৈকে এই বতাহ বলে আৰু ছেপ্টেম্বৰৰ শেষৰপৰা নৱেম্বৰলৈকে পুনৰ দেখা দিয়ে। এই বতাহ শুকান আৰু ধূলিময়, ধুমুহা কেতিয়াবা ঘণ্টাত ৮০ কিলোমিটাৰ (৫০ মাইল) পৰ্যন্ত হয়, আৰু প্ৰায়ে তীব্ৰ বালি আৰু ধূলিৰ ধুমুহা সৃষ্টি কৰে যিয়ে কেইবা হাজাৰ মিটাৰ পৰ্যন্ত বালি উৰুৱাই নিব পাৰে, যাৰ ফলত বিমানবন্দৰসমূহ হ্ৰস্বম্যাদীভাৱে বন্ধ হৈ পৰে। ছামাল হৈছে উত্তৰ-পশ্চিম দিশৰ বতাহ এই বতাহ বতৰৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত গোটেই দিনটো আৰু ঋতুৰ মাজভাগত কেইবাদিনো থাকিব পাৰে। ছামাল গ্ৰীষ্মকালত ইৰাক আৰু পাৰস্য উপসাগৰীয় দেশসমূহত বলা (চৌদি আৰব আৰু কুৱেইটকে ধৰি) বতাহ।[26]
ভূ-প্ৰকৃতি
[সম্পাদনা কৰক]পশ্চিম এছিয়াত পাহাৰীয়া ভূ-খণ্ডৰ বৃহৎ অঞ্চল আছে। তুৰস্কত পণ্টাছ পৰ্বতমালা আৰু বৃষ পৰ্বতমালাৰ মাজত আনাতোলিয়ান মালভূমি অৱস্থিত। তুৰস্কৰ আৰাৰাট পৰ্বত ১০০ মিটাৰ উচ্চতাত উপনীত হৈছে। ইৰাকৰ সৈতে ইয়াৰ সীমান্তত ইৰাণত অৱস্থিত জাগ্ৰ’ছ পৰ্বতমালা। ইৰাণৰ কেন্দ্ৰীয় মালভূমি দুটা নিষ্কাশন অৱবাহিকাত বিভক্ত। উত্তৰ অৱবাহিকাটো হৈছে দষ্ট-ই-কাভিৰ (মহান নিমখ মৰুভূমি), আৰু দক্ষিণ অৱবাহিকা হৈছে দষ্ট-ই-লুট।
য়েমেনত বহু অঞ্চলৰ উচ্চতা ১০০ মিটাৰতকৈ অধিক আৰু উচ্চভূমি লোহিত সাগৰৰ উপকূলৰ কাষেৰে উত্তৰ দিশলৈ আৰু লেবাননলৈকে বিস্তৃত। লোহিত সাগৰৰ কাষত এটা ফল্ট জ'নও আছে, য'ত মহাদেশীয় বিভাজনে বিষণ্ণতাৰ দৰে ভূ-প্ৰকৃতিৰ সৃষ্টি কৰিছে, কিছুমান অঞ্চল সাগৰ পৃষ্ঠৰ বহু তলত আছে।[27] পশ্চিম পাৰ, ইজৰাইল আৰু জৰ্ডানৰ সীমান্তত অৱস্থিত মৃত সাগৰ সমুদ্ৰপৃষ্ঠৰপৰা ১০০ মিটাৰ তলত অৱস্থিত, যাৰ ফলত ই পৃথিৱীৰ সৰ্বনিম্ন বিন্দু। [28]
বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ বালিৰ মৰুভূমি ৰুব’ আল খালি ছৌদি আৰৱৰ আৰব উপদ্বীপৰ দক্ষিণ তৃতীয়াংশ, ওমান, সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী আৰু য়েমেনৰ কিছু অংশ বিস্তৃত হৈ আছে। জেবেল আল আখদাৰ হৈছে উত্তৰ-পূব ওমানত অৱস্থিত, ওমান উপসাগৰৰ সীমাৰেখাত অৱস্থিত এটা সৰু পৰ্বতমালা।
অৰ্থনীতি
[সম্পাদনা কৰক]পশ্চিম এছিয়াৰ অৰ্থনীতি বৈচিত্ৰ্যমজ় আৰু এই অঞ্চলটোৱে পূৰ্বৰেপৰা উচ্চ অৰ্থনৈতিক বিকাশৰ অভিজ্ঞতা লাভ কৰা দেখা যায়। এই অঞ্চলত তুৰস্কৰ অৰ্থনীতি সৰ্বাধিক, তাৰ পিছতে আছে চৌদি আৰব আৰু ইৰাণ। পেট্ৰলিয়াম আঞ্চলিক অৰ্থনীতিৰ এটা প্ৰধান উদ্যোগ, কিয়নো বিশ্বৰ আধাতকৈ অধিক তেলৰ মজুত আৰু প্ৰায় ৪০ শতাংশ প্ৰাকৃতিক গেছৰ মজুত এই অঞ্চলত অৱস্থিত।
জনগাঁথনি
[সম্পাদনা কৰক]২০০৮ চনৰ হিচাপত পশ্চিম এছিয়াৰ জনসংখ্যা ২৭.২ কোটি বুলি অনুমান কৰা হৈছিল আৰু মেডিচনৰ (২০০৭) মতে ২০৩০ চনৰ ভিতৰত ইয়াৰ জনসংখ্যা ৩৭ কোটি হ’ব বুলি অনুমান কৰা হৈছে (এই অনুমানত ককেছাছ আৰু চাইপ্ৰাছ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হোৱা নাই)। ইয়াৰ সমান বাৰ্ষিক বৃদ্ধিৰ হাৰৰ ১.৪% (বা ৫০ বছৰত দুগুণ হোৱাৰ হাৰ), যিটো বিশ্বৰ গড় ০.৯% (৭৫ বছৰৰ ভিতৰত দুগুণ হোৱাৰ হাৰ)তকৈ যথেষ্ট বেছি। পশ্চিম এছিয়াৰ জনসংখ্যা বিশ্বৰ মুঠ জনসংখ্যাৰ ৪% বুলি অনুমান কৰা হৈছে; ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ইয়াৰ সংখ্যা আছিল প্ৰায় ৩.৯ কোটি, যিয়ে বিশ্বৰ মুঠৰ প্ৰায় ২% প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।[29]
এই অঞ্চলৰ আটাইতকৈ জনবহুল দেশসমূহ হ’ল তুৰস্ক আৰু ইৰাণ, প্ৰত্যেকৰে জনসংখ্যা প্ৰায় ৭.৯ কোটি; তাৰ পিছত ইৰাক আৰু চৌদি আৰব, প্ৰত্যেকৰে জনসংখ্যা প্ৰায় ৩.৩ কোটি, আৰু তাৰ পিছত য়েমেন, জনসংখ্যা প্ৰায় ২.৯ কোটি।
জনসংখ্যাৰফালৰপৰা পশ্চিম এছিয়াত প্ৰধানকৈ আৰব, পাৰ্চী আৰু তুৰ্কী লোকে বাস কৰে। সেই অনুসৰি প্ৰধান ভাষাসমূহ হৈছে আৰবী, পাৰ্চী আৰু তুৰ্কী, প্ৰত্যেকৰে প্ৰায় ৭ কোটি ভাষী। ইয়াৰ পিছত কুৰ্দি, আজাৰবাইজানী, হিব্ৰু, আৰ্মেনিয়ান আৰু নব্য-আৰমাইক ভাষা কোৱা সৰু সৰু সম্প্ৰদায়সমূহো আহে। আৰবী আৰু তুৰ্কী ভাষাৰ আধিপত্য মধ্যযুগীয় আৰব আৰু তুৰ্কীৰ আক্ৰমণৰ ফল, যিটো খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকাত ইছলামিক বিজয়ৰপৰা আৰম্ভ হৈছিল। এই আগ্ৰাসনৰ ফলত ছিৰিয়াত পূৰ্বতে প্ৰচলিত আৰামীয়া ভাষা আৰু আনাতোলিয়াত গ্ৰীক ভাষাৰ ঠাই লোৱা হয়। কিন্তু ২০ শতিকাৰ শেষৰফালে ইজৰাইলত হিব্ৰু ভাষা প্ৰধান হৈ পৰে আৰু নব্য-আৰামীয়া (আধুনিক আৰামীয়া আৰু অচূৰীয়াসকলে কোৱা) আৰু গ্ৰীক ভাষা নিজ নিজ অঞ্চলত সংখ্যালঘু ভাষা হৈয়েই আছে। উল্লেখযোগ্য খিলঞ্জীয়া সংখ্যালঘুসকলৰ ভিতৰত বৰ্ণানুক্ৰমে: আৰামিয়ান, অচূৰিয়ান,[30] ড্ৰুজ,[31] ইহুদী, লুৰ, মাণ্ডেয়ান, মেৰ'নাইট, শ্বাবাক আৰু ইয়াজিদি।
ধৰ্ম
[সম্পাদনা কৰক]বিশ্বৰ চাৰিটা প্ৰধান ধৰ্মীয় গোট অৰ্থাৎ বিশ্বৰ দুটা বৃহৎ ধৰ্ম: খ্ৰীষ্টান আৰু ইছলাম, ইয়াৰ উপৰি ইহুদী আৰু ড্ৰুজ বিশ্বাসৰ উৎপত্তি পশ্চিম এছিয়াত হৈছিল। [33][34][35] ইছলাম পশ্চিম এছিয়াৰ আটাইতকৈ বৃহত্তম ধৰ্ম, কিন্তু তাত উৎপত্তি হোৱা অন্যান্য ধৰ্ম যেনে ইহুদী আৰু খ্ৰীষ্টান ধৰ্মীয় লোকসমূহো ভালদৰে প্ৰতিনিধিত্ব কৰা হৈছে। [36]
আৰ্মেনিয়া আৰু জৰ্জিয়াত ক্ৰমে প্ৰাচ্য অৰ্থডক্সী আৰু পূব অৰ্থডক্সী প্ৰধান ধৰ্ম প্ৰধান। [37] পশ্চিম এছিয়াত খ্ৰীষ্টান সমাজসমূহে বহু শতাব্দী ধৰি গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে,প্ৰাচ্য অৰ্থডক্মী,পূবৰ খ্ৰীষ্টান ধৰ্ম আদি ধাৰাৰ অনুসাৰীসকলে এই অঞ্চলৰ সংস্কৃতি, শিক্ষা আৰু সমাজ গঢ় দিয়াত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাইছে।
প্ৰথমে, চাইপ্ৰাচত পূব অৰ্থডক্সি মুখ্য ধৰ্ম হিচাপে দেখা যায়। আনহাতে পশ্চিম এছিয়াৰ বিভিন্ন দেশ যেনে লেবানন,[37] ইৰাক[37],[38] ইৰান,[38] তুৰ্কী, ছিৰিয়া,[37] [37] জৰ্ডান, ইজৰাইল আৰু পেলেষ্টাইনত প্ৰাচীন খ্ৰীষ্টান জনগোষ্ঠী (যেনে Assyrian বা এছিৰিয়ান লোকসকল আৰু আৰব খ্ৰীষ্টান ) আজিও বসবাস কৰি আছে।
ইজৰাইলত ইহুদী ধৰ্ম হৈছে প্ৰধান ধৰ্ম, আৰু পশ্চিম এছিয়াতো সৰু সৰু প্ৰাচীন ইহুদী বসতি আছে, যেনে তুৰস্ক (১৪,৩০০),[39] আজাৰবাইজান (৯,১০০), [40] আৰু ইৰাণ (৮,৭৫৬)।
ড্ৰুজ ধৰ্ম বা ড্ৰুজ ধৰ্মৰ উৎপত্তি পশ্চিম এছিয়াত হৈছিল। হামজা ইবনে আলী ইবনে আহমদ আৰু আল-হাকিম বি-আমৰ আল্লাহৰ দৰে ব্যক্তিৰ শিক্ষা, প্লেটো আৰু এৰিষ্টটলৰ দৰে গ্ৰীক দাৰ্শনিকৰ শিক্ষাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ই এক ঈশ্বৰবাদী ধৰ্ম। বিশ্বজুৰি ড্ৰুজৰ জনসংখ্যা প্ৰায় ১০ লাখ বুলি অনুমান কৰা হৈছে, প্ৰায় ৪৫%ৰপৰা ৫০% লোক ছিৰিয়াত, ৩৫%ৰপৰা ৪০% লেবাননত আৰু ১০%তকৈও কম ইজৰাইলত বাস কৰে। শেহতীয়াকৈ ড্ৰুজৰ প্ৰব্ৰজনো বৃদ্ধি পাইছে। [41]
লগতে বাহাই ধৰ্মী, ইয়াৰছান ধৰ্ম, ইয়াজিদ,[42] জৰদস্তি, মাণ্ডে, শ্বাবাক ধৰ্ম আদি গুৰুত্বপূৰ্ণ সংখ্যালঘু ধৰ্মীয় লোকো এই অঞ্চলত আছে।
- পশ্চিম এছিয়াৰ ধৰ্মসমূহ
- মক্কাৰ কাবাত বাৰ্ষিক হজত হজযাত্ৰীসকল।
- এচমিয়াজিন কেথেড্ৰেল, বিশ্বৰ প্ৰথম কেথেড্ৰেল, সকলো আৰ্মেনিয়ানৰ মাতৃ গীৰ্জা
- লেবাননৰ ক'জায়াৰ চেণ্ট এন্থনীৰ মঠ।
- চেণ্ট এলিয়া, আলেপ্পোৰ কেথেড্ৰেল।
- ৱেষ্টাৰ্ণ ৱালত প্ৰাৰ্থনা কৰি থকা অৱস্থাত ইহুদীসকল।
- হিটিনৰ নবীৰ সমাধিস্থলত জিয়াৰাত আল-নবি শ্বুয়াব উৎসৱ উদ্যাপন কৰা ইজৰাইলৰ ড্ৰুজৰ গণ্য-মান্য ব্যক্তি
- ইৰাকৰ প্ৰাচীন পৱিত্ৰ মন্দিৰ ললিছত ইয়াজিদী তীৰ্থযাত্ৰীসকলে ইয়াজিদী নৱবৰ্ষ উদ্যাপন কৰে।
সংস্কৃতি
[সম্পাদনা কৰক]ক্ৰীড়া
[সম্পাদনা কৰক]- পশ্চিম এছিয়ান টেনিছ ফেডাৰেচনে এই অঞ্চলৰ চেম্পিয়নশ্বিপ আৰু লীগসমূহ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে।
- পশ্চিম এছিয়ান বিলিয়াৰ্ডছ এণ্ড স্নুকাৰ ফেডাৰেচনে বিলিয়াৰ্ড আৰু স্নুকাৰৰ সৈতে জড়িত চেম্পিয়নশ্বিপসমূহ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে, ইয়াৰ ভিতৰত বাৰ্ষিক প্ৰতিযোগিতা।
- ১৯৯৭, ২০০২ আৰু ২০০৫ চনত পশ্চিম এছিয়ান গেমছ অনুষ্ঠিত হৈছিল।
- ২০০১ চনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা পশ্চিম এছিয়ান ফুটবল ফেডাৰেচন এছিয়ান ফুটবল ফেডাৰেচনৰ অন্যতম আঞ্চলিক ফেডাৰেচন। তেওঁলোকে WAFF চেম্পিয়নশ্বিপৰ আয়োজন কৰে।
- ১৯৯৯ চনৰপৰা পশ্চিম এছিয়া বাস্কেটবল এছ’চিয়েশ্যনে ৱাবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ আয়োজন কৰে।
তথ্যৰ উৎস
[সম্পাদনা কৰক]- 1 2 "World Population prospects – Population division". United Nations. https://population.un.org/wpp/। আহৰণ কৰা হৈছে: 16 July 2019.
- 1 2 "Overall total population" (xlsx). United Nations. Archived from the original on 27 February 2021. https://web.archive.org/web/20210227235642/https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx। আহৰণ কৰা হৈছে: 16 July 2019.
- ↑ Bashour, Lama (2006). "Land Use Dynamics and Institutional Changes in West Asia". Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://www.fao.org/3/ag266e/ag266e.pdf.
- 1 2 Brummitt, R. K. (2001). World Geographical Scheme for Recording Plant Distributions (2nd সম্পাদনা). International Working Group on Taxonomic Databases For Plant Sciences (TDWG). https://raw.githubusercontent.com/tdwg/wgsrpd/master/109-488-1-ED/2nd%20Edition/TDWG_geo2.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 27 July 2021.
- ↑ What Is The Difference Between Near East and Middle East? worldatlas.com
- ↑ "WABSF Member Countries". Archived from the original on 1 December 2017. https://web.archive.org/web/20171201035427/http://www.wabsf.net/en/information.php। আহৰণ কৰা হৈছে: 31 March 2017.
- ↑ "The West Asian Games". Topend Sports. http://www.topendsports.com/events/games/asian-games/west-asian/index.htm.
- ↑ "WAFF Member Associations". The-Waff.com. Archived from the original on 1 August 2018. https://web.archive.org/web/20180801232057/http://www.the-waff.com/en/championships/29.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 31 March 2017.
- ↑ "Standard Country or Area Codes for Statistical Use". Millenniumindicators.un.org. http://unstats.un.org/unsd/methods/m49/m49.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 25 August 2012. "The UNSD notes that the "assignment of countries or areas to specific groupings is merely for statistical convenience and does not imply any assumption regarding political or other affiliation of countries or territories.""
- ↑ "WABSF Member Countries". Archived from the original on 1 December 2017. https://web.archive.org/web/20171201035427/http://www.wabsf.net/en/information.php। আহৰণ কৰা হৈছে: 31 March 2017.
- ↑ "The West Asian Games". Topend Sports. http://www.topendsports.com/events/games/asian-games/west-asian/index.htm.
- ↑ "WAFF Member Associations". The-Waff.com. Archived from the original on 1 August 2018. https://web.archive.org/web/20180801232057/http://www.the-waff.com/en/championships/29.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 31 March 2017.
- ↑ ""World Population prospects – Population division"". United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Divisionpopulation.un.org. https://population.un.org/wpp/। আহৰণ কৰা হৈছে: November 9, 2019.
- ↑ ""Overall total population" – World Population Prospects: The 2019 Revision" (xslx). United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Divisionpopulation.un.org. https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx। আহৰণ কৰা হৈছে: November 9, 2019.
- ↑ "GDP". IMF. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=93&pr.y=3&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=512%2C668%2C914%2C672%2C612%2C946%2C614%2C137%2C311%2C962%2C213%2C674%2C911%2C676%2C193%2C548%2C122%2C556%2C912%2C678%2C313%2C181%2C419%2C867%2C513%2C682%2C316%2C684%2C913%2C273%2C124%2C868%2C339%2C921%2C638%2C948%2C514%2C943%2C218%2C686%2C963%2C688%2C616%2C518%2C223%2C728%2C516%2C558%2C918%2C138%2C748%2C196%2C618%2C278%2C624%2C692%2C522%2C694%2C622%2C142%2C156%2C449%2C626%2C564%2C628%2C565%2C228%2C283%2C924%2C853%2C233%2C288%2C632%2C293%2C636%2C566%2C634%2C964%2C238%2C182%2C662%2C453%2C960%2C968%2C423%2C922%2C935%2C714%2C128%2C862%2C611%2C135%2C321%2C716%2C243%2C456%2C248%2C722%2C469%2C942%2C253%2C718%2C642%2C724%2C643%2C576%2C939%2C936%2C644%2C961%2C819%2C813%2C172%2C199%2C132%2C733%2C646%2C184%2C648%2C524%2C915%2C361%2C134%2C362%2C652%2C364%2C174%2C732%2C328%2C366%2C258%2C734%2C656%2C144%2C654%2C146%2C336%2C463%2C263%2C528%2C268%2C923%2C532%2C738%2C944%2C578%2C176%2C537%2C534%2C742%2C536%2C866%2C429%2C369%2C433%2C744%2C178%2C186%2C436%2C925%2C136%2C869%2C343%2C746%2C158%2C926%2C439%2C466%2C916%2C112%2C664%2C111%2C826%2C298%2C542%2C927%2C967%2C846%2C443%2C299%2C917%2C582%2C544%2C474%2C941%2C754%2C446%2C698%2C666&s=NGDP_R&grp=0&a=। আহৰণ কৰা হৈছে: 16 April 2014.
- ↑ "GDP per capita". IMF. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=28&pr.y=10&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=512%2C668%2C914%2C672%2C612%2C946%2C614%2C137%2C311%2C962%2C213%2C674%2C911%2C676%2C193%2C548%2C122%2C556%2C912%2C678%2C313%2C181%2C419%2C867%2C513%2C682%2C316%2C684%2C913%2C273%2C124%2C868%2C339%2C921%2C638%2C948%2C514%2C943%2C218%2C686%2C963%2C688%2C616%2C518%2C223%2C728%2C516%2C558%2C918%2C138%2C748%2C196%2C618%2C278%2C624%2C692%2C522%2C694%2C622%2C142%2C156%2C449%2C626%2C564%2C628%2C565%2C228%2C283%2C924%2C853%2C233%2C288%2C632%2C293%2C636%2C566%2C634%2C964%2C238%2C182%2C662%2C453%2C960%2C968%2C423%2C922%2C935%2C714%2C128%2C862%2C611%2C135%2C321%2C716%2C243%2C456%2C248%2C722%2C469%2C942%2C253%2C718%2C642%2C724%2C643%2C576%2C939%2C936%2C644%2C961%2C819%2C813%2C172%2C199%2C132%2C733%2C646%2C184%2C648%2C524%2C915%2C361%2C134%2C362%2C652%2C364%2C174%2C732%2C328%2C366%2C258%2C734%2C656%2C144%2C654%2C146%2C336%2C463%2C263%2C528%2C268%2C923%2C532%2C738%2C944%2C578%2C176%2C537%2C534%2C742%2C536%2C866%2C429%2C369%2C433%2C744%2C178%2C186%2C436%2C925%2C136%2C869%2C343%2C746%2C158%2C926%2C439%2C466%2C916%2C112%2C664%2C111%2C826%2C298%2C542%2C927%2C967%2C846%2C443%2C299%2C917%2C582%2C544%2C474%2C941%2C754%2C446%2C698%2C666&s=NGDPDPC&grp=0&a=। আহৰণ কৰা হৈছে: 16 April 2014.
- 1 2 Ouseley, William (1795). Persian Miscellanies: An Essay to Facilitate the Reading of Persian Manuscripts. প্ৰকাশক London. "The celebrated current of the Euphrates, was divided, according to the Arabian geographer, whom Bochart follows, into five channels or branches, one of which led to Cufa in Chaldea; and on the banks of another, was ſeated the “Golden Babylon” once the proud miſtreſs of the eaſtern world, being the capital of the Aſſyrian monarchy, which comprehended Syria, Meſopotamia, Chaldea, Perſia; in short, except India, all the great nations of weſtern Aſia."
- ↑ e.g. James Rennell, A treatise on the comparative geography of western Asia, 1831.
- ↑ James Rennell, The Geographical System of Herodotus Examined and Explained, 1800, p. 210.
- ↑ Hugh Murray, Historical Account of Discoveries and Travels in Asia (1820).
- ↑ Samuel Whelpley, A compend of history, from the earliest times, 1808, p. 9 Archived 20 November 2022 at the Wayback Machine.
- ↑ e.g. Petrus Van Der Meer, The Chronology of Ancient Western Asia and Egypt, 1955. Karl W. Butzer, Physical Conditions in Eastern Europe, Western Asia and Egypt Before the Period of Agricultural and Urban Settlement, 1965.
- ↑ The Tobacco Industry of Western Asia, U.S. Department of Agriculture, Foreign Agricultural Service, 1964.
- ↑ Muehlberger, Bill. "The Arabian Plate". NASA, Johnson Space Center. Archived from the original on 6 July 2007. https://web.archive.org/web/20070706103125/http://eol.jsc.nasa.gov/handbooks/arabianpages/mainframe.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 4 May 2026.
- ↑ "Chapter 7: Middle East and Arid Asia". IPCC Special Report on The Regional Impacts of Climate Change: An Assessment of Vulnerability. United Nations Environment Programme (UNEP), Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC). 2001. Archived from the original on 3 March 2016. https://web.archive.org/web/20160303201222/http://www.grida.no/publications/other/ipcc_sr/?src=%2Fclimate%2Fipcc%2Fregional%2Findex.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 9 February 2016.
- ↑ Bahl, Taru, ed (2003). Encyclopaedia of the Muslim World. প্ৰকাশক New Delhi: Anmol Publications. পৃষ্ঠা. 20. ISBN 978-81-261-1419-1. https://books.google.com/books?id=2x4jq4bXrq0C&q=%22Sharqi%22+wind&pg=PA20। আহৰণ কৰা হৈছে: 1 February 2009.
- ↑ Sweeney, Jerry J.; Walter, William R. (1 December 1998). "Region #4 — Red Sea Continental Rift Zone". Preliminary Definition of Geophysical Regions for the Middle East and North Africa. Lawrence Livermore National Laboratory. পৃষ্ঠা: 8. http://www.llnl.gov/tid/lof/documents/pdf/235042.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 1 March 2009.
- ↑ "ASTER Image Gallery: The Dead Sea". NASA. http://asterweb.jpl.nasa.gov/gallery-detail.asp?name=deadsea.
- ↑ Data for "15 West Asian countries", from Maddison (2003, 2007).Angus Maddison, 2003, The World Economy: Historical Statistics, Vol. 2, OECD, Paris, আই.এচ.বি.এন. 92-64-10412-7. Statistical Appendix (2007, ggdc.net) "The historical data were originally developed in three books: Monitoring the World Economy 1820–1992, OECD, Paris 1995; The World Economy: A Millennial Perspective, OECD Development Centre, Paris 2001; The World Economy: Historical Statistics, OECD Development Centre, Paris 2003. All these contain detailed source notes." Estimates for 2008 by country (in millions): Turkey (71.9), Iran (70.2), Iraq (28.2), Saudi Arabia (28.1), Yemen (23.0), Syria (19.7), Israel (6.5), Jordan (6.2), Palestine (4.1), Lebanon (4.0), Oman (3.3), United Arab Emirates (2.7), Kuwait (2.6), Qatar (0.9), Bahrain (0.7).
- ↑ Laing-Marshall 2005, পৃষ্ঠা. 149–150.
- ↑ C. Held, Colbert (2008). Middle East Patterns: Places, People, and Politics. Routledge. পৃষ্ঠা. 109. ISBN 9780429962004. https://archive.org/details/middleeastpatter0000colb. "Worldwide, they number 1 million or so, with about 45 to 50 percent in Syria, 35 to 40 percent in Lebanon, and less than 10 percent in Israel. Recently there has been a growing Druze diaspora."
- ↑ "Religious Composition by Country, 2010–2050". www.pewforum.org. 2 April 2015. https://www.pewforum.org/2015/04/02/religious-projection-table/2020/percent/all/। আহৰণ কৰা হৈছে: 18 October 2020.
- ↑ "Middle East (region, Asia)". Britannica. Retrieved 9 April 2012.
- ↑ MacQueen, Benjamin (2013). An Introduction to Middle East Politics: Continuity, Change, Conflict and Co-operation. SAGE. পৃষ্ঠা. 5. ISBN 9781446289761. https://archive.org/details/isbn_2901446249498. "The Middle East is the cradle of the three monotheistic faiths of Judaism, Christianity and Islam."
- ↑ Takacs, Sarolta (2015). The Modern World: Civilizations of Africa, Civilizations of Europe, Civilizations of the Americas, Civilizations of the Middle East and Southwest Asia, Civilizations of Asia and the Pacific. Routledge. পৃষ্ঠা. 552. ISBN 9781317455721.
- ↑ Jenkins, Philip (2020). The Rowman & Littlefield Handbook of Christianity in the Middle East. Rowman & Littlefield. পৃষ্ঠা. XLVIII. ISBN 9781538124185. "The Middle East still stands at the heart of the Christian world. After all, it is the birthplace, and the death place, of Christ, and the cradle of the Christian tradition."
- 1 2 3 4 5 "Global Christianity – A Report on the Size and Distribution of the World's Christian Population". Pew Research Center. https://assets.pewresearch.org/wp-content/uploads/sites/11/2011/12/Christianity-fullreport-web.pdf.
- 1 2 Price, Massoume (December 2002). "History of Christians and Christianity in Iran". Christianity in Iran. FarsiNet Inc.. Archived from the original on 25 December 2018. https://web.archive.org/web/20181225125906/http://www.farsinet.com/404.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 1 December 2009.
- ↑ "How many Jews live in Turkey?". Institute for Jewish Policy Research. 10 May 2022. https://www.jpr.org.uk/countries/how-many-jews-in-turkey। আহৰণ কৰা হৈছে: 14 November 2023.
- ↑ "Ethnic composition of Azerbaijan 2009". Pop-stat.mashke.org. 7 April 1971. Archived from the original on 7 February 2012. https://web.archive.org/web/20120207161726/http://pop-stat.mashke.org/azerbaijan-ethnic2009.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: 22 December 2012.
- ↑ C. Held, Colbert (2008). Middle East Patterns: Places, People, and Politics. Routledge. পৃষ্ঠা. 109. ISBN 9780429962004. https://archive.org/details/middleeastpatter0000colb. "Worldwide, they number 1 million or so, with about 45 to 50 percent in Syria, 35 to 40 percent in Lebanon, and less than 10 percent in Israel. Recently there has been a growing Druze diaspora."
- ↑ Fuccaro, Nelida (1999). The Other Kurds: Yazidis in Colonial Iraq. প্ৰকাশক London & New York: I. B. Tauris. পৃষ্ঠা. 9. ISBN 1860641709. https://archive.org/details/otherkurdsyazidi0000neli.
টোকা
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ The figures for Turkey includes East Thrace, which is not a part of Anatolia.
- ↑ A rebel group, the Houthis, have their government at Aden (Seat of government)
- ↑ unrecognized
- ↑ unrecognized
- 1 2 Jerusalem is Israel's de jure capital under Israeli law, as well as its de facto capital by the location of the presidential residence, government offices, supreme court and parliament (Knesset). Jerusalem is the State of Palestine's de jure capital under its "2003 Amended Basic Law". 17 February 2008. http://www.palestinianbasiclaw.org/basic-law/2003-amended-basic-lawnone, but not its de facto capital as its government branches are based in Ramallah. The UN and most sovereign states do not recognize Jerusalem as either state's de jure capital under the position that Jerusalem's status is pending future negotiations between Israel and the Palestinian Authority. In practice, therefore, most maintain their embassies in Tel Aviv and its suburbs, or else in suburbs such as Mevaseret Zion outside Jerusalem proper. See CIA Factbook, "Map of Israel". https://www.un.org/Depts/Cartographic/map/profile/israel.pdfnone and Status of Jerusalem for more information.
- ↑ Jerusalem is the proclaimed capital of Israel and the actual location of the Knesset, Israeli Supreme Court, etc. Due to its disputed status, most embassies are in Tel Aviv.[টোকা 5]
- ↑ UN observer state.
- ↑ Ramallah is the actual location of the government, whereas the proclaimed capital of Palestine is Jerusalem, which is disputed.[টোকা 5]
- ↑ British Overseas Territory
- ↑ unrecognized
- ↑ The area and population figures for Egypt only include the Sinai Peninsula.
বাহ্যিক সংযোগ
[সম্পাদনা কৰক]- Laing-Marshall, Andrea (2005). "Assyrians". Encyclopedia of the World's Minorities. 1. প্ৰকাশক New York-London: Routledge. পৃষ্ঠা. 149–150. ISBN 978-1-135-19388-1. https://books.google.com/books?id=yXYKAgAAQBAJ&pg=PA149.
