ফৰ্কিছ
| ফৰ্কিছ | |
|---|---|
| সাগৰৰ দেৱতা | |
 আচোল্লাৰ ট্ৰাজান স্নানাগাৰৰ দেৰি ৰোমান মোজাইকত দেখুওৱা তিনিজন জলীয় দেৱতা: ফৰ্কিছ (মধ্যত), চেটো (সোঁফালে) আৰু ট্ৰাইটন বা থাউমাছ (বাঁওফালে)। বাৰ্ডো ৰাষ্ট্ৰীয় সংগ্ৰহালয়, টিউনিছ | |
| নিবাস | সাগৰ |
| সঙ্গী | চেটো |
| পিতৃ-মাতৃ | পণ্টাছ আৰু গাইয়া |
| সহোদৰ | নেৰেউছ, থাউমাছ, চেটো আৰু ইউৰিবিয়া |
| সন্তান | হেস্পেৰিদেছ, গৰ্গনসমূহ, গ্ৰেয়াই, থুওছা, স্কিলা, একিডনা, চাইৰেনসমূহ আৰু লাডন |
ফৰ্কিছ বা ফৰ্কাছ হ'ল গ্ৰীক পৌৰাণিক কাহিনী অনুসৰি এজন আদিম সাগৰৰ দেৱতা। সাধাৰণতে তেওঁক পণ্টাছ আৰু গাইয়া (পৃথিৱী)ৰ পুত্ৰ বুলি ধৰা হয়। শাস্ত্ৰীয় পণ্ডিত কাৰ্ল কেৰেনি ফৰ্কিছক সাদৃশ্য থকা সাগৰ দেৱতা নেৰেউছ আৰু প্ৰোটেউছৰ সৈতে একে ধৰণে বিবেচনা কৰিছিল।[1] তেওঁৰ পত্নী আছিল চেটো, আৰু পৌৰাণিক কাহিনীত তেওঁ বিশেষকৈ চেটোৰ সৈতে বহুতো ভয়ংকৰ সন্তানৰ পিতা হিচাপে জনাজাত। হেলেনিষ্টিক-ৰোমান যুগৰ মোজাইকসমূহত ফৰ্কিছক মাছৰ ফিচা থকা আধা মানুহৰ দৰে জলজ সত্তা হিচাপে দেখুওৱা হৈছিল, যাৰ কেঁকোৰাৰ নখৰ দৰে ভৰি আৰু ৰঙা কাঁইট থকা ছাল আছিল।
ছাৰ্ভিয়াছৰ মতে, যিজন এইনিড গ্ৰন্থৰ ভাষ্যকাৰ আছিল, আৰু যিয়ে এটা অতি প্ৰাচীন সংস্কৰণৰ কথা উল্লেখ কৰিছে (যিটো ইতিমধ্যে মাৰ্কাছ টেৰেণ্টিয়াছ ভাৰোৰ ৰচনাতো প্ৰতিফলিত হৈছিল), সেই মতে ফৰ্কিছ এক সময়ত ছাৰ্ডিনিয়া আৰু কৰ্ছিকাৰ ৰজা আছিল।[2] টিৰেনিয়ান সাগৰত হোৱা নৌযুদ্ধত তেওঁ পৰাজিত হৈছিল আৰু তেওঁৰ সৈন্যবাহিনীৰ এটা বৃহৎ অংশৰ সৈতে ধ্বংস হৈছিল। তাৰ পিছত তেওঁৰ সংগীসকলে কল্পনা কৰিছিল যে তেওঁ সাগৰৰ দেৱতাত ৰূপান্তৰিত হৈছে, হয়তো আধা মানুহ আৰু আধা সাগৰীয় জন্তুৰ দৰে এক দৈত্যৰ ৰূপত।[3]
পিতৃ-মাতৃ
[সম্পাদনা কৰক]হেচিয়ডৰ থিওগনি অনুসাৰে ফৰ্কিছ পণ্টাছ আৰু গাইয়াৰ পুত্ৰ, আৰু নেৰেউছ, থাউমাছ, চেটো আৰু ইউৰিবিয়াৰ ভাতৃ।[4]
প্লেটোৰ সংলাপ টিমাইয়াছত উল্লেখ থকা বংশবৃক্ষ অনুসাৰে ফৰ্কিছ, ক্ৰোনাছ আৰু ৰিয়া হৈছে ওচেনাছ আৰু টেথিছৰ জ্যেষ্ঠ সন্তান।[5]
সন্তান
[সম্পাদনা কৰক]হেচিয়ডৰ থিওগনিত ফৰ্কিছ আৰু চেটোৰ সন্তান হিচাপে গ্ৰেয়াই (পেম্ফ্ৰেডো আৰু এনিয়ো), গৰ্গনসমূহ (ষ্টেনো, ইউৰিয়ালে আৰু মেডুচা) উল্লেখ কৰা হৈছে।[6]
সম্ভৱত একিডনাও তেওঁলোকৰ সন্তান আছিল, যদিও মূল পাঠত এই বিষয়ে স্পষ্টতা নাই।[7] লগতে চেটোৰ “সৰ্বকনিষ্ঠ সন্তান” হিচাপে উল্লেখ থকা সোণালী আপেল পাহৰা ভয়ংকৰ সাপটোকো উল্লেখ কৰা হৈছে, যাক ড্ৰাকন হেস্পেৰিয়স (হেস্পেৰিদেছৰ ড্ৰাগন) বা লাডন বুলি কোৱা হয়।[8]
কিছুমান উৎসত লাডনক টাইফন আৰু একিডনাৰ সন্তান বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ ফলত তেওঁ ফৰ্কিছ আৰু চেটোৰ নাতি হয়।[9]
আপোলডোৰাছৰ মতে স্কিলা ক্ৰাটেইছ নামৰ নাৰীৰ কন্যা আছিল, আৰু পিতৃ হিচাপে কেতিয়াবা ট্ৰাইটন অথবা ফৰ্কাছৰ নাম উল্লেখ কৰা হয়।[10]
আপোলোনিয়াছ অৱ ৰোডছৰ মতে স্কিলা ফৰ্কিছ আৰু ক্ৰাটেইছ-হেকেট নামৰ এক যৌথ ৰূপৰ কন্যা আছিল। চফোক্লিছৰ এটা খণ্ড অনুসাৰে ফৰ্কিছ চাইৰেনসমূহৰ পিতাও আছিল।[11]
আপোলোনিয়াছ অৱ ৰোডছৰ ওপৰত কৰা ভাষ্যত ফৰ্কিছ আৰু চেটোক হেস্পেৰিদেছৰ পিতৃ-মাতৃ বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যদিও অন্য প্ৰাচীন উৎসত এই কথা পুনৰ উল্লেখ কৰা হোৱা নাই।
হোমাৰৰ মতে থুওছা, যিজন পলিফেমাছৰ মাতৃ, তেওঁ ফৰ্কিছৰ কন্যা আছিল, যদিও মাতৃৰ নাম উল্লেখ কৰা হোৱা নাই।[12]
টোকা
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Kerenyi pp. 42–43.
- ↑ «Rex fuit Forcus Corsicae et Sardiniae qui cum ab Atlante rege navali certamine cum magna exercitus parte fuisset victus et obrutus finxerunt soci eius eum in deum marinum esse conversum»
- ↑ Attilio Mastino, Eracle nel Giardino delle Esperidi e le Ninfe della Sardegna nell'Occidente Mediterraneo mitico, "Archivio Storico Sardo", 2020
- ↑ Gantz, p. 16; Hesiod, Theogony 233–9 (Most, pp. 20–3).
- ↑ Gantz, p. 11; Kerenyi, p. 42; Plato, Timaeus 40d–e (pp. 86, 87).
- ↑ Hesiod, Theogony, 270–276.
- ↑ Hesiod, Theogony, 295–297.
- ↑ Hesiod, Theogony, 333–335.
- ↑ Pherecydes, fr. 16b Fowler; Apollodorus, Library 2.5.11; Hyginus, Fabulae.
- ↑ Apollodorus, E7.20.
- ↑ Fowler 2013, p. 31; Sophocles, fr. 861 Lloyd-Jones, pp. 376, 377.
- ↑ Smith, s.v. Phorcus, Phorcys; Homer, Odyssey 1.71–3.
তথ্যসূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- Apollodorus, Apollodorus, The Library, with an English Translation by Sir James George Frazer. Harvard University Press, 1921.
- Hesiod, Theogony. Harvard University Press, 2018.
- Homer, Odyssey. Harvard University Press, 1919.
- Gantz, Timothy. Early Greek Myth: A Guide to Literary and Artistic Sources. Johns Hopkins University Press, 1996.
- Kerenyi, Karl. The Gods of the Greeks.
- Fowler, R. L. Early Greek Mythography. Oxford University Press.
- Ogden, Daniel. Drakōn: Dragon Myth and Serpent Cult in the Greek and Roman Worlds. Oxford University Press, 2013.
- Plato, Timaeus. Harvard University Press, 1929.
- Sophocles, Fragments. Harvard University Press, 1996.