সৌম্যদ্বীপ দত্ত

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
Jump to navigation Jump to search
সৌম্যদ্বীপ দত্ত
ভাষা অসমীয়া
ৰাষ্ট্ৰীয়তা ভাৰতীয়
নাগৰিকত্ব ভাৰতীয়
বিষয় প্ৰকৃতি বিষয়ক সাহিত্য, ভ্ৰমণ-সাহিত্য, বৌদ্ধ-সংস্কৃতিৰ গৱেষক

সৌম্যদ্বীপ দত্ত (ইংৰাজী: Soumyadeep Datta) অসমৰ এগৰাকী প্ৰকৃতিবিদ, ভ্ৰমণ-কাহিনীৰ লেখক আৰু তেওঁ বৌদ্ধ-সংস্কৃতিৰ গৱেষকো। ১৯৬৭ চনত অসমৰ এক জমিদাৰী পৰিয়ালত তেঁওৰ জন্ম হয়।[1] প্রকৃতিবিদ সৌম্যদ্বীপ দত্তই যােৱা ৩০ বছৰৰ অধিক কাল ধৰি অসম তথা ভাৰতৰ বিভিন্ন প্রান্তত চৰাই-চিৰিকতি, জীৱ-জন্তুৰ লগতে অভয়াৰণ্য আদিৰ বিষয়ে পর্যবেক্ষণ কৰি আহিছে।

জন্ম আৰু বংশ পৰিচয়[সম্পাদনা কৰক]

তেখেতৰ পিতৃৰ নাম জগদীন্দ্ৰ মোহন দত্ত আৰু মাতৃৰ নাম দীপশ্ৰী দত্ত । জন্মস্থান - ধুবুৰী নগৰ । জন্মৰ তাৰিখ- ০৭/০৩/১৯৬৭ ।

শিক্ষা আৰু কৰ্মজীৱন[সম্পাদনা কৰক]

তেওঁ চৰাই পর্যবেক্ষণৰ লগে-লগে অসমত বনৰীয়া চৰাই সংৰক্ষণ আৰু বনৰীয়া চৰাইৰ বাসস্থান সংৰক্ষণৰ বাবে দীৰ্ঘদীন কাম কৰি আহিছে। চৰাই পর্যবেক্ষণক অসমত তথা অসমীয়াৰ মাজত জনপ্রিয় কৰি তােলাৰ ক্ষেত্ৰতো সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ যথেষ্ট ভূমিকা আছে। [2] তেওঁ সুদীর্ঘ দিন অৰণ্যৰ সুৰক্ষা আন্দোলনৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাবে জড়িত। সৌম্যদ্বীপ দত্তই ইতিমধ্যে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অৰণ্যৰ বুকুতেই নহয় পৃথিৱীৰ বহু প্ৰান্তৰৰ অৰণ্যৰ বুকুত বিচৰণ কৰিছে। অৰণ্যৰ প্ৰতিটো স্পন্দন, আদব-কায়দা, বনৰীয়া জীৱ-জন্তু আৰু চৰাই-চিৰিকতিৰ চাল-চলন, মাত-কথা আৰু এইবােৰৰ বিচিত্র বর্ণাঢ্য গােপন লীলা-খেলা তেওঁৰ সুদীর্ঘ দিন অৰণ্যৰ বিচৰণৰ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আহৰণ কৰিছে। সেয়েহে তেওঁৰ সাহিত্যৰ বৰ্ণনাশৈলী বা গদ্যৰ নিজা এটা আকর্ষণ আছে ঠিক অৰণ্যৰ দৰেই যাৰ সুবাস। মানুহৰ অত্যাচাৰত বিগ হােৱা অৰণ্য আৰু তাৰণবাসীৰ প্ৰতি থকা গভীৰ দৰদে তেওঁক এইবােৰৰ সুৰক্ষা আৰু সংৰক্ষণৰ বাবে উৎসাহিত কৰি আহিছে। সেয়েহে অসমৰ বন, বন্যপ্রাণী আৰু পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আন্দোলনত সৌম্যদ্বীপ দত্ত এটা পৰিচিত নাম। উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ পৰিৱেশ সংৰক্ষণকাৰী গােষ্ঠী নেচার্চ বেকন” নামৰ সংগঠনটোৰ তেওঁ প্ৰতিষ্ঠাপক সঞ্চালক। বাল্যকালৰপৰাই সৌম্যদ্বীপ বন্যপ্রাণীৰ প্রতি গভীৰভাৱে আকৃষ্ট হয় আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণৰ বাবে নিজকে সক্রিয়ভাবে নিয়ােগ কৰে। অসম তথা উত্তৰ-পূব ভাৰতত বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণ আৰু পৰিৱেশ শিক্ষাৰ প্ৰসাৰৰ ক্ষেত্ৰত প্রায়ােগিক কার্যসূচী গ্রহণ কৰা সৌম্যদ্বীপ দত্ত আমেৰিকাত অৱস্থিত বিশ্ববিখ্যাত স্মিথচোনিয়ান ইনষ্টিটিউছনৰ পৰা আন্তজাতিক পৰিবেশ শিক্ষাৰে প্রশিক্ষিত। তেওঁ ভাৰত চৰকাৰৰ অধীনস্থ প্রাণী সংক্রান্তীয় একমাত্র বৈজ্ঞানিক সংগঠন Zoological Survey of India ৰ দ্বাৰা বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণ আৰু বনৰীয়া চৰাই সংক্রান্তীয় অধ্যয়নেৰে বিশেষভাবে প্রশিক্ষণ প্রাপ্ত। জলচ্ছেদ উন্নয়ন, শিবিৰ পৰিচালনা, পৰিবেশ শিক্ষণ সঁজুলি প্রস্তুতকৰণ ইত্যাদি বিভিন্ন দিশত তেওঁ প্রশিক্ষিত তথা কার্যকৰী দক্ষতা অর্জন কৰিছে। সৌম্যদ্বীপ দত্তই দেশৰ বিভিন্ন প্রান্তত দশৰাে অধিক শিবিৰ আৰু পৰিবেশ প্রশিক্ষণ অনুষ্ঠানৰ সফল পৰিচালক তথা প্রশিক্ষকৰূপে কর্ম সম্পাদন কৰিছে।[3] ১৯৮৮ চনত অসমৰ ইতিহাসত প্রথমবাৰৰ বাবে সমগ্ৰ অসম ব্যাপি হােৱা পৰিৱেশ সচেতনতা অভিযানৰ নেতৃত্ব প্রদান কৰে সৌম্যদ্বীপ দত্তই। এই অভিযানৰ নাম আছিল- ব্ৰহ্মপুত্ৰ-বৰাক উপত্যকা পৰিৱেশ সচেতনতা শিবিৰ৷ এই শিবিৰ পৰিচালনাৰ বাবে প্ৰত্যক্ষভাৱে সহায় আগবঢ়াইছিল ভাৰত চৰকাৰৰ পৰিৱেশ আৰু বন মন্ত্রণালয়ে। ১৯৯৯ চনত সৌম্যদ্বীপ দত্তক আমেৰিকাৰ Ashoka Innovators of Public নামৰ সংগঠনৰপৰা আন্তর্জাতিক অশােকা ফেলােশ্বিপ তথা সংস্থাৰ সন্মানীয় আজীবন সদস্য পদ প্রদান কৰা হয়। ২০০০-২০০২ চনত অসম চৰকাৰে সৌম্যদ্বীপ দত্তক অনাৰেৰী ৱাইল্ড ৱাৰ্ডেন (Ionv, Wild Life Warden)ৰ সন্মান প্রদান কৰে। অসম চৰকাৰৰ Wild Life Advisory Board-অৰ সদস্য হিচাপেও সৌম্যদ্বীপ দত্তই বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত সেৱা আগবঢ়াইছে। ১৯৯৩ চনত বিশ্ববিখ্যাত National Geographic Society- এ সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ প্রকৃতি সংৰক্ষণৰ কাম-কাজৰ শলাগ লয় আৰু তেওঁক সন্থাৰ সদস্য হিচাপে অন্তর্ভুক্ত কৰে। সৌম্যদ্বীপ দত্তই দূৰদৰ্শনৰ সৌজন্যত সােণালী বান্দৰ সম্পৰ্কীয় তথ্যচিত্রও প্রস্তুত কৰিছে। অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ৰ জৰিয়তে তেওঁৰ বহু কথিকা, পৰিৱেশ সংৰক্ষণমূলক আলােচনা আৰু টেলিফোনিক বার্তালাপ অনুষ্ঠিত হােৱাৰ লগতে প্রচাৰিত হৈছে। সৌম্যদ্বীপ দত্ত এগৰাকী ভ্রমণপিপাসু ব্যক্তি। বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণ সন্দৰ্ভত তেওঁ অসম তথা ভাৰতৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ যােৱাৰ উপৰি পৃথিৱীৰ বিভিন্ন দেশ পৰিভ্ৰমণ কৰিছে । আমেৰিকা, কানাডা, পােলেণ্ড, ইউনাইটেড কিংডম, কলম্বিয়া, ভূটান, নেপাল ইত্যাদি দেশৰ বিভিন্ন শিক্ষানুষ্ঠান আৰু সংগঠনত বন্যপ্রাণী সংৰক্ষণ সম্পর্কীয় বক্তৃতা প্রদান কৰিছে। ইতিমধ্যে সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ এশৰাে অধিক প্রবন্ধ, ভ্রমণ কাহিনী পৰিৱেশ সংক্রান্তীয় আৰু বন্যপ্রাণীৰ তথ্য সম্বলিত অনুসন্ধানমূলক লেখা দেশ-বিদেশৰ বিভিন্ন আলােচনী, কিতাপ আৰু বাতৰিকাকতত প্ৰকাশ পাইছে।[4]

বঁটা আৰু সন্মান[সম্পাদনা কৰক]

তেখেতে অসমত বৌদ্ধ ধর্ম আৰু বৌদ্ধ সংস্কৃতি (২০০৪) গ্ৰন্থখনৰ বাবে ২০১৩-১৪ বৰ্ষৰ শ্ৰেষ্ঠ চিন্তামূলক অসমীয়া গ্ৰন্থৰ জগদ্ধাত্রী-হৰমােহন দাস সাহিত্য বঁটা লাভ কৰে। তেখেতে ৰচনা কৰা অসমৰ বৌদ্ধ কিৰাত” শীর্ষক গৱেষণামূলক সমীক্ষাত্মক গ্রন্থৰ বাবে সাহিত্যাচার্য চৈয়দ আব্দুল মালিক জন্ম শতবর্ষ স্মাৰক, অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিৰ বিশেষ সাহিত্য সন্মান লাভ কৰে ২০১৮ চনত।

প্ৰকাশিত গ্ৰন্থসমূহ[সম্পাদনা কৰক]

  1. অসমৰ স্তন্যপায়ী বন্যজন্তু
  2. অসমৰ চৰাই পর্যবেক্ষণৰ হাতপুথি
  3. অসমৰ প্রাইমেট
  4. অসমৰ বনৰীয়া মেকুৰী
  5. উদগীৰণ (অসমীয়া আৰু বড়াে ভাষাত, বড়াে ভাষাৰ অনুবাদকঃ গীত ৰামচিয়াৰী)
  6. অৰণ্যৰ ছাঁ-পােহৰ
  7. অপৰূপা অৰুণাচল।
  8. বর্ণিল অৰুণাচল
  9. প্রতিবাদ আৰু প্রত্যাশা
  10. প্ৰকৃতিৰ সহগামী চিন্তা আৰু চেতনা
  11. অৰণ্যত এখােজ-দুখােজ
  12. ভ্ৰমণৰ আনন্দ
  13. বিপন্ন ধৰিত্ৰী সংকটত বন্যপ্রাণী
  14. নামচাঙৰ অন্তেষপুৰ
  15. অসমৰ অভয়াৰণ্য আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান (সহলেখকঃ মৃদুপৱন ফুকন)
  16. নানা কথা নানা প্রসংগ (সহলেখকঃ মৰমী দত্ত তালুকদাৰ)
  17. প্রকৃতি শিবিৰ (সম্পাদনা)
  18. ইক টুৰিষ্ট
  19. অৰণ্য পথৰ পথিক
  20. বৌদ্ধ সংস্কৃতি
  21. কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান
  22. দিহিং-পাটকাই অভয়াৰণ্য
  23. মানাহ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান
  24. অসমৰ জলচৰ চৰাই
  25. অৰণ্যাতুৰ ভ্ৰমণকথা
  26. মহাপুৰুষ গৌতম বুদ্ধ
  27. মােহময়ী অৰুণাচল
  28. বজ্রড্রেগনৰ দেশত (ভূটান সম্পর্কে প্রথম অসমীয়া গ্রন্থ)
  29. অসমৰ বৌদ্ধ কিৰাত
  30. আমাৰ বিনন্দীয়া চৰাই আৰু তাৰ সংৰক্ষণ
  31. ডেমাজং (ছিকিম সম্পৰ্কীয় প্ৰথম অসমীয়া গ্ৰন্থ)
  32. প্রাচীন কামৰূপ-কমতাত প্ৰচলিত বৈষ্ণব গীত আৰু কবিতা
  33. অসমৰ চিকাৰী চৰাই
  34. লাহুল-স্পিতি আৰু কিন্নৰ উপত্যকতা
  35. অসমৰ অৰণ্য-অভয়াৰণ্য আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান
  36. Sanctuary and National Parks of Assam (with Navanita Sharma)
  37. Amazing Arunachal.
  38. Rainforest - Full Colored (Coffee Table Book)

39.আমাৰ আপুৰুগীয়া স্তন্যপায়ী বন্যপ্ৰাণী আৰু তাৰ সংৰক্ষণ

40.পাটকাই সভ্যতা (সহ লেখকঃমৰমী তালুকদাৰ)


তথ্যসূত্ৰ[সম্পাদনা কৰক]

  1. "Soumyadeep Datta". https://www.ashoka.org/en-IN/fellow/soumyadeep-datta। আহৰণ কৰা হৈছে: 13 June 2019. 
  2. সাদিন, ২২ চ’ত, ২০১৮, ৬ এপ্ৰিল, পৃষ্ঠা-১৯
  3. ডেমাজং গ্ৰন্থৰ বেটুপাতৰ পৰা সংগ্ৰহীত, প্ৰকাশক-বনলতা, বৰ্ষ-২০১৮
  4. ডেমাজং গ্ৰন্থৰ বেটুপাতৰ পৰা সংগ্ৰহীত, প্ৰকাশক-বনলতা, বৰ্ষ-২০১৮