তৰাগছ

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
Jump to navigation Jump to search

তৰা বা তৰাগছ বা তৰাপাত (ইংৰাজীAlpinia nigra) (অন্য নাম: Alpinia allughas Retz., Zingiber nigrum Gaertn., পুন্দি) এবিধ আদাজাতীয় উদ্ভিদ। এচিয়া মহাদেশৰ বিভিন্ন ঠাইৰ লোকে তৰাক ঔষধি হিচাপে আৰু ৰন্ধন প্ৰকৰণত ব্যৱহাৰ কৰে। এচিয়াৰ জনগোষ্ঠীয় বহু লোকে ইয়াক ভাতৰ সৈতে গ্ৰহণ কৰে।

তৰাগছ

তৰাৰ শিপা

থলুৱাভাৱে তৰা ভাৰত, ভূটান, চীন, থাইলেণ্ড, বাংলাদেশ,বাৰ্মা আৰু শ্ৰীলংকাকে ধৰি দক্ষিণ-পূব এচিয়াত পোৱা যায়। ভাৰতত এই উদ্ভিদজোপা ঘাইকৈ উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অসম, মিজোৰাম আৰু ত্ৰিপুৰা আদি ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া ঠাই আৰু নদীসমূহৰ পাৰত পোৱা যায়। ​

বিৱৰণ[সম্পাদনা কৰক]

তৰা গছৰ জীৱনচক্ৰ দুবছৰীয়া আৰু ই এক কাণ্ডবিহীন ঔষধি উদ্ভিদ। ইয়াৰ এটা আদাসদৃশ মূল থাকে আৰু ইয়াৰপৰাই গা গছডালৰ উৎপত্তি হয়। গা গছডালৰ পৰা পাতসমূহৰ লগতে ফুল তথা বীজ ওলায়।[1] গা-গছডাল ১.৫-৩ মিটাৰ পৰ্যন্ত ওখ হয়। তৰাৰ পাতসমূহ দীঘলীয়া অৰ্ধ-ডিম্বাকৃতিৰ হোৱাৰ লগতে আগ অংশ জোঙা হয়। গা-গছত বিপৰীতমুখী এখিলাকৈ পাত থাকে। পাতসমূহ ৭-৯ ছেণ্টিমিটাৰ বহল আৰু ২০-৪০ ছেণ্টিমিটাৰ দীঘল হয়। তৰাৰ ফল বেৰীজাতীয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত বহুসংখ্যক বীজ থাকে। ​

ব্যৱহাৰ[সম্পাদনা কৰক]

খাদ্য[সম্পাদনা কৰক]

থাইলেণ্ডকে ধৰি এচিয়া মহাদেশৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ লোকে তৰাৰ কুমলীয়া গা-গছ খাদ্য হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। ইয়াৰ শিপাও ব্যঞ্জনৰ সোৱাদ আৰু সুগন্ধি বৃদ্ধি কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়।[2]

ঔষধি[সম্পাদনা কৰক]

বহু জনজাতীয় লোকে তৰাৰ শিপা খুন্দি চাউলৰ পৰা তৈয়াৰী নিচাযুক্ত পানীয়ৰ সৈতে মিহলাই ছালৰ ভেঁ‌কুৰজাতীয় সংক্ৰমণৰ উপশমৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰে। চাকমাসকলে জণ্ডিচ, গেষ্ট্ৰিক আলচাৰ আদিৰ নিৰাময়ৰ বাবে ইয়াৰ ব্যৱহাৰ কৰা দেখা যায়।[3][4]

অন্যান্য[সম্পাদনা কৰক]

অসমৰ জনজাতীয় লোকসকলে তৰাপাতত বান্ধি মাছ, শাক ইত্যাদি পাতত দি ৰান্ধি খায়। মিচিংসকলে তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত আঠাজাতীয় চাউলৰ ভাত পুৰাং আপিন তৰাপাতত বান্ধি সিজায়।[5] অসমত গৰু বিহুৰ দিনা ইয়াৰ বৌখাবিলাক ছিৰি, শুকুৱাই তাৰে পঘা বাটি গৰুক দিয়া হয়৷[6]

তথ্য সংগ্ৰহ[সম্পাদনা কৰক]

  1. "Pharmacognostical studies on the rhizome and root of Alpinia nigra". Zhong Yao Cai খণ্ড 24 (7): 486–487. 2001. PMID 11668738. 
  2. ""ทอดมันหน่อกะลา" เมนูขึ้นชื่อลือชาแห่งเกาะเกร็ด" (thai ভাষাত). Manager Daily. 2015-02-27. http://www.manager.co.th/Food/ViewNews.aspx?NewsID=9580000022934. 
  3. "Anti-inflammatory activity of the rhizome extract of Alpinia nigra". International Research Journal of Pharmaceuticals খণ্ড 2 (3): 73–76. 2012. 
  4. "Analgesic activity of the rhizome extract of Alpinia nigra". IJPI's Journal of Pharmacognosy and Herbal Formulations খণ্ড 2 (9): 28–32. 2012. 
  5. "মিচিং সমাজৰ উলাহৰ উৎসৱ – আলি আঃয়ে লৃগাং আৰু পঃৰাগ". blog.mygov.in. 21 Feb 2020. https://blog.mygov.in/%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%9A%E0%A6%BF%E0%A6%82-%E0%A6%B8%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%B0-%E0%A6%89%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A7%B0-%E0%A6%89%E0%A7%8E%E0%A6%B8%E0%A7%B1-%E0%A6%86%E0%A6%B2/। আহৰণ কৰা হৈছে: 23 July 2020. 
  6. "তৰা গছ". xobdo.org. http://www.xobdo.org/dic/%E0%A6%A4%E0%A7%B0%E0%A6%BE%20%E0%A6%97%E0%A6%9B। আহৰণ কৰা হৈছে: 1 August 2020.