বৃহৎ হেড্ৰ'ন সংঘৰ্ষক

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
LHCৰ এটা অংশ
বৃহৎ হেড্ৰ'ন সংঘৰ্ষক
Large Hadron Collider
(LHC)
LHC.svg
LHC পৰীক্ষাসমূহ
ATLAS A Toroidal LHC Apparatus
CMS Compact Muon Solenoid
LHCb LHC-beauty
ALICE A Large Ion Collider Experiment
TOTEM Total Cross Section, Elastic Scattering and Diffraction Dissociation
LHCf LHC-forward
MoEDAL Monopole and Exotics Detector At the LHC
LHC preaccelerators
p and Pb Linear accelerators for protons (Linac 2) and Lead (Linac 3)
(not marked) Proton Synchrotron Booster
PS Proton Synchrotron
SPS Super Proton Synchrotron
CERN accelerator complex
Cern-accelerator-complex.svg
List of current particle
accelerators at CERN
Linac2 Accelerates protons
Linac3 Accelerates ions
Linac4 Accelerates negative hydrogen ions
AD Decelerates antiprotons
LHC Collide protons or lead ions
LEIR Accelerates lead ions
PS Accelerates particles
PSB Accelerates protons
SPS Accelerates protons and lead ions
Hadron colliders
Intersecting Storage Rings CERN, 1971–1984
Proton-Antiproton Collider (SPS) CERN, 1981–1991
ISABELLE BNL, cancelled in 1983
Tevatron Fermilab, 1987–2011
Relativistic Heavy Ion Collider BNL, 2000–present
Superconducting Super Collider Cancelled in 1993
Large Hadron Collider CERN, 2009–present
Future Circular Collider Proposed

বৃহৎ হেড্ৰ'ন সংঘৰ্ষক (ইংৰাজী: The Large Hadron Collider, চমুকৈ LHC) হ'ল পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ আৰু শক্তিশালী 'কণা সংঘৰ্ষক' (Particle Collider)।[1] ১৯৯৮ ৰ পৰা ২০০৮ চনৰ মাজভাগত প্ৰায় ১০,০০০ বিজ্ঞানী আৰু ১০০ খন দেশৰ অভিযন্তা লগতে বহু কেইখন বিশ্ববিদ্যালয় আৰু পৰীক্ষাগাৰৰ সহযোগিতাত নিউক্লীয় গৱেষণাৰ ইউৰোপিয়ান সংঘই (চাৰ্ণ) বৃহৎ হেড্ৰ'ন সংঘৰ্ষক নিৰ্মাণ কৰি উলিয়াই।[2] ২৭ কিলোমিটাৰ পৰিধিযুক্ত আৰু ১৭৫ মিটাৰ গভীৰ এই সংঘৰ্ষকটো ছুইজাৰলেণ্ডৰ জেনেভাৰ ওচৰৰ ফ্ৰান্স-ছুইজাৰলেণ্ড সীমান্তৰ তলত অৱস্থিত। ২০১০ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা ২০১৩ চনৰ আগলৈ প্ৰতি বীমত ৩.৫-৪ টেৰাইলেক্ট্ৰনভল্টৰ (TeV) (মুঠ ৭-৮ TeV) শক্তি ব্যৱহাৰ কৰি ইয়াৰ প্ৰথমটো গৱেষণা আৰম্ভ কৰা হৈছিল।[3][4] তাৰ পাছত, দুবছৰৰ বাবে সংঘৰ্ষকটোৰ উন্নয়ন কৰা হৈছিল। দ্বিতীয় গৱেষণা আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৫ চনৰ আগছোৱাত সংঘৰ্ষকটো পুনৰ চলোৱা হয় আৰু এইবাৰ প্ৰতি বীমত ৬.৫ TeV (মুঠ ১৩ TeV) ব্যৱহাৰ কৰা হয়।[5][6][7][8]

বৃহৎ হেড্ৰ'ন সংঘৰ্ষকৰ লক্ষ্য হ'ল কণা পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ বিভিন্ন তত্ত্বসমূহৰ পূৰ্ব-সূচনাসমূহ পদাৰ্থ বিজ্ঞানীসকলক পৰীক্ষা কৰিবলৈ দিয়া।[9] ইয়াৰোপৰি হিগছ্ ব'ছ'নৰ ধৰ্মসমূহৰ জোখমাখ আৰু ছুপাৰছিমেট্ৰিক তত্ত্বসমূহৰ দ্বাৰা পূৰ্ব-সূচনা কৰা নতুন কণাসমূহৰ সন্ধান এই সংঘৰ্ষকৰ লক্ষ্য।[10]

তথ্য সংগ্ৰহ[সম্পাদনা কৰক]

  1. "The Large Hadron Collider". cern.ch. http://home.web.cern.ch/topics/large-hadron-collider. 
  2. Highfield, Roger (16 September 2008). "Large Hadron Collider: Thirteen ways to change the world". The Daily Telegraph (London). http://www.telegraph.co.uk/science/large-hadron-collider/3351899/Large-Hadron-Collider-thirteen-ways-to-change-the-world.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-10-10. 
  3. "CERN LHC sees high-energy success" (Press release). BBC News. 30 March 2010. Retrieved 2010-03-30. 
  4. CERN Press Office (13 February 2012). "LHC to run at 4 TeV per beam in 2012". CERN. http://press.cern/press-releases/2012/02/lhc-run-4-tev-beam-2012. 
  5. Jonathan Webb (5 April 2015). "Large Hadron collider restarts after pause". BBC. http://www.bbc.com/news/science-environment-32160755। আহৰণ কৰা হৈছে: 5 April 2015. 
  6. O'Luanaigh, Cian. "Proton beams are back in the LHC". CERN. http://home.web.cern.ch/about/updates/2015/04/proton-beams-are-back-lhc। আহৰণ কৰা হৈছে: 24 April 2015. 
  7. "Large Hadron Collider turns on 'data tap'". BBC News. http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-32976838। আহৰণ কৰা হৈছে: 28 August 2015. 
  8. "LHC smashes energy record with test collisions". BBC News. http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-32809636। আহৰণ কৰা হৈছে: 28 August 2015. 
  9. "Missing Higgs". CERN. 2008. http://public.web.cern.ch/public/en/Science/Higgs-en.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-10-10. 
  10. "Towards a superforce". CERN. 2008. http://public.web.cern.ch/public/en/Science/Superforce-en.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 2008-10-10.