চুতীয়া ৰাজ্য

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
Jump to navigation Jump to search
চুতীয়া সাম্ৰাজ্য

১১৮৭–১৬৭৩
চুতীয়া ৰাজ্যৰ মানচিত্ৰ
ৰাজধানী শদিয়া
ভাষা(সমূহ) চুতীয়া ভাষা (ৰাজকীয়), অসমীয়া(প্ৰজা)
ধৰ্ম অৰ্ধ হিন্দু
চৰকাৰ ৰাজতন্ত্ৰ
মহাৰাজ
 - ১১৮৭-১২২০ বীৰপাল/গয়াপাল
 - ১২৩০-১২৬০ ৰত্নধ্বজপাল/গৌৰী নাৰায়ণ
 - ১৫২০-১৫২২ ধৰ্মধ্বজপাল/ধীৰনায়াৰণ
 - ১৫২২-১৫২৪ নীতিপাল/চন্দ্ৰ নাৰায়ণ(অন্তিম)
ইতিহাস
 - বীৰপালৰ দ্বাৰা স্থাপিত ১১৮৭
 - ৰত্নধ্বজপাললৰ ৰাজ্য বিস্তাৰ ১২২০ - ১২৬০
 - চুতীয়া-আহোম যুদ্ধ ১৫১৪ - ১৬৭৩
 - শদিয়াৰ আক্ৰমণ ১৭ এপ্ৰিল ১৫২৪
 - পতন ১৬৭৩
Today part of ভাৰত

চুতীয়া ৰাজ্য (ইংৰাজী: Sutiya kingdom) আছিল ত্ৰয়োদশ শতিকাত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে দিকাৰাই নদী আৰু দিচাং নদীৰ মাজত এক বিশাল সাম্ৰাজ্য[1]। ১১৮৭ চনত বীৰপালে শদিয়াক ৰাজধানী পাতি উত্তৰ-পূব অসম আৰু অৰুণাচলৰ কিছু অঞ্চল লৈ চুতীয়া ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত প্ৰায় সোতৰজন ৰজাই এই সাম্ৰাজ্য চলাইছিল। কামৰূপ ৰাজ্য ধ্বংস হোৱাৰ লগে লগে অসমৰ উত্তৰ-পূবত চুতীয়াসকল, পশ্চিমদিশে বাৰভূঞা বিষয়াসকল আৰু খেন ৰজাসকল ক্ষমতালৈ আহিছিল।[2]। অসমৰ স্থানীয় জনজাতিসকলৰ মাজত চুতীয়াসকল অন্যতম। তেওঁলোক তিব্বত-বাৰ্মীজ বড়ো-কচাৰী পৰিয়াল গোষ্ঠীৰ লোক আছিল আৰু তিব্বত-বাৰ্মীজ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সাম্প্ৰতিক কালত, চুতীয়াসকলে অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰে।

ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা[সম্পাদনা কৰক]

আনুমানিক ১১৮৭ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰথম ৰজা বীৰপাল বা বীৰবৰে প্ৰথমতে সোৱণশিৰি নদীৰ দাঁতিত অৱস্থিত সোণাগিৰি পাহাৰত বসবাস কৰা ৬০ ঘৰ মানুহৰ ওপৰত অধিনায়কত্ব স্থাপন কৰি শাসন কৰিবলৈ লৈছিল। ইয়াৰ পিছত চুবুৰীয়া লোকসলক পৰাস্ত কৰি তেওঁ 'গয়াপাল' নাম লৈছিল। পিছলৈ তেওঁ উত্তৰ-পূব অসম আৰু অৰুণাচলৰ অধিক অঞ্চল লৈ চুতীয়া ৰাজ্য বিস্তাৰ কৰে। শদিয়াক তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাতিছিল।

ত্ৰয়োবিংশ শতিকাৰ আগভাগত আহোমসকলে অসমত তেওঁলোকৰ ৰাজ্য স্থাপন কৰিবৰ সময়ত উজনি অসমত চুতীয়াসকলেই আটাইতকৈ শক্তিশালী আছিল। এখন আহোম বুৰঞ্জীৰ মতে চুকাফা অহাৰ সময়ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পূবে আছিল ব্ৰহ্মকুণ্ড, পশ্চিমে চিচি নদী (সোৱণশিৰিৰ উপনদী), উত্তৰে পৰ্বতমালা আৰু দক্ষিণে বুঢ়ীদিহিং নদী। পাছলৈ‌ ৰত্নধ্বজপালে ভদ্ৰেশেন আৰু ন্যায়পালৰ ৰাজ্য দখল কৰি বিশ্বনাথৰ দিকাৰাই-ঘিলাধাৰী অঞ্চলৰ লৈকে ৰাজ্য বিস্তাৰ কৰিছিল। চুতীয়া সকলৰ মাজত বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰথা নথকাৰ বাবে তেওঁলোকৰ আটাইবোৰ ৰজাৰ নাম জনা নাযায়। দেওধাই অসম বুৰঞ্জীৰ মতে বাৰ শতিকাৰ মাজভাগৰ পৰা ষোল্ল শতিকাৰ আগভাগলৈকে মুঠ দহজন চুতীয়া ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। নোই ইলিয়াছ চাহাবৰ "হিষ্ট্ৰী অৱ দা শ্বান্‌ছ" গ্ৰন্থৰ মতে আহোম ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক চুকাফাৰ সমসাময়িক চুতীয়া ৰজা কোছীৰ আগতে তেওঁৰ বংশৰ চৌত্ৰিশজন ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। তালৈ চাই কোনো কোনো পণ্ডিতে চুতীয়াসকলে খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকামানতে ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল বুলি অনুমান কৰে।[3]

পৰৱৰ্তী ৰজাসকল[সম্পাদনা কৰক]

চুতীয়া ৰজাসকলৰ মাজত আটাইতকৈ শক্তিশালী তথা প্ৰভাৱশালী ৰজা আছিল বীৰপালৰ পুত্ৰ গৌৰীনাৰায়ণ (ৰত্নধ্বজপাল)[4]। ১২৩০ চনত তেওঁ স্বেতাগিৰিৰ ৰজা "ভদ্ৰসেন"ক যুদ্ধত হৰুৱাইছিল। তাৰপিছত ন্যায়পালক বশ কৰি কমতাপুৰ লৈকে আগবাঢ়ি গৈছিল। তেওঁ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰৰ ৰত্বপুৰ বা ৰতনপুৰত ৰাজধানী স্থাপন কৰিছিল আৰু কমতাপুৰৰ ৰজাৰ জীয়েকক বিয়া পাতি বন্ধুত্ব স্থাপন কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও তেওঁৰ ৰাজত্বকালত বহুতো চুতীয়া গোটক নিজ ৰাজ্যৰ অধীনলৈ আনিছিল অথবা গোটবোৰক চুতীয়া ৰাজ্যৰ লগত মিলি যাবলৈ উৎসাহিত কৰিছিল।

১৩৭৬ চনত হোৱা কোনো এক দ্বন্দৰ ফলত চুতীয়া ৰজাৰ হাতত আহোম ৰজা চুতাফাৰ মৃত্যু হয়। এনেদৰেই আহোম আৰু আৰু চুতীয়াসকলৰ মাজত কাজিয়া আৰম্ভ হয় আৰু এই কাজিয়া বহু বছৰ ধৰি চলি আছিল। অৱশেষত, ১৫২২ চনত আহোমে চুতীয়া ৰজা নীতিপালক হত্যা কৰি চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী শদিয়া দখল কৰে। আহোমসকলে সেই অঞ্চলটো শাসন কৰিবৰ বাবে শদিয়া খোৱা গোঁহাই নামৰ পদৰ সৃষ্টি কৰে। কিন্তু চুতীয়াসকলে আহোমসকলৰ বিৰুদ্ধে বিভিন্ন লুণ্ঠন চলাইছিল। ১৬৭৩ চনত চুতীয়াসকলে আহোমসকলৰ বশ্যতা স্বীকাৰ কৰে[5]

ৰজা সকলৰ তালিকা[সম্পাদনা কৰক]

ৰজাৰ তালিকাত
# বছৰ ৰাজত্ব কাল নাম অন্য নাম
১. ১১৮৭ - ১২২০ ৩৩ ব বীৰপাল গয়াপাল
২. ১২২০ - ১২৫৫ ৩৫ ব ৰত্নধ্বজপাল গৌৰীনাৰায়ণ
৩. ১২৫৫ - ১২৭০ ১৫ ব বিজয়ধ্বজপাল শিৱনাযৰায়ণ
৪. ১২৭০ - ১২৮৫ ১৫ ব বিক্ৰমধ্বজপাল জগতনাৰায়ণ
৫. ১২৮৫ - ১৪০৫ ২০ ব গৌৰধ্বজপাল প্ৰমত্তনাৰায়ণ
৬. ১৩০৫ - ১৩২৫ ২০ ব শঙ্খধ্বজপাল হৰিনাৰায়ণ
৭. ১৩২৫ - ১৩৪৩ ১৮ ব ময়ুৰধ্বজপাল গোলোকনাৰায়ণ
৮. ১৩৪৩ - ১৩৬০ ১৭ ব জয়ধ্বজপাল বজ্ৰনাৰায়ণ
৯. ১৪৬০ - ১৩৮০ ২০ ব কৰ্মধ্বজপাল প্ৰতাপনাৰায়ণ/নন্দেশ্বৰ
১০. ১৩৮০ - ১৪০০ ২০ ব সত্যনাৰায়ণ
১১. ১৪০০ - ১৪২০ ২০ ব লক্ষ্মীনাৰায়ণ
১২. ১৪২০ - ১৪৪০ ২০ ব ধৰ্মনাৰায়ণ
১৩. ১৪৪০- ১৪৬৫ ২৫ ব প্ৰত্যক্ষনাৰায়ণ
১৪. ১৪৬৫ - ১৪৮০ ১৫ ব যশনাৰায়ণ
১৫. ১৪৮০ - ১৫০০ ২০ ব পুৰন্দৰধ্বজপাল পুৰন্দৰনাৰায়ণ
১৬. ১৫০০- ১৫২২ ২২ ব ধৰ্মধ্বজপাল ধীৰনাৰায়ণ
১৭. ১৫২২ - 1৫২৪ ২ ব নীতিপাল/নীতাই চন্দ্ৰ নাৰায়ণ

আৰু চাওক[সম্পাদনা কৰক]

তথ্য সংগ্ৰহ[সম্পাদনা কৰক]

  1. "চুতীয়া ৰাজ্য". http://enajori.com/test/history/kingdomsofAssam/kingdomofassam1.html। আহৰণ কৰা হৈছে: August 11, 2012. 
  2. "চুতীয়া ৰজা". http://www.historyfiles.co.uk/KingListsFarEast/IndiaChutiyas.htm। আহৰণ কৰা হৈছে: August 11, 2012. 
  3. ড: স্বৰ্ণলতা বৰা. মাধ্যমিক অসম বুৰঞ্জী. পৃষ্ঠা. ১৮৪-১৯০. ISBN 81-85905-11-8. 
  4. "ৰত্নধ্বজপাল". http://enajori.com/test/history/kingdomsofAssam/kingdomofassam1.html। আহৰণ কৰা হৈছে: August 11, 2012. 
  5. "আহোম-চুতীয়াৰ কাজিয়া". http://enajori.com/test/history/kingdomsofAssam/kingdomofassam1.html। আহৰণ কৰা হৈছে: August 11, 2012. 

বাহ্যিক সংযোগ[সম্পাদনা কৰক]