সমললৈ যাওক

বুয়াংগী চাইলো

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
বুয়াংগী চাইলো

বুয়াংগী চাইলো (মাজৰ গৰাকী)২০০৯ চনৰ ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীত নতুন দিল্লীত স্ত্ৰী শক্তি বঁটা গ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত
জন্ম c. ১৯২৯
মিজোৰাম, ভাৰত
মৃত্যু ১৮ জুন, ২০১২ (৮২ বছৰ)
আইজল, মিজোৰাম, ভাৰত
ৰাষ্ট্ৰীয়তা ভাৰতীয়
পেচা
  • Journalist
  • Editor
জনা যায় Pioneering Mizo literature
বঁটা, সন্মান, পুৰস্কাৰ আদি

বুয়াংগী চাইলো ( ইংৰাজী: : Buangi Sailo ; প্ৰায় ১৯২৯ – ১৮ জুন ২০১২) মিজোৰামৰ এগৰাকী ভাৰতীয় লেখিকা, কবি, আৰু সুৰকাৰ, মিজো সাহিত্য, শিক্ষা, আৰু মিজো ইতিহাস আৰু সংস্কৃতিৰ নথিপত্ৰৰ বাবে তেওঁৰ অৱদানৰ বাবে পৰিচিত। ২০১১ চনত ভাৰতৰ চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক বঁটা পদ্মশ্ৰী আৰু ২০০৯ চনত স্ত্ৰী শক্তিপুৰস্কাৰ লাভ কৰে।[1][2][3]

ব্যক্তিগত জীৱন

[সম্পাদনা কৰক]

চাইলো মিজোৰামৰ ৰাজধানী আইজলৰ টুইকুৱাল উত্তৰৰ স্থানীয় অঞ্চলত বাস কৰিছিল। তেওঁৰ গীতৰ পুথি জোৰাম ৰোজ পাৰ ২০০০ চনত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ কনিষ্ঠ কন্যা মাৰিয়া জোৰেম্মাৱি (যাক নাউটেই নামেৰেও জনাজাত)ৰ প্ৰতি উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল।[4]

চাইলো উপাধিটো মিজোৰামৰ পৰা অহা আন কেইবাজনো পদ্ম বঁটা লাভ কৰা ব্যক্তিৰ সৈতে জড়িত, য’ত কেপ্তেইন এল.জে. চাইলো আৰু ব্ৰিগেডিয়াৰ থেনফুংগা চাইলো আছে। বুয়াংগি চাইলোৱে বিশেষভাৱে চাইলো বংশৰ ইতিহাসৰ ওপৰত এখন গ্ৰন্থ লিখিছিল।[5] ২০১২ চনৰ ১৮ জুনত মিজোৰামৰ আইজলত থকা বাসগৃহত ৮২ বছৰ বয়সত বুয়াংগী চাইলোৰ মৃত্যু হয়।[6]

কেৰিয়াৰ আৰু অৱদান

[সম্পাদনা কৰক]

ছাইলোৰ ৰচনাত ঐতিহাসিক লেখা আৰু কবিতা সামৰি লোৱা হৈছে, মূলতঃ মিজো ভাষাত (ৰোমান লিপি ব্যৱহাৰ কৰি লুছাই উপভাষা)।

সাহিত্য আৰু ইতিহাস

[সম্পাদনা কৰক]

২০১১ চনত চাইলোৱে চাইলো থলাহ চোৱাং কাহিনী (ছাইলোৰ বংশধৰ/বংশৰ ইতিহাস) প্ৰকাশ কৰে।[5] লুছাই ভাষাত লিখা আৰু আইজলত প্ৰকাশিত এই গ্ৰন্থখনত জীৱনীমূলক তথ্য আৰু মিজো জনজাতি প্ৰধানসকলৰ কালক্ৰম সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে, য’ত বিশেষভাৱে চাইলো বংশৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হৈছে। মিজো নুনহলুই লেহ টুনলাই (মিজো অতীত আৰু বৰ্তমান) নামৰ আন এখন গ্ৰন্থও তেওঁৰ বুলি কোৱা হয়।[7]

সংগীত আৰু কবিতা

[সম্পাদনা কৰক]

চাইলো এগৰাকী সুৰকাৰ হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছে। ২০১১ চনৰ জুলাই মাহত আইজলত মুকলি কৰা তেওঁৰ গীতগ্ৰন্থ জোৰাম ৰোজ পাৰত তেওঁৰ দ্বাৰা ৰচিত ১৫৫টা গীত সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে।[4] ইয়াৰ আগৰ এখন ৰচনা, সম্ভৱতঃ কবিতা বা গীতৰ সংকলন, যাৰ শিৰোনাম ঙিলহ্লোহ্না নুয়াইথাংপাৰ (মোটামুটিভাৱে ‘অবিস্মৰণীয় অসংখ্য ফুল’লৈ অনুবাদ কৰা হৈছে)ও তেওঁৰ বাবেই বুলি কোৱা হয়।

তেওঁৰ এটা বিখ্যাত ব্যক্তিগত গীত হৈছে "ডি হ্মেলথা"। এই গীতটো আন মিজো শিল্পীসকলেও পৰিবেশন কৰিছে আৰু শিক্ষানুষ্ঠানসমূহৰ পাঠ্যক্ৰম বা পঠন সামগ্ৰীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।[8]

শিক্ষা আৰু সামাজিক কাম

[সম্পাদনা কৰক]

ছাইলোৱে "সাহিত্য আৰু শিক্ষা"ৰ বাবে পদ্মশ্ৰী বঁটা লাভ কৰে। তেওঁৰ ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক লেখাৰ লগতে তেওঁৰ গীতৰ ব্যৱহাৰ শৈক্ষিক পৰিৱেশত তেওঁৰ কৰ্মৰ এই দিশত অৰিহণা যোগায়। সামাজিক কামত অৱদান আগবঢ়োৱাৰ বাবেও তেওঁক স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। এটা দৃষ্টান্তত মিজোৰামত হিন্দী ভাষাৰ প্ৰচাৰৰ অনুষ্ঠানৰ সময়ত তেওঁ ইউনিভাৰ্চেল হিন্দী যোগাযোগ কেন্দ্ৰ (ইউএইচচিচি)ৰ হৈ বঁটা প্ৰদান কৰে।[9]

বঁটা আৰু স্বীকৃতি

[সম্পাদনা কৰক]

স্ত্ৰী শক্তি বঁটা (২০০৭): ভাৰত চৰকাৰৰ মহিলা আৰু শিশু উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা হয়। ২০০৯ চনৰ ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীত নতুন দিল্লীত আয়োজিত এক অনুষ্ঠানত ৰাণী গাইডিনলিউ জেলিয়াং শাখাত এই বঁটা লাভ কৰে চাইলোৱে।[10] পদ্মশ্ৰী (২০১১): সাহিত্য আৰু শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত অৱদানৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰৰ দ্বাৰা সন্মানিত।[1][2]

কৰ্মৰাজি

[সম্পাদনা কৰক]
  • চাইলো বংশধৰ (গ্ৰন্থ, ২০১১)[5]
  • জোৰাম ৰোজ পাৰ (গীতপুথি, ২০১১)[4]
  • পাহৰণিৰ ফুল (কবিতা/গীত সংকলন, প্ৰায় ২০০৩)[11]
  • মিজো লাইফ এণ্ড দ্য প্ৰেজেণ্ট (গ্ৰন্থ, ২০০১)[7]

ৰচনাৱলী

[সম্পাদনা কৰক]

উত্‍স:[12]

  • সিহঁত ধুনীয়া
  • মেমথ

তথ্যসুত্ৰ

[সম্পাদনা কৰক]
  1. 1 2 "Padma Awards Announced". Press Information Bureau, Government of India. 25 January 2011. https://archive.pib.gov.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=69364 আহৰণ কৰা হৈছে: 27 April 2025. "PADMA SHRI... 89. Ms. Buangi Sailo Literature & Education Mizoram"
  2. 1 2 "Padma Awards 2011 - The Winners". Ministry of Home Affairs (Govt. of India). https://www.padmaawards.gov.in/content/pdfs/padma2011.pdf আহৰণ কৰা হৈছে: 27 April 2025.
  3. "Four from NE on Padma Shri list Guwahati". The Times of India. 2011-01-26. ISSN 0971-8257. https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/Four-from-NE-on-Padma-Shri-listGuwahati/articleshow/7363704.cms.
  4. 1 2 3 "BUANGI SAILO HLABU PU TT ZOTHANSANGAN TLANGZARH" (Mizo ভাষাত). dipr.mizoram.gov.in. Archived from the original on 2025-04-30. https://web.archive.org/web/20250430071039/https://dipr.mizoram.gov.in/post/buangi-sailo-hlabu-pu-tt-zothansangan-tlangzarh আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-30.
  5. 1 2 3 Sailo, Buangi (2011). Sailo thlah chhawng chanchin (1 সম্পাদনা). প্ৰকাশক Aizawl, Mizoram: Buangi Sailo. https://openlibrary.org/books/OL25348913M/Sailo_thlah_chhawng_chanchin.
  6. "Aizawl Gossip - BREAKING NEWS". www.facebook.com. https://www.facebook.com/photo.php?fbid=422048411168196&id=200109453362094&set=a.413907931982244 আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-28.
  7. 1 2 "Book Publish in Mizo - 2001l: Mizoram". mizoram.nic.in. https://mizoram.nic.in/more/book1.htm আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-30.
  8. "UNDER GRADUATE SYLLABUS, DEPARTMENT OF MIZO, MIZORAM UNIVERSITY". Government Zawlnuam College, Government of Mizoram. 2020. Archived from the original on 2024-07-09. https://web.archive.org/web/20240709010045/https://gznc.edu.in/uploads/attachments/9e7a4232afed4d3b1c345f5a48f2e139/mizo-syllabus-new.pdf আহৰণ কৰা হৈছে: 19 August 2026.
  9. "GOVERNOR PRESIDES OVER AWARDS FUNCTION" (en ভাষাত). dipr.mizoram.gov.in. Archived from the original on 2025-04-30. https://web.archive.org/web/20250430071039/https://dipr.mizoram.gov.in/post/governor-presides-over-awards-function আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-30.
  10. "The Minister of State (Independent Charge) for Women & Child Development, Smt. Renuka Chowdhury presenting the Stree Shakti Puraskar to Smt. Buangi Sailo from Mizoram, at a function, in New Delhi on February 28, 2009.". archive.pib.gov.in. https://archive.pib.gov.in/archive2/photoright.aspx?phid=22300 আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-28.
  11. "Book Publish in Mizol: Mizoram". mizoram.nic.in. https://mizoram.nic.in/more/book.htm আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-30.
  12. "Buangi Sailo Songs: Listen Buangi Sailo Hit Songs on Gaana.com" (en ভাষাত). Gaana.com. https://gaana.com/artist/buangi-sailo আহৰণ কৰা হৈছে: 2025-04-30.