অসমৰ চিত্ৰকলাৰ ইতিহাস

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
Jump to navigation Jump to search
অসমৰ চিত্ৰকলাৰ ইতিহাস
{{{holiday_name}}}

অসমৰ চিত্ৰকলাৰ ইতিহাস সুকুমাৰ কলাসমূহৰ ভিতৰত চিত্ৰকলা এবিধ অন্যতম কলা৷ মধ্যযুগৰ সময়ছোৱাতে অসমৰ চিত্ৰকলাৰ প্ৰথম নিদৰ্শন দেখা পোৱা গৈছিল৷ সেই সময়ত ৰজাৰ ঘৰ আৰু সত্ৰসমূহত চিত্ৰকলাৰ সাধনা কৰা হৈছিল৷ [1] সেই সময়তে পুথিৰ আকাৰত চিত্ৰ সম্পৰ্কীয় গ্ৰন্থও প্ৰকাশ হৈছিল৷ সেই চিত্ৰসমূহ মূলতঃ দুটা শৈলীত ৰচনা কৰা হৈছিল, এটা ধৰ্মনিৰপেক্ষ ৰাজকীয় শৈলী আৰু আনটো হৈছে ধৰ্মমিশ্ৰিত সত্ৰীয়া শৈলী ৷ এই ৰচনা শৈলী সম্পৰ্কে পণ্ডিত সুনীতিকুমাৰ চট্টোপাধ্যায়ে উল্লেখ কৰি গৈছে ৷ পূৰ্ব ভাৰতৰ পুথিচিত্ৰৰ গৱেষণা কৰা পণ্ডিত ৰজতানন্দ দাশগুপ্তই পূৰ্বাঞ্চলৰ পুথিচিত্ৰক সাতােটা শৈলীত অন্তর্ভুক্ত কৰিছে। [2] পিছে অসমৰ দৰে সৰু ঠাই এখনিত পোৱা কম সংখ্যক পুথিচিত্ৰক ইমান কেইটা শৈলীত বিভাজন কৰাৰ যুক্তি নাই বুলিও তেওঁ উল্লেখ কৰিছে৷ পুথিৰ মলাটৰ চিত্ৰক এটি সুকীয়া শৈলী ৰূপে স্বীকৃতি দিয়া ড° দাশগুপ্তই সত্ৰসমূহৰ বেৰ, চতি, খুটা আদিত অংকন কৰা চিত্ৰবােৰক আলােচনাৰ ভিতৰলৈ অনা নাই। কোনাে কোনাে সত্ৰৰ সিংহাসনসমূহবােৰতো ৰং-বিৰঙী চিত্র অংকন কৰা হৈছে। সেইবােৰেও সত্ৰীয়া শৈলীৰে সমৃদ্ধ। মধ্যযুগীয় অসমীয়া চিত্রকলাক নিম্নোক্ত শৈলী কেইটাৰ অন্তর্ভুক্ত কৰিব পাৰি ৷ [3]

  • ধর্মাশ্রিত সত্ৰীয়া শৈলী
  • ৰজা আৰু ডা-ডাঙৰীয়াসকলৰ পৃষ্ঠপােষকতাত বিকশিত চাকচিক্য ভৰা গড়গঞা শৈলী
  • লােককলাৰ আধাৰত বিকশিত দৰঙী শৈলী
  • টাই-আহােম লিপি আৰু ভাষাতৰচিত ধর্মাশ্রিত গ্রন্থৰ আহােম শৈলী।

সত্ৰৰ খনিকৰসকলে সিংহাসন, পুথিৰ বাকচ, পুথিৰ বকলা, চতি-বেৰ প্রভৃতিত হেঙুল-হাইতালেৰে বােলাই যিবােৰ চিত্র অংকন কৰিছিল, সেইবােৰক সত্ৰীয়া শৈলীৰ চিত্ৰ বুলিব পাৰি। এই শৈলীত অংকিত পুথিচিত্ৰৰ সংখ্যা ভালেমান আছে। তাৰ ভিতৰত চিত্র-ভাগৱতৰ নাম প্ৰথমে উল্লেখনীয়। এইখন পুথিৰ মূল নগাঁও-বালিসত্রৰ তুলাপতীয়া পুথি। এই শৈলীৰ আন পুথিসমূহৰ ভিতৰত ১৭৬৫ খ্রীষ্টাব্দত ৰুচি বাপুৰ দ্বাৰা চিত্রিত কৰা দশম, দক্ষিণপাট সত্ৰত সংৰক্ষিত আদ্য দশম পুথি আৰু অজামিল উপাখ্যান, পুৰণি বুৰ্কাৰপৰা সংগ্ৰহ কৰি নি তেজপুৰৰ অসম চিত্রকলা সংগ্রহালয়ত সংৰক্ষণ কৰা ভাগৱতৰ ষষ্ঠ স্কন্ধ, শিৱসাগৰৰ কোনােবাখিনিত প্রাপ্ত সমুদ্র মন্থন, লণ্ডনৰ বৃটিছ মিউজিয়ামত ৰখা দুখন ভাগৱত-পুৰাণ, ব্রহ্মদেশত থকা অষ্টমস্কন্ধ ভাগৱত আৰু গােৱালপাৰা-গােসাইবৰি সত্ৰত সংৰক্ষণ হৈ থকা সচিত্র দশমৰ উপৰি পুৰথৰীয়া মাধৱ আতাসত্ৰৰ ৰঙালী কীর্তন, ঈশ্বৰ হাটী সত্ৰৰ কীর্তন, নবুর্কাসত্ৰৰ চিত্র-কীৰ্ত্তন, মধুপুৰ সত্ৰৰ চিত্র- কীর্তন, আইভেটি ন-সত্ৰৰ সচিত্র পাৰিজাত হৰণ নাট, মংগলদৈ অঞ্চলত পোৱা অনাদি পাতন, নগাও-আঁহতগুৰিৰ সত্ৰ বিশেষত সংৰক্ষিত সচিত্র ৰামায়ণ, কামৰূপ অনুসন্ধান সমিতিৰ গ্রন্থাগাৰত থকা ৰামায়ণ-সুন্দৰাকাণ্ড, উপেন্দ্র নাথ লেখাৰুৱে সংৰক্ষণ কৰা তুলাপতীয়া লংকাকাণ্ড, বাৰেঘৰ সত্ৰৰ আধ্যাত্ম ৰামায়ণ, মায়াম দিনজয় সত্ৰৰ শ্ৰীভাগৱত মৎস চৰিত আৰু কুমৰ হৰণ, কামৰূপৰ ৰামপুৰ গাঁৱত প্রাপ্ত ভগৱৎ গীতা, নগাঁও কতিপাৰ সত্ৰৰ ভক্তি-বতাবলী, কামৰূপ অনুসন্ধান সমিতিৰ গ্রন্থাগাৰত থকা লৱ-কুশৰ যুদ্ধ আৰু কর্ণ পর্ব (১৮৪১ খ্রী), নগাঁও-চামুগুৰি সত্ৰত থকা নিমিনৱ-সিদ্ধ সংবাদ (২৯ আৰু ভক্তি-প্ৰদীপৰ নাম উল্লেখযােগ্য। [4]

গড়গা শৈলীৰ আৰ্হিত চিত্ৰিত কৰা প্রখ্যাত পুথিবােৰ হ’ল - হস্তীবিদ্যার্ণৱ, শংখচূড়বধ, ভাগৱত ষষ্ঠ স্কন্ধ (১৬৫৯ শক), বৃটিছ মিউজিয়ামত থকা ব্রহ্মবৈৱর্ত পুৰাণৰ ব্ৰহ্মখণ্ডৰ পৰা দুৰ্গাৰামে কৰা সচিত্ৰ ৰূপ, ধৰ্ম পুৰাণ, কীর্তন-ঘােষা (এডিচনেল ১২২৩৪), বুৰঞ্জী আৰু পুৰাতত্ত্ব বিভাগত সংৰক্ষিত দৰঙীৰজা কৃষ্ণ নাৰায়ণৰ নাম উল্লেখ থকা অষ্টমস্কন্ধ, কবিৰাজ চক্ৰৱৰ্তীৰ গীত-গােৱিন্দ, শিৱসিংহৰ দিনত চিত্রিত আনন্দ লহৰী, দৰঙ্গ ৰাজবংসাৱলি, ঘনশ্যাম খাৰঘৰীয়া ফুকনৰ দ্বাৰা চিত্রিত কল্কি পুৰাণ আৰু নাজিৰাৰ বুধবৰীয়া সত্ৰত সংৰক্ষিত কুমৰ হৰণ আদি। [5] দৰঙী চিত্রশৈলীৰ নিদৰ্শনৰ ভিতৰত তীর্থ কৌমুদী, তৃতীয় স্কন্ধ ভাগৱত, অষ্টম স্কন্ধ ভাগৱত আৰু চাহাপৰী উপাখ্যান প্রখ্যাত টাই-আহােম শৈলীৰ দুখনি তুলাপতীয়া পুথি পােৱা গৈছে – ফুং চিন (১৪৭৩ খ্রী.) আৰু চুক-টান্তা কিম্পং (১৫২৩ খ্রী.)। ওপৰত উল্লেখ কৰা পুথিৰ উপৰি আৰু বহুসংখ্যক সচিত্র পুথি অসমৰ বিভিন্ন সত্ৰত সংৰক্ষিত হৈ আছে। [6]

তথ্য সংগ্ৰহ[সম্পাদনা কৰক]

  1. http://as.vikaspedia.in/education/9859b89ae9f0-9b89829b89cd9959c39a49bf/9859b89ae9f0-99a9bf9a49cd9f09959b29be-1
  2. অসমৰ সংস্কৃিত কোষ, ডঃ নাৰাষণ দাস, পৰমানন্দ ৰাজবংশী, প্ৰাগজ্যোতিষ মহাবিদ্যালয়, দ্বিতীয় প্ৰকাশ, ২০১৪, পৃষ্ঠা-১৯
  3. অসমৰ সংস্কৃিত কোষ, পৃষ্ঠা-১৯
  4. অসমৰ সংস্কৃিত কোষ, পৃষ্ঠা-১৯
  5. অসমৰ সংস্কৃিত কোষ, পৃষ্ঠা-19
  6. অসমৰ সংস্কৃিত কোষ, পৃষ্ঠা-১৯