সমললৈ যাওক

জাপি

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
অসমীয়া জাপি

জাপি অসমীয়া সংস্কৃতিৰ বাহক, অসমীয়া জাতি আৰু সংস্কৃতিৰ বিশেষ প্ৰতীক ৰূপে সৰ্বজনবিদিত। প্ৰথমে জাপি দেখিবলৈ টুপিৰ দৰে আছিল। কালক্ৰমত তাৰ আকাৰ, ৰং, সজাৰ অৰ্থাৎ তৈয়াৰী কৰা সঁজুলি ভিন্ন ধৰণৰ হ'ল। বাঁহ, বেত, গছৰ পাত জাপি সজাৰ ঘাই উপকৰণ। কোনো কোনো দেশত গছপাত আৰু জন্তুৰ ছালেৰেও জাপি সজা হয়। ৰূপ-সজ্জাৰ ফালৰপৰা ইয়াৰ ভাগ দুটা-ফুলাম জাপি আৰু উকা জাপি। জাপিৰ ইতিহাস বহু পুৰণি। আগৰ দিনত জাপিৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ জাপি ব্যৱহাৰ হৈছিল। বৰদৈয়া জাপি, সৰুদৈয়া জাপি আদিও আছিল। ইয়াৰোপৰি পানীজাপি, গৰখীয়া জাপি আদিৰ প্ৰচলন আছিল। জাপি সাধাৰণতে টকৌপাতেৰে তৈয়াৰ কৰা হয়। জাপিৰ ওপৰৰ অংশত সাধাৰণতে ধাতুৰ জোঙা উপাদান এটা লগোৱা হৈছিল আৰু ইয়াক অসমীয়াত চূলা নামেৰে জনা গৈছিল।[1] ৰজাঘৰীয়া আৰু সম্ভ্ৰান্ত লোকে ব্যৱহাৰ কৰা জাপিৰ চূলা সাধাৰণতে ৰূপ আৰু সোণৰে তৈয়াৰ কৰা হৈছিল।[2] জাপি ভাৰতৰ পূব অঞ্চলৰ বঙ্গ, উৰিষ্যা, ছত্তিশগড়কে ধৰি নেপাল আৰু পূব, দক্ষিণ পূব এছিয়াৰ লৈকে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। অৱশ্যে অসমৰ জাপিটো পূব ভাৰতত ব্যবহৃত জাপিৰ লগতহে মিলে। বাৰিষাৰ দিনত উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ মণিপুৰ আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশতো জাপিৰ লেখীয়া বস্ত্ৰ লোৱা দেখা যায়। ২০১৭ চনত ভাৰতীয় ডাক বিভাগে ভাৰতীয় মানুহে মূৰত পৰিধান কৰা ১৬ টা টুপিৰ[3] ডাকটিকট প্ৰচলন কৰিছিল য’ত অসমৰ জাপিয়েও স্থান পাইছিল৷

জাপি শব্দটিৰ উৎপত্তি

[সম্পাদনা কৰক]

“জাপি “শব্দটিৰ উৎপত্তি ‘জাপʼ শব্দৰ পৰা হৈছে। যাৰ অৰ্থ টকৌ পাতৰে ভৰ্ত্তি হৈ থকা দম।

ইতিহাস

[সম্পাদনা কৰক]
ৰ’দ-বৰষুণত খেতি পথাৰত বা ঘৰৰ বাহিৰত ব্যৱহাৰ হোৱা জাপি

জাপিৰ প্ৰথম ঐতিহাসিক উল্লেখ চুতীয়া ৰজাৰ ক্ষেত্ৰত পোৱা যায়। ১৫২৩ চনৰ চুতীয়া ৰজা নীতিপালে আহোম ৰজা চুহুংমুঙৰ লগত সন্ধি কৰিবলৈ সোণ আৰু ৰুপৰ পাত বন্ধা জাপি উপহাৰ দিছিল।[4][5][6][7][8][9] ইয়াৰ পাছত চুহুংমুঙ ৰজাই চুতীয়া ৰাজধানী শদিয়া দখল‌ কৰি বহুতো জাপি লাভ কৰিছিল আৰু তাৰে কেইবাটাও ৰূপৰ জাপি ১৫২৪ চনত শদিয়া আক্ৰমণ কৰিবলৈ অহা নৰা সেণাপতি ফূক্লৈমূঙ্গক উপহাৰ দি সন্ধি কৰিছিল।[10][11][12] চুতীয়া ৰজাৰ দিনত জাপি নিৰ্মাণ কৰিবলৈ জাপিসজিয়া বুলি এটা খেল ৰাখিছিল যিটো খেলৰ লোকে পাছলৈ আহোম ৰজা সকলৰ কাৰণেও জাপি নিৰ্মাণ কৰিছিল। জাপিসজিয়া খেলত চুতীয়া লোকৰ প্ৰাধান্য আছিল।[13]

ইয়াৰ বাহিৰে মধ্য অসমৰ বাৰ ভূঞা সকলেও জাপি ব্যৱহাৰ কৰিছিল। "সাতসৰী বুৰঞ্জী"ৰ মতে আহোম ৰজা সকলে বচুৱাল, তঙালি আৰু টকৌ-পতীয়া জাপি ভূঞা সকলৰ পৰা ল'বলৈ শিকিছিল।[14] আহোমৰ দিনত ডা-ডাঙৰীয়াসকলে মৰ্য্যাদা অনুসৰি বিভিন্ন জাপি ব্যৱহাৰ কৰিছিল। যেনে- বুঢ়াগোহাঁই, বৰপাত্ৰগোহাঁই, বৰগোহাঁয়ে সোণৰ চূলাৰে পানী জাপি আৰু টুপি জাপি। বৰফুকন সকলে ৰুপৰ চূলাৰ জাপি, উকা বৰজাপি ব্যৱহাৰ কৰিছিল।

আঞ্চলিক প্ৰেক্ষাপট

[সম্পাদনা কৰক]

জাপি পূব আৰু উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ কৃষিজীৱী সম্প্ৰদায়সমূহে ব্যৱহাৰ কৰা বাঁহ আৰু পাতেৰে বোৱা শিৰস্ত্ৰাণৰ এক প্ৰচলিত পৰম্পৰাৰ অংশ। বড়োসকলৰ মাজত বৰষুণৰ পৰা সুৰক্ষা দিয়া একেধৰণৰ জাপিক খোফ্ৰি বুলি জনা যায়।[15] ইয়াক ফলা বাঁহেৰে নিৰ্মাণ কৰা হয় আৰু মাজত শুকান টকৌ পাত ভৰাই দিয়া হয়। ইয়াৰ কাষ সমূহ বেত বা বাঁহেৰে অধিক মজবুত কৰা হয়। পৰম্পৰাগতভাৱে পুৰুষ আৰু মহিলা উভয়ে ইয়াক পৰিধান কৰে। বিশেষকৈ বাৰিষাকালত হাল বোৱা, ধান ৰোৱা আৰু ধাননি পথাৰ প্ৰস্তুত কৰাৰ দৰে কামৰ সৈতে ইয়াৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক আছে।[16] বড়োসকলৰ মাজত খোফ্ৰি ছিবনাই নামেৰে পৰিচিত খেৰাই ধাৰ্মিক অনুষ্ঠানৰ এক আচাৰমূলক নৃত্যত বাঁহ আৰু শুকান পাতেৰে নিৰ্মিত খোফ্ৰি ব্যৱহাৰ কৰা হয়; নৃত্যশিল্পী গৰাকীয়ে লগতে এখন ঢাল আৰু এখন তৰোৱালো বহন কৰে।[17]

উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ আন অঞ্চলতো জাপিৰ লেখীয়া বিভিন্ন শিৰস্ত্ৰাণ দেখা যায়। মনপাসকলে অৰুণাচল প্ৰদেশত ব্যৱহাৰ কৰা শংকু (conical) আকৃতিৰ টুপী দুটা বোৱা তৰপেৰে নিৰ্মিত। পানী নোসোমাবৰ বাবে তৰপ দুটাৰ মাজত কলগছৰ শুকান কাণ্ডৰ সামগ্ৰী ভৰাই দিয়া হয়।[18][19] গালো বা পূৰ্বতে আদি-গালং নামেৰে পৰিচিত গোটসমূহকে ধৰি আদি জনগোষ্ঠীৰ লোক সকলেও পাক খুৱাই বোৱা বেতেৰে বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ শিৰস্ত্ৰাণ নিৰ্মাণ কৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, বলুপ এক মজবুত অৰ্ধ-উপবৃত্তাকাৰ পাত্ৰসদৃশ অংশেৰে গঠিত, যাৰ চাৰিওফালে অনুভূমিক আৰু নাও-আকৃতিৰ এটা কাণি থাকে। পূব অৰুণাচল প্ৰদেশৰ মিচমিসকলৰো বেত আৰু বাঁহেৰে বোৱা টুপীৰ এক পৰম্পৰা আছে। নৃগোষ্ঠীয় সংগ্ৰহসমূহত মিচমি আৰু ইদু মিচমি সম্প্ৰদায়ৰ টুপী সংৰক্ষিত হৈ আছে। আনহাতে, অৰুণাচল প্ৰদেশৰ পৰ্যটন বিভাগৰ সহযোগত প্ৰস্তুত কৰা তথ্যত বেতৰ টুপী নিৰ্মাণক ইদু মিচমিসকলৰ বাঁহ বোৱাৰ বহল পৰম্পৰাৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত কৰা হৈছে।[20]

ছত্তীশগড়ৰ খুমৰি বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী টুপী

পূব ভাৰতৰ অধিক পশ্চিম আৰু দক্ষিণৰ অঞ্চলসমূহৰ লগতে নেপালৰ তৰাই অঞ্চলতো একেধৰণৰ কৃষিজাত বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী টুপী দেখা যায়। দক্ষিণ নেপালৰ তৰাই (Terai) অঞ্চল থাৰুসকলৰ মাজত ধান খেতি কৰাৰ সময়ত ছত্ৰী নামেৰে পৰিচিত বাঁহ আৰু শুকান পাতেৰে নিৰ্মিত বহল পথাৰ-টুপী বা ছাতিসদৃশ সামগ্ৰী পৰিধান কৰা হয়। হাতত নধৰাকৈ ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা ছাতিৰ দৰে মূৰৰ ওপৰত স্থাপন কৰা এই সামগ্ৰীয়ে পৰিধানকাৰীক মৌচুমী বৰষুণ আৰু ৰ'দ—উভয়ৰে পৰা সুৰক্ষা দিয়ে।[21][22] ঊনবিংশ শতিকাৰ থাৰু জনগোষ্ঠীৰ বস্তুগত জীৱনৰ বৰ্ণনাতো ৰ'দৰ পৰা সুৰক্ষাৰ বাবে পাতেৰে নিৰ্মিত ছাতিৰ ব্যৱহাৰৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে।[23]

নেপালত ব্যৱহাৰ হোৱা জাপি।

ওড়িশাৰ চুকতিয়া ভুঞ্জিয়া জনগোষ্ঠীৰ মাজত ছতেল বা মায়েৰ নামেৰে পৰিচিত বহল আৰু চেপেটা শংকু আকৃতিৰ বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী আবৰণ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। দুটা পৰস্পৰ গাঁথি বোৱা বাঁহৰ কাঠামোৰ মাজত ছিয়ালি পাতৰ তৰপ ভৰাই ইয়াক নিৰ্মাণ কৰা হয়। পৰম্পৰাগতভাৱে ধান সিঁচা আৰু ধান ৰোৱাৰ সময়ত ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।[24]গঞ্জাম জিলাত পালাৰি আৰু‌ কালাহাণ্ডি জিলাত ছাতুৰ নামেৰে পৰিচিত বাঁহ আৰু পাতেৰে নিৰ্মিত বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী টুপীসমূহ একেদৰে কৃষক, শ্ৰমিক আৰু পশুপালকসকলে পৰিধান কৰে। পূব ভাৰতৰ বিভিন্ন অঞ্চলতো একেধৰণৰ সামগ্ৰীৰ ব্যৱহাৰৰ তথ্য পোৱা গৈছে।[25] চুবুৰীয়া বাংলাদেশত কৃষিকাৰ্যত পৰম্পৰাগতভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা বাঁহৰ টুপীক মাথাল বুলি কোৱা হয়।[26]

ছত্তীশগড়ৰ জনজাতীয় মহিলাই লোৱা জাপি।

বৰ্তমানৰ ছত্তীশগড়ৰ বস্তাৰ অঞ্চলৰ আদিবাসী সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজতো পূৰ্বতে একেধৰণৰ বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী সামগ্ৰী ব্যৱহৃত হৈছিল। চেত্ৰী নামৰ স্থানীয় বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী টুপী আৰু সোনা নামৰ পাতৰ বৰষুণ-কোট শুকান শালপাতৰ পৰা নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। বৰষুণৰ সময়ত গাঁৱৰ বজাৰলৈ যাওঁতে এইবোৰ পৰিধান কৰা হৈছিল।[27] মধ্য ভাৰতৰ আন অঞ্চলৰ নৃগোষ্ঠীয় সংগ্ৰহসমূহত খুমাৰি বা খুমৰিক পৰম্পৰাগত বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী টুপী হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ইয়াৰ সৈতে সম্পৰ্কিত খুমৰি বা ছাতেলি নামৰ বৰষুণ-প্ৰতিৰোধী ঢাল বা বৰষুণ-কোটৰ তথ্যও পোৱা যায়।[28] ছত্তীশগড়ৰ স্থানীয় অঞ্চলসমূহত এতিয়াও মহুল পাত ব্যৱহাৰ কৰি অস্থায়ী টুপী নিৰ্মাণ কৰা হয়, যিয়ে প্ৰবল বৰষুণৰ সময়ত গৰু-ম'হৰখীয়াসকলক সুৰক্ষা দিয়ে।[29]

এই আঞ্চলিক ৰূপসমূহৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য হ'ল স্থানীয়ভাৱে উপলব্ধ বাঁহ, বেত আৰু পাতৰ ব্যৱহাৰ; পানী নোসোমাবৰ বাবে তৰপযুক্ত নিৰ্মাণপদ্ধতি; আৰু মৌচুমী বৰষুণৰ পৰিস্থিতিত কৰা কৃষিকাৰ্যৰ সৈতে থকা সম্পৰ্ক। অসমীয়া জাপিয়ে নিজস্ব স্বকীয় ৰূপসমূহ বিকশিত কৰাৰ লগতে অসমৰ সামাজিক-সাংস্কৃতিক পৰিসৰত ৰাজকীয়, আনুষ্ঠানিক আৰু অলংকাৰিক ভূমিকাও লাভ কৰে।

নিৰ্মাণশৈলী

[সম্পাদনা কৰক]

বাঁহ আৰু তাল গছৰ পাত বা টকৌ গছৰ পাত ব্যৱহাৰ কৰি জাপি তৈয়াৰ কৰা হয়। জাপিৰ আকাৰ বিভিন্নধৰণৰ আছে- বৰ জাপি, সৰু জাপি। খেতি-পথাৰত ব্যৱহাৰ কৰা জাপিৰ আকাৰ বৰ জাপিতকৈ সক বহল ঘূৰণীয়া (বৃত্তাকাৰ)। মাজ অংশটোত হালোৱাজনৰ মূৰত খাপ-খাই পৰাকৈ এটা জোঙা কৰা অংশ থাকে। প্ৰথমতে ঘূৰণীয়া আকৃতিৰ (চালনি আকৃতি) মাজত সৰু সৰু ফাক থকা দুখন ছাল (জালি) বৈ তৈয়াৰ কৰি লোৱা হয়, এই চালনি আকৃতিৰ ছাল দুখন বওঁতে একেবাৰে কেন্দ্ৰবিন্দুৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ৮ ইঞ্চিমান বৈ হোৱাৰ পাছত এটা অলপ ডাঠ ঘূৰণীয়া শলিৰে বান্ধি ওপৰৰ অংশ জোঙা কৰা হয়। এনেকৈ দুয়োখন ছাল বৈ হোৱাৰ পাছত টকৌ পাত বা তাল পাত ঘূৰণীয়াকৈ কাটি দুইখন ছালৰ মাজত পাৰি দিয়া হয় আৰু ঠায়ে ঠায়ে গাঠি দিয়া হয়।[30]

প্ৰকাৰ

[সম্পাদনা কৰক]

ৰূপসজ্জা তথা ব্যৱহাৰৰ ফালৰ পৰা জাপিৰ সুকীয়া সুকীয়া নাম আছে। জাপি কেইপ্ৰকাৰৰ সঠিককৈ ক'বলৈ টান।

নতুন পোহৰ নামৰ ৱেবছাইটটোৰ তথ্য অনুসৰি জাপি ১০ প্ৰকাৰৰ থাকে,[31] সেয়া হ'ল -

  1. গৰখীয়া জাপি
  2. পানী জাপি
  3. বনুৱা জাপি
  4. হালোৱা জাপি
  5. উকা জাপি
  6. ফুলাম জাপি
  7. পদুমীয়া জাপি
  8. সৰুদৈয়া‌ জাপি
  9. বৰজাপি
  10. টুপি জাপি
বিহু নৃত্যত ব্যৱহৃত অসমীয়া জাপি

আনহাতে শব্দ অভিধান অনুসৰি জাপি কেইবাপ্ৰকাৰৰ আছে।[32] যেনে-

  • ডাং-জাপি,
  • বৰজাপি,
  • পানী বা হালোৱা-জাপি,
  • সৰুদৈয়া জাপি ইত্যাদি

শান্তনু কৌশিক বৰুৱাৰ 'অসম অভিধান' অনুসৰি জাপিৰ ভাগ সমূহ হৈছে - গৰখীয়া জাপি, পানী জাপি, বনুৱা জাপি, হালোৱা জাপি, উকা জাপি, ফুলাম জাপি, পদুমীয়া জাপি, সৰুদৈয়া জাপি, বৰজাপি আদি।[33]

ব্যৱহাৰ

[সম্পাদনা কৰক]

“জাপিৰ” ব্যৱহাৰ বহু ক্ষেত্ৰত দেখিবলৈ পোৱা যায়। খেতিয়ক সকলে পৰিধান কৰে কৃষি কাৰ্য্যত বৰ্তি থকাৰ সময়ত ৰʼদ বৰষুণৰ পৰা ৰক্ষা পাবলৈ। বিহু নচাৰ সময়ত ইয়াৰ শোভা বঢ়াবৰ কাৰণে কৰে। অতিথিক আদৰণি জনোৱাৰ চিহ্ন স্বৰূপে তথা সজোৱা বস্তু হিচাপে ইয়াক চʼৰা ঘৰত ৰখা হয়। সাধাৰণ বা অনালংকৃত “জাপি” খেতিয়ক সকলৰ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰমিত হয়। আনহাতে, অলংকৃত “জাপি” অসমীয়া ৰাজ পৰিয়ালৰ লোকসকলে নিজৰ স্থিতাৱস্থাৰ প্ৰতীক চিহ্ন হিচাপে প্ৰয়োগ কৰিছিল।[34]

জীৱিকা

[সম্পাদনা কৰক]

শিৱসাগৰ জিলাৰ হাফলুটিং ন-পাম নাথ গাঁওবাসীয়ে কেবাদশক ধৰি ইয়াত জীয়াই ৰাখিছে জাপি নিৰ্মাণৰ পৰম্পৰা। হাফলুটিং নপাম নাথ গাঁৱৰ প্ৰায় প্ৰতিটো পৰিয়ালে পৰম্পৰাগতভাৱে নিৰ্মাণ কৰি আহিছে জাপি। হাফলুটিং ন-পাম নাথ গাঁৱৰ পুৰুষ-মহিলা সকলো জাপি নিৰ্মাণৰ সৈতে জড়িত। জাপি শিল্প গাঁওখনৰ উপাৰ্জনৰ অন্যতম উৎস। বাঁহ, বেত আৰু টকৌপাতেৰে গাঁওবাসীয়ে নিৰ্মাণ কৰি আহিছে জাপি।

পূৰ্বপুৰুৰ দিনৰে পৰা ন-পাম নাথ গাঁওবাসীয়ে নিৰ্মাণ কৰি আহিছে জাপি। স্থানীয় বিভিন্ন বজাৰত জাপি বিক্ৰী কৰিবলৈ যায় ন-পাম নাথ গাঁৱৰ লোকসকল। অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰৰ ব্যৱসায়ীয়েও ক্ৰয় কৰে গাঁওবাসীয়ে নিৰ্মাণ কৰা জাপি। গ্ৰাহকৰ সমাদৰ লাভ কৰা ন-পাম গাঁৱৰ জাপি শিল্পৰ লগত জড়িত গাঁওবাসীয়ে কেৱল পৰম্পৰাগত পদ্ধতিৰেই নিৰ্মাণ কৰি আহিছে জাপি।[35]

জাপি হৈছে নলবাৰী অঞ্চলৰ প্ৰধান কুটিৰ শিল্প। জিলাখনৰ দোমাহীতোলা, সূতাৰকুছি, বালামুগকুছি, শিলাগুটি, তিলানী, বালিলেছা, মুদৈতোলা, দীঘেলী, তেৰেছিয়া, ভদ্ৰা আদি গাঁৱৰ প্ৰায়ভাগ মানুহৰে জীৱিকাৰ একমাত্ৰ উৎস এই জাপিশিল্প। এই শিল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচা সামগ্ৰী যেনে- বাঁহ, বেত, টকৌপাত ইত্যাদি নলবাৰী অঞ্চলত উভৈনদী। জাপিৰ বাবে কেঁচা বাঁহবোৰ এটা নিৰ্দ্দিষ্ট জোখত(অনুমান ১, ১.৫হাত)কাটি টুকুৰা কৰি লৈ তাৰপৰাই সৰু সৰু খাটি চাচি সাঁচাৰ(টুপী) ওপৰত ৰাখি চালনীৰ দৰে ঘনকৈ বৈ ৰ’দত শুকাই লোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত শুকান টকৌ গছৰ পাত সুন্দৰকৈ জাই দুই খলপ লগ লগাই সৰু সৰু সূতাৰে মাজে মাজে গাঁথি দি মুখবোৰ খাংৰাৰ ওপৰত ৰাখি সমানকৈ কাটি জাপি তৈয়াৰ কৰা হয়।[36]

তেজপুৰৰ জাপি সজীয়া গাঁৱখনৰ নামৰ উৎপত্তি জাপিৰ পৰা হৈছে৷ এই গাঁৱখন এসময়ত জাপি নিৰ্মাণৰ বাবে বিখ্যাত আছিল। কিন্তু সময়ৰ সোঁতত বৰ্তমান গাঁওখনৰ মাত্ৰ দুটা পৰিয়ালেহে এই বৃত্তিৰ লগত জড়িত হৈ আছে। তেজপুৰত তৈয়াৰ কৰা জাপি নেদাৰলেণ্ড আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰতো সমাদৃত৷ বৰ্তমান জাপি সজীয়া গাঁৱত বুদ্ধদেৱ কেওঁট আৰু তেওঁৰ ভাতৃ নাৰায়ণ কেওঁটে নিৰ্মাণ কৰি আছে। সৰুদৈয়া জাপিৰ পৰা বিহু আৰু অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠানত ব্যৱহাৰ কৰা জাপি প্ৰায় ২৪ ইঞ্চিৰ হয় ইয়াৰ মূল্য বৰ্তমান ৫০০ টকা। কোনো ধৰণৰ বাধা নোহোৱাকৈ ১৯৮৪ চনৰ পৰা জাপি সাজিবলৈ আৰম্ভ কৰে বুদ্ধদেৱ কেওঁটে জাপি সাজি পৰিয়াল চলাই আছে। কিন্তু বৰ্তমান এই দুই ভাতৃৰ বাহিৰে তেজপুৰৰ এই গাঁওখনত জাপি সজা লোক প্ৰায় নাই বুলিব পাৰি।[37]

চিত্ৰ

[সম্পাদনা কৰক]

তথ্য সংগ্ৰহ

[সম্পাদনা কৰক]
  1. ↑ "চূলা". Xobdo. https://www.xobdo.org/dic/%E0%A6%9A%E0%A7%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE। আহৰণ কৰা হৈছে: 14 June 2026.
  2. ↑ Bhuyan, S.K, "Satsari Assam Buranji,p.199
  3. ↑ https://stampdigest.in/2018/03/14/japi-cap-stamps-on-headgears-of-india-2017/
  4. ↑ Barua, GC, “Ahom Buranji”,p.56
  5. ↑ Bhuyan,SK,"Deodhai Assam Buranji,"সোণৰ পাত বন্ধা জাপি ১ টা", p.17
  6. ↑ ""Then the Chutiâ king desired to send silver and gold lipped Jâpi(Kup-ngiun-kham),gold bracelets(Mao-kham), gold basket(Liu-kham), gold ring (Khup-kham), gold bookstand (Khu-tin-kham), gold pirâ(Kham-ku), horse(Ma), elephant(Chang-pai), and two Âroans(Phra-nun) and Xorais(Phun) to the Ahom king."". Archived from the original on 2020-07-28. https://web.archive.org/web/20200728195005/http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 2020-08-23.
  7. ↑ Mahanta,S. Assam Buranji.D.H.A.S.,1945, p.9.
  8. ↑ Goswami, Hemchandra,Purani Asam Buranji,"সোণৰ খাপৰ চিকন জাপি এটা",p.41.
  9. ↑ Khanikar,S. Chutia Jaatir Itihax aru Luko-Sanskriti,1991, p.100.
  10. ↑ Bhuyan,SK, Deodhai Assam Buranji, "পাছে আমাৰ ৰজাদেৱে দিলে ফুক্লইমুং নৰাৰজালৈ নাংখামপই নামে কন্যা এজনী, ধন্যবাদ হাতী এটা, ৰূপৰ চূলাৰে জাপি দুটা।"
  11. ↑ Barua, GC, “Ahom Buranji”,p.58
  12. ↑ Bhuyan, SK, “Satsari Buranji”,p.62
  13. ↑ http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf Dutta,Sristidhar, Mataks and their Kingdom, 1985, p.30,"The Chutias were engaged in all kind of technical jobs of the Ahom kingdom. For example, the Khanikar Khel (guild of engineers) was always manneed by the Sutiyas. The Jaapi-Hajiya Khel (guild for making Jaapis) was also monopolished by them."
  14. ↑ Bhuyan, Surjya Kumar,Satsari Buranji,p.135.
  15. ↑ Bodo tribe Khofri hat from Udalguri district
  16. ↑ Narzary, Sibisan (2019). Material Culture of the Boros: With Special Reference to Cultivation (M.Phil. dissertation). প্ৰকাশক Kokrajhar: Bodoland University. pp. 37–39. https://repository.tribal.gov.in/bitstream/123456789/74194/1/IIPA_2019_dissertaion_0028.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  17. ↑ Hajowary, Tapasi (2022). "The Dance Forms of a Doudini in Kherai Festival of the Bodos of Assam: An Analytical Study from Religious Perspective". ShodhKosh: Journal of Visual and Performing Arts খণ্ড 3 (2): 24. doi:10.29121/shodhkosh.v3.i2.2022.148. "This dance is also known as Khopri Sibnai dance. Khopri is a large head gear made of bamboo strips and dried leaves.".
  18. ↑ "Bamboo and Cane Culture of Meghalaya". Indira Gandhi National Centre for the Arts. https://ignca.gov.in/divisionss/janapada-sampada/northeastern-regional-centre/bamboo-and-cane-culture-of-meghalaya/। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  19. ↑ "Bamboo and Cane Culture of Arunachal Pradesh". Indira Gandhi National Centre for the Arts. https://ignca.gov.in/divisionss/janapada-sampada/northeastern-regional-centre/introduction-bamboo-and-cane-culture-of-arunachal-pradesh/। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  20. ↑ "Traditional Cane Hats of the Idu Mishmis". BanglanatakGoogle Arts & Culture. 2022. https://artsandculture.google.com/asset/traditional-cane-hats-of-the-idu-mishmis/NQEyU29kMygBzA। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  21. ↑ "7 Nepali topi types used in Nepal besides Dhaka topi". Onlinekhabar English. 2 January 2022. https://english.onlinekhabar.com/nepali-topi-types.html। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  22. ↑ "Tharu Essentials That Built a Culture: Inside Traditional Life in Bardiya". Bardiya Nature Lodge. https://bardiyanaturelodge.com/tharu-essentials-that-built-a-culture-inside-traditional-life-in-bardiya/। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  23. ↑ Gazetteer of the Province of Oudh. 2. প্ৰকাশক Lucknow: Government Press. 1877.
  24. ↑ Sabar, Bhubaneswar; Pradhan, Paramatap (2025). "Material Culture of Chuktia Bhunjia Tribes of Odisha: An Anthropological Interpretation". Man in India খণ্ড 105 (1–2): 60. https://www.arfjournals.com/image/catalog/Journals%20Papers/MII/2025/No.%201-2%20%282025%29/3-Material%20Culture%20of%20Bhunjia%20Tribe.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  25. ↑ Sainath, P. (6 July 2017). "Make in India – with bamboos and leaves". People's Archive of Rural India. https://ruralindiaonline.org/article/make-in-india---with-bamboos-and-leaves। আহৰণ কৰা হৈছে: 19 July 2026.
  26. ↑ Banu, Zinat Mahrukh. "Bamboo Craft". Banglapedia. Retrieved 19 July 2026.
  27. ↑ Investment Opportunities in Chhattisgarh (Report). Government of Chhattisgarh. pp. 18–19.
  28. ↑ Mohanta, Basanta Kumar; Tripathy, Byomakesh (2016). "Role of Ethnographic Museum of IGNTU, Amarkantak for Conservation of the Tribal Cultural Heritage of Central India". Recent Researches on the Tribes of Central India. 2. প্ৰকাশক New Delhi: Aayu Publications. পৃষ্ঠা. 484–494. ISBN 978-93-85161-18-6.
  29. ↑ Niyogi, Deepanwita Gita (16 September 2023). "Forest Dweller on Growing Up With Mahul Leaves". The Quint. https://www.thequint.com/news/india/photos-chhattisgarh-tribal-mahul-leaf-hat-man-tiger-reserve.
  30. ↑ বৰুৱা,বিৰিঞ্চি কুমাৰ,"অসমৰ লোক-সংস্কৃতি
  31. ↑ "জাপিৰ প্ৰকাৰ". নতুন পোহৰ. https://notunpohor.com/2023/05/%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%AA%E0%A6%BF/। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  32. ↑ "জাপি". শব্দ অভিধান. https://www.xobdo.org/dic/%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%AA%E0%A6%BF। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  33. ↑ "'জাপি'ৰ বিষয়ে জানো আহক". অসমীয়া সাহিত্যৰ চানেকি. Archived from the original on 2025-01-27. https://web.archive.org/web/20250127123642/https://www.axomiyahahitiyarsaneki.com/2022/04/japi.html?m=1। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  34. ↑ "জাপিৰ প্ৰকাৰ". নতুন পোহৰ. https://notunpohor.com/2023/05/%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%AA%E0%A6%BF/। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  35. ↑ [https:/www.etvbharat.com/amp/as/!state/a-village-in-sivasagar-where-the-villagers-kept-the-culture-of-making-japi-alive-ass24050800546 "অসমৰ এনে এখন গাঁও য'ত ঘৰে ঘৰে নিৰ্মাণ কৰা হয় জাপি"]. ইটিভি ভাৰত. https:/www.etvbharat.com/amp/as/!state/a-village-in-sivasagar-where-the-villagers-kept-the-culture-of-making-japi-alive-ass24050800546। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  36. ↑ "জাপি". বিকাশপেডিয়া. https://as.vikaspedia.in/viewcontent/education/9859b89ae9f0-9b89829b89cd9959c39a49bf/99c9be9aa9bf-1। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
  37. ↑ "জাপি সজীয়া গাঁৱত এভূমুকি". ইটিভি ভাৰত. https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/sonitpur/jaapi-makers-busy-with-making-of-assamese-traditional-conical-hat-jaapi-in-tezpur/assam20230406212031158158827। আহৰণ কৰা হৈছে: ২৬ ডিচেম্বৰ ২০২৪.
"https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=জাপি&oldid=635746"ৰ পৰা অনা হৈছে