ব্ৰহ্মচৰ্য

ব্ৰহ্মচৰ্য (Sanskrit: ब्रह्मचर्यcode: sa is deprecated ; IAST: brahmacarya) হৈছে ভাৰতীয় ধৰ্মসমূহৰ এক আধ্যাত্মিক ধাৰণা, যাৰ আক্ষৰিক অৰ্থ “ব্ৰহ্মৰ সৈতে সংগত আচৰণ” বা “ব্ৰহ্মৰ পথত চলা”।^[1] ব্ৰহ্মচৰ্যক মূলতঃ ইন্দ্ৰিয়-নিয়ন্ত্ৰণ আৰু আত্ম-সংযমৰ শৃঙ্খলা হিচাপে বুজোৱা হয়, আৰু যদিও যৌন সংযম ইয়াৰ এটা অংশ, ই কেৱল যৌনতা-বিৰতি নহয়; ই সম্পূৰ্ণ জীৱনশৈলীৰ এক আধ্যাত্মিক অনুশাসন।^[2]

হিন্দু, জৈন আৰু বৌদ্ধ সন্ন্যাসী পৰম্পৰাত ব্ৰহ্মচৰ্যত যৌনতা আৰু বিবাহৰ ত্যাগ অন্তৰ্ভুক্ত, যাক সন্ন্যাসীৰ আধ্যাত্মিক সাধনাৰ বাবে আৱশ্যক বুলি গণ্য কৰা হয়।^[3]

ব্যুৎপত্তি

‘ব্ৰহ্মচৰ্য’ শব্দটো দুটি সংস্কৃত মূলৰ পৰা আহিছে:

ব্ৰহ্ম (ब्रह्म): চূড়ান্ত বাস্তৱতা বা পৰম চেতনা, যাৰ আলোচনা উপনিষদসমূহত বিস্তৃতভাৱে পোৱা যায়।^[4]
চৰ্য (चर्य): আচৰণ বা জীৱনপদ্ধতি।^[5]

সেয়ে ব্ৰহ্মচৰ্যৰ অৰ্থ হৈছে “ব্ৰহ্মৰ পথত আচৰণ কৰা” বা “আত্ম-সত্যৰ সৈতে সংগত জীৱনধাৰা”।^[6]

প্ৰাচীন আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় সাহিত্যত ব্ৰহ্মচৰ্য শব্দটোৰ অৰ্থ অধিক বিস্তৃত আছিল। ই পৱিত্ৰ জ্ঞান আৰু আধ্যাত্মিক মুক্তিৰ সন্ধানৰ বাবে উপযোগী জীৱনশৈলী বুজায়।^[7] এই জীৱনশৈলীত অহিংসা, শুচিতা, জটিলতাহীন জীৱন, ধ্যান, আৰু ইচ্ছাকৃত সংযম অন্তৰ্ভুক্ত।^[8]

হিন্দুধৰ্মত

ব্ৰহ্মচৰ্য হিন্দু দৰ্শনত আত্ম-সংযমৰ এক উচ্চ আদৰ্শ হিচাপে বৰ্ণিত। ই কাম-বাসনাৰ পৰা মুক্ত হৈ ধৰ্ম আৰু মোক্ষৰ দিশে অগ্ৰসৰ হোৱা বুজায়।^[9]

আশ্ৰম পদ্ধতিত

ব্ৰহ্মচৰ্য হৈছে জীৱনৰ প্ৰথম আশ্ৰম বা পৰ্যায়। এই সময়ছোৱাত শিক্ষাৰ্থীয়ে গুৰুকুলত গুৰুৰ অধীনত বাস কৰি বেদ, উপনিষদ, শাস্ত্ৰ আৰু নৈতিক আচৰণৰ শিক্ষা লাভ কৰে।^[10] এই পৰ্যায়ত যৌন সংযম পালন কৰা হয়, যাতে শিক্ষাৰ্থীৰ মন একাগ্ৰ আৰু নিয়ন্ত্ৰিত থাকে।^[11]

উপনয়ন অনুষ্ঠানৰ দ্বাৰা এই পৰ্যায়ৰ আৰম্ভণি হয়।^[12]

বেদ আৰু উপনিষদত

ঋগ্বেদ আৰু অথৰ্ববেদত ব্ৰহ্মচৰ্যৰ উল্লেখ পোৱা যায়। অথৰ্ববেদ (১১.৫)ত ব্ৰহ্মচৰ্যক “দ্বিতীয় জন্ম” ("দ্বিজ", আধ্যাত্মিক জাগৰণ) সৈতে সম্পৰ্কিত কৰা হৈছে।^[13]

মুণ্ডক উপনিষদ (৩.১.৫)ত উল্লেখ আছে:

সত্য, তপস্যা, সঠিক জ্ঞান আৰু ব্ৰহ্মচৰ্যৰ দ্বাৰাই আত্ম উপলব্ধি কৰা হয়।
—Mundaka Upanishad 3.1.5

^[14]

যোগদৰ্শনত গুণ হিচাপে

পতঞ্জলিৰ যোগসূত্ৰ (২.৩০) অনুযায়ী, ব্ৰহ্মচৰ্য পাঁচটা যমৰ ভিতৰত এটা।^[15] বিবাহিত ব্যক্তিৰ ক্ষেত্ৰত ই দাম্পত্য বিশ্বস্ততা; অবিবাহিতৰ ক্ষেত্ৰত ই পূৰ্ণ যৌন সংযম।^[16]

পতঞ্জলি (২.৩৮) অনুসাৰে, ব্ৰহ্মচৰ্য প্ৰতিষ্ঠিত হ’লে ব্যক্তিয়ে “বীৰ্য” বা শক্তি লাভ কৰে।^[17]

শ্ৰমণ পৰম্পৰাত

বৌদ্ধ আৰু জৈন শ্ৰমণ পৰম্পৰাত ব্ৰহ্মচৰ্য আধ্যাত্মিক সাধনাৰ এক প্ৰাথমিক চৰ্ত।^[18] সন্ন্যাসী জীৱনত ই যৌনতা আৰু সংসাৰৰ সম্পূৰ্ণ ত্যাগ বুজায়।

জৈনধৰ্মত

জৈনধৰ্মত ব্ৰহ্মচৰ্য পাঁচটা মহাব্ৰতৰ এটা। সন্ন্যাসীৰ ক্ষেত্ৰত ই সম্পূৰ্ণ যৌন বিৰতি বুজায় (কৰ্ম, বাক্য আৰু মনত)।^[19] গৃহস্থৰ ক্ষেত্ৰত ই বৈবাহিক বিশ্বস্ততা আৰু বিবাহপূৰ্ব সংযম বুজায়।^[20]

তথ্য সংগ্ৰহ

↑ James Lochtefeld, "Brahmacharya", in The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, Vol. 1, Rosen Publishing, p. 120.
↑ Veena R. Howard, Gandhi's Ascetic Activism: Renunciation and Social Action, SUNY Press, 2013, pp. 88–94.
↑ Carl Olson, Celibacy and Religious Traditions, Oxford University Press, 2007, pp. 227–233.
↑ Helen K. Bond & Seth D. Kunin (eds.), Religious Studies and Theology: An Introduction, NYU Press, 2003, p. 231.
↑ LearnSanskrit.cc Dictionary, “चर्य”.
↑ James Lochtefeld, The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, p. 120.
↑ M. Khandelwal, “Sexual Fluids, Emotions, Morality – Notes on the Gendering of Brahmacharya”, in Celibacy, Culture, and Society, University of Wisconsin Press, 2001, pp. 157–174.
↑ Khandelwal (2001), pp. 157–174.
↑ Veena R. Howard, 2013, pp. 88–94.
↑ Rajendra K. Sharma, Indian Society, Institutions and Change, 2004, p. 28.
↑ Georg Feuerstein, The Encyclopedia of Yoga and Tantra, 2011, p. 76.
↑ Sadhu Vivekjivandas, Hinduism: An Introduction, 2010, p. 113.
↑ Stephen N. Hay & W. T. De Bary (trans.), Sources of Indian Tradition, 1988, pp. 18–19.
↑ Madhav Pundalik Pandit, Gleanings from the Upanishads, 1969, pp. 11–12.
↑ K. S. Agashe (ed.), Pātañjalayogasūtrāṇi, 1904, p. 102.
↑ Jeffery D. Long, Jainism: An Introduction, 2009, p. 109.
↑ S. V. Bharti (trans.), Yoga Sutras of Patanjali, 2001, pp. 536–539.
↑ Carl Olson, 2007, pp. 227–233.
↑ Pravin K. Shah, “Five Great Vows (Maha-vratas) of Jainism”, Jainism Literature Center.
↑ BBC Religion, “Brahmacharya in Jainism”, 2009.

[1] James Lochtefeld, "Brahmacharya", in The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, Vol. 1, Rosen Publishing, p. 120.

[2] Veena R. Howard, Gandhi's Ascetic Activism: Renunciation and Social Action, SUNY Press, 2013, pp. 88–94.

[3] Carl Olson, Celibacy and Religious Traditions, Oxford University Press, 2007, pp. 227–233.

[4] Helen K. Bond & Seth D. Kunin (eds.), Religious Studies and Theology: An Introduction, NYU Press, 2003, p. 231.

[5] LearnSanskrit.cc Dictionary, “चर्य”.

[6] James Lochtefeld, The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, p. 120.

[7] M. Khandelwal, “Sexual Fluids, Emotions, Morality – Notes on the Gendering of Brahmacharya”, in Celibacy, Culture, and Society, University of Wisconsin Press, 2001, pp. 157–174.

[8] Khandelwal (2001), pp. 157–174.

[9] Veena R. Howard, 2013, pp. 88–94.

[10] Rajendra K. Sharma, Indian Society, Institutions and Change, 2004, p. 28.

[11] Georg Feuerstein, The Encyclopedia of Yoga and Tantra, 2011, p. 76.

[12] Sadhu Vivekjivandas, Hinduism: An Introduction, 2010, p. 113.

[13] Stephen N. Hay & W. T. De Bary (trans.), Sources of Indian Tradition, 1988, pp. 18–19.

[14] Madhav Pundalik Pandit, Gleanings from the Upanishads, 1969, pp. 11–12.

[15] K. S. Agashe (ed.), Pātañjalayogasūtrāṇi, 1904, p. 102.

[16] Jeffery D. Long, Jainism: An Introduction, 2009, p. 109.

[17] S. V. Bharti (trans.), Yoga Sutras of Patanjali, 2001, pp. 536–539.

[18] Carl Olson, 2007, pp. 227–233.

[19] Pravin K. Shah, “Five Great Vows (Maha-vratas) of Jainism”, Jainism Literature Center.

[20] BBC Religion, “Brahmacharya in Jainism”, 2009.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]