ভেলেণ্টিনা পনোমাৰিয়াভা
| ভেলেণ্টিনা পনোমাৰিয়াভা | |
|---|---|
| জন্ম | ১৮ ছেপ্টেম্বৰ, ১৯৩৩ মস্কো, ৰাছিয়ান এছ এফ এছ আৰ, ছোভিয়েট ইউনিয়ন |
| মৃত্যু | ০৮ নৱেম্বৰ, ২০২৩ (৯০ বছৰ) মস্কো, ৰাছিয়া |
| স্থান | পলকোভনিক |
ভেলেণ্টিনা লিঅ’নিড’ভনা পনোমাৰিয়াভা (ইংৰাজী: Valentina Leonidovna Ponomaryova; জন্ম: কোভালেভস্কায়া [Ковалевская]; ১৮ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৩৩ – ৮ নৱেম্বৰ ২০২৩), এগৰাকী ছোভিয়েট ৰাছিয়ান মহাকাশচাৰী, পাইলট আৰু বিজ্ঞানী।
জীৱনী
[সম্পাদনা কৰক]১৯৫১ চনত মস্কোৰ ১৫৬ নং ছোৱালীৰ বিদ্যালয় এৰি সোণৰ পদক লাভ কৰি পনোমাৰিয়ভাই ১৯৫৭ চনত মস্কো এভিয়েশন ইনষ্টিটিউট আৰু ১৯৬৭ চনত মনিনোৰ জুকোভস্কি-একাডেমীৰপৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।
১৯৬১ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত মহাকাশত অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমগৰাকী মহিলা ছোভিয়েট নাগৰিক হোৱাটো নিশ্চিত কৰাৰ নিৰ্দিষ্ট উদ্দেশ্যেৰে ছোভিয়েট চৰকাৰৰদ্বাৰা মহিলা মহাকাশচাৰীৰ নিৰ্বাচনৰ অনুমোদন দিয়া হয়। ১৯৬২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত প’নোমাৰিয়াভাক পাঁচগৰাকী মহিলা মহাকাশচাৰীৰ এটা দলত নিৰ্বাচিত কৰা হয় যাতে তেওঁলোকে ভস্তক বিমান যাত্ৰাৰ বাবে প্ৰশিক্ষণ লাভ কৰে। গোটটোৱে কেইবামাহো নিবিড় প্ৰশিক্ষণত কটায়, ১৯৬২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত পৰীক্ষাৰ সৈতে সামৰণি পৰে, তাৰ পিছত বাকী থকা চাৰিজন প্ৰাৰ্থীক ছোভিয়েট বায়ুসেনাৰ জুনিয়ৰ লেফটেনেণ্টৰ দায়িত্ব দিয়া হয়। ভেলেণ্টিনা টেৰেচকোভা আৰু ইৰিনা ছ’ল’ভ’ভাৰ সৈতে প’নোমাৰিয়ভাই নিজকে অন্যতম আগশাৰীৰ প্ৰাৰ্থী হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু এটা যৌথ মিছন প্ৰফাইল প্ৰস্তুত কৰা হয় য’ত দুগৰাকী মহিলাক মহাকাশলৈ উৎক্ষেপণ কৰা দেখা যাব, একেৰাহে দিনত একক ভষ্টক বিমানত। মহাকাশত প্ৰথম মহিলা হোৱাৰ সন্মান ভেলেণ্টিনা টেৰেচকোভাক দিয়া হৈছিল, যিয়ে প্ৰথমে ভষ্টক ৫ত উৎক্ষেপণ কৰিব,[1] আনহাতে পনোমাৰিয়ভাই তেওঁক অনুসৰণ কৰি ভষ্টক ৬ত কক্ষপথলৈ যাব। ভোষ্টক ৫ এতিয়া এজন পুৰুষ মহাকাশচাৰী ভেলেৰী বাইকভস্কিক কঢ়িয়াই লৈ ফুৰিব, যিয়ে ১৯৬৩ চনৰ জুন মাহত ভষ্টক ৬ত উঠি টেৰেচকোভাৰ সৈতে যৌথ অভিযান চলাব।
এই বিপৰ্যয়ৰ পিছতো পোনোমাৰিয়ভাই ১৯৬৯ চনলৈকে এই কাৰ্যসূচীৰ সৈতে থাকে। তেখেতে ভোস্কোড ৫ জাহাজত দহ দিনীয়া অভিযানত সম্পূৰ্ণ মহিলা ক্ৰুৰ নেতৃত্ব দিব লাগিছিল যদিও বিমান চলোৱাৰ সুযোগ পোৱাৰ আগতেই এই কাৰ্যসূচী বাতিল কৰা হয়।[2] ১৯৬৯ চনত পোনোমাৰিয়ভাই অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে[3] যেতিয়া স্পষ্ট হৈ পৰে যে মহিলা ছয়ুজ বিমানৰ কোনো পৰিকল্পনা নাই।
পিছলৈ পোনোমাৰিয়ভাই গাগাৰিন ট্ৰেইনিং চেণ্টাৰত কক্ষপথ বলবিজ্ঞানত কাম কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁ ইনষ্টিটিউট অৱ নেচাৰেল হিষ্ট’ৰিক ছায়েন্সৰ গৱেষণা বিজ্ঞানী আছিল। ১৯৭৪ চনত কাৰিকৰী বিজ্ঞানৰ প্ৰাৰ্থী ডিগ্ৰী লাভ কৰে।
১৯৭২ চনত তেওঁৰ সহযোগী মহাকাশচাৰী ইউৰি প’নোমাৰিয়ভৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয় আৰু বিবাহ বিচ্ছেদৰ পূৰ্বে এই দম্পতীৰ দুটা সন্তান জন্ম হয়। ভেলেণ্টিনাৰ দৰেই ইউৰীয়েও মহাকাশলৈ উৰা মাৰিব পৰা নাছিল যদিও তেওঁ ছয়ুজ ১৮ বেকআপ ক্ৰুত সেৱা আগবঢ়াইছিল।[4][5]
২০২৩ চনৰ ৮ নৱেম্বৰত ৯০ বছৰ বয়সত ভেলেণ্টিনা পনোমাৰিয়াভাৰ মৃত্যু হয়।[6]
তথ্যসূত্ৰ
[সম্পাদনা কৰক]- ↑ Vostok 6A Archived 6 April 2007 at the Wayback Machine. Astronautix.com. Retrieved on 15 July 2014.
- ↑ Soyuz A-3. Astronautix.com. Retrieved on 15 July 2014.
- ↑ Voskhod 5 Archived 5 February 2007 at the Wayback Machine. Astronautix.com (13 April 1964). Retrieved on 15 July 2014.
- ↑ Cosmonaut Biography: Valentina Ponomaryova. Spacefacts.de. Retrieved on 15 July 2014.
- ↑ Cosmonaut Biography: Yuri Ponomaryov. Spacefacts.de. Retrieved on 15 July 2014.
- ↑ "Роскосмос": ушла из жизни дублер Терешковой Валентина Пономарева (in Russian)