মহেশ্বৰ নেওগ

অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ পৰা
Jump to navigation Jump to search


মহেশ্বৰ নেওগ

মহেশ্বৰ নেওগৰ প্ৰতিকৃতি
জন্ম ৭ ছেপ্টেম্বৰ ১৯১৫
শিৱসাগৰ, অসম, ভাৰত
মৃত্যু ১৩ ছেপ্তেম্বৰ ১৯৯৫
পেচা সাহিত্যিক, কবি আৰু শিক্ষক

"অন্ত্যজা" কবিতাৰে অসমীয়া কাব্য সাহিত্যলৈ এক নতুন ধাৰা বোৱাই আনা মহেশ্বৰ নেওগ অসমীয়া সাহিত্যৰ এনে এগৰাকী সাধক যিগৰাকী একাধাৰে বুৰঞ্জীবিদ, লোকসংস্কৃতিৰ গৱেষক, কবি, প্ৰাচ্যতত্ত্ববিদ তথা শ্ৰেষ্ঠতম সম্পাদকসকলৰ এজন। তেওঁ সম্পাদনাৰ কৰি থৈ যোৱা গ্ৰন্থসমূহ অসমীয়া সাহিত্যৰ বুৰঞ্জীত এক মহৎ সংযোজন বুলিব পাৰি। তেওঁৰ ৰচনাৰাজিৰ মাজেদি পৰিস্ফুট হয় তেওঁৰ জ্ঞানৰ মহত্তম সীমা।

জন্ম[সম্পাদনা কৰক]

১৯১৫ চনৰ ৭ ছেপ্টেম্বৰ তাৰিখে শিৱসাগৰ জিলাৰ কমাৰফদীয়া গাঁৱত। পিতৃ মাণিক চন্দ্ৰ নেওগ। মাতৃ চন্দ্ৰপ্ৰভা নেওগ।

শিক্ষা[সম্পাদনা কৰক]

কমাৰফদীয়া স্কুল, শিৱসাগৰ, উত্তৰ লখিমপুৰত প্ৰাথমিক শিক্ষা, যোৰহাট হাইস্কুলৰ পৰা ষ্টাৰ নম্বৰসহ প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ। কটন কলেজৰ পৰা আই এছ চি প্ৰথম বিভাগত উত্তীৰ্ণ(১৯৩৬), ইংৰাজীত সন্মান সহকাৰে স্নাতক পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ, কলিকতাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা আধুনিক ভাৰতীয় ভাষা বিষয়ত প্ৰথম শ্ৰেণীৰ প্ৰথম বিভাগত স্নাতকোত্তৰ উত্তীৰ্ণ(১৯৪৭)।

কৰ্মজীৱন[সম্পাদনা কৰক]

যোৰহাট মিশ্যন হাইস্কুল, শিৱসাগৰ ফুলেশ্বৰী হাইস্কুল আৰু যোৰহাট হাইস্কুলত শিক্ষকতা। ১৯৪৫ চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ট্ৰাষ্ট ব’ৰ্ডত ক্ৰমে কাৰ্যালয় সচিব তথা কাৰ্যাধক্ষ্য হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ। ১৯৪৮ চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ত অসমীয়া অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ। ১৯৫৭ ত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অসমীয়া বিভাগৰ জৱাহৰলাল নেহৰু আসনৰ পদ শুৱনি কৰি সেই পদতে ১৯৭৮ চনলৈ কাৰ্যনিৰ্বাহ থাকে। আৰ্ট ফেকাল্টি ১৯৭৪। পাটিয়ালাপাঞ্জাৱী বিশ্ববিদ্যালয়ত ১৯৭৮ ৰ পৰা ১৯৮৩ চনলৈকে শংকৰদেৱ আসনৰ অধ্যাপক। সহকাৰী সম্পাদক কটনিয়ান ১৯৩৬-৩৭। গুৱাহাটী এ এছ এল ক্লাৱ ১৯৩৬-৩৭। সম্পাদক ৰামধেনু(১৯৪৯-৫০), ঝংকাৰ(১৯৫৪-৫৫), Journal Of University Of Guwahati (১৯৫৮), বৰগীত গৱেষণা সমিতি, অসম সঙ্গীত নাটক একাডেমী, সভাপতি সৰ্বভাৰতীয় প্ৰাচ্যবিদ্যা সন্মিলন , সুকুমাৰ কলা বিভাগ আলিগড়, জয়ন্তী।

স্বীকৃতি[সম্পাদনা কৰক]

পদ্মশ্ৰী(১৯৭২), অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি(১৯৭৪)[1], অসম সাহিত্য সভাৰ সদস্য মহীয়ান(১৯৮৮), শংকৰদেৱ বঁটা(১৯৮৯), সঙ্গীতৰ নাটক একাডেমীৰ জলপানি (১৯৯৫)।

সাহিত্য ৰচনা[সম্পাদনা কৰক]

  1. শ্ৰীশ্ৰী শংকৰদেৱ(১৯৫১),
  2. ডাৱৰৰ সিপাৰে ধুনীয়া দেশ(১৯৪৮),
  3. পুৰণি অসমীয়া সমাজ আৰু সংস্কৃতি(১৯৫৭),
  4. অসমীয়া গীতি সাহিত্য(১৯৫৮),
  5. অসমীয়া প্ৰেমগাঁথা(১৯৫৮),
  6. অসমীয়া সাহিত্যৰ ৰূপৰেখা(১৯৬২-৬৩),
  7. আধুনিক অসমীয়া সাহিত্য(১৯৬৫),
  8. ভক্তি-প্ৰদীপ(১৯৪৫),
  9. বংশীগোপালদেৱৰ চৰিত্ৰ(১৯৫০),
  10. উষা পৰিণয়(১৯৫১),
  11. আচাৰ্য সংহতি(১৯৬৩),
  12. লৱ-কুশৰ যুদ্ধ(১৯৫৪),
  13. গীতি-ৰামায়ণ(১৯৫৪),
  14. কীৰ্তন-ঘোষা, নামঘোষা(১৯৫৫),
  15. ৰামানন্দ দ্বিজৰ গুৰুচৰিত(১৯৫৬),
  16. চাহাপৰি উপাখ্যান(১৯৫৮),
  17. সংস্কৃত হস্তমুক্তাৱলী(১৯৫৯),
  18. সঞ্চয়ন(১৯৭১),
  19. চতাই পৰবত আৰু চিৰি লুইত(১৯৫৯),
  20. স্বৰৰেখাত বৰগীত(১৯৫৮),
  21. শ্ৰীভাগৱত কথা(১৯৫৯),
  22. সানুবাদ হস্তমুক্তাৱলী(১৯৬৩),
  23. প্ৰাচ্য শাসনাৱলী, সত্ৰীয়া নৃত্য আৰু সত্ৰীয়া নৃত্যৰ তাল(১৯৭৪),
  24. বিশ্ববিদ্যালয়ৰ, ভাষা, ভাষণ আৰু ভ্ৰমণ(১৯৭৪),
  25. মুছাফিৰখানা(১৯৭৪), পৰ্ব সমীক্ষা(১৯৮৮),
  26. অৰুণোদয়(সম্পাদনা)(১৯৮৪),
  27. বেজবৰুৱা পত্ৰলেখা(১৯৬৮),
  28. ভক্তিগীতপদ সংকলন(১৯৮৮),
  29. চন্দ্ৰকান্ত অভিধান সংশোধন(১৯৫৪, ৫৭, ৬৮)

আত্মজীৱনী[সম্পাদনা কৰক]

  • জীৱনৰ দীঘ আৰু বাণী

ইংৰাজী গ্ৰন্থ[সম্পাদনা কৰক]

  • Sankaradeva And His Predecessors
  • The Art Of Painting In Assam
  • Sankaradava And His Time
  • Rhythm In The Baishnava Music Of Assam

মৃত্যু[সম্পাদনা কৰক]

১৯৯৫ চনৰ ১৩ ছেপ্তেম্বৰত তেখেতৰ মৃত্যু হয়।

তথ্য সংগ্ৰহ[সম্পাদনা কৰক]